Giai đoạn 1885 – 1945 đánh dấu bước phát triển mạnh mẽ của phong trào yêu nước và cách mạng ở Hà Tĩnh. Từ phong trào Cần vương đến đỉnh cao Xô viết Nghệ - Tĩnh, truyền thống đấu tranh kiên cường ấy đã đưa Hà Tĩnh trở thành một trong 4 tỉnh giành chính quyền sớm nhất cả nước trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945.