Bác sĩ chỉ ra những sai lầm cần tuyệt đối tránh khi cấp cứu trẻ bị đuối nước
Dù đã được cảnh báo rất nhiều, nhưng tình trạng sơ cấp cứu ban đầu sai cách bằng cách dốc ngược nạn nhân đuối nước rồi chạy vẫn xảy ra, để lại hậu quả nghiêm trọng.
Dốc ngược trẻ chạy - sai lầm thường gặp
Ngày 13/8, Bệnh viện Nhi Trung ương thông tin, tuần vừa qua, Khoa Điều trị tích cực Nội khoa của bệnh viện đã tiếp nhận 5 trường hợp đuối nước nghiêm trọng. Trong đó chỉ có 1 trẻ được sơ cấp cứu ban đầu đúng cách nên đã hồi phục tốt. 4 trẻ còn lại do không được thổi ngạt, ép tim ngay mà bị bế dốc chạy nên vẫn trong tình trạng nguy kịch.
![Bệnh viện Nhi Trung ương đã tiếp nhận 5 trường hợp đuối nước nghiêm trọng trong tuần qua. Ảnh: BVCC](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w500_r1/2024_08_13_113_49890994/ee224f482f07c6599f16.jpg)
Bệnh viện Nhi Trung ương đã tiếp nhận 5 trường hợp đuối nước nghiêm trọng trong tuần qua. Ảnh: BVCC
Cụ thể, ngày 10/8, bé trai (3 tuổi, Thái Nguyên) đi bơi cùng anh trai (14 tuổi) tại bể bơi. Sau đó, trẻ được phát hiện chìm trong bể bơi người lớn trong tình trạng môi tím, da trắng nhợt, không cử động.
Trẻ được nhân viên tại bể bơi ép tim và thổi ngạt khoảng 2 phút, sắc da hồng trở lại. Tuy nhiên, trẻ lại được vác chạy trong 5 phút, nhận thấy tình trạng trẻ không cải thiện, mới chuyển đến trạm y tế gần nhất và bệnh viện huyện.
Tại đây, trẻ được thở oxy, có nhịp tim trở lại, nhưng tiểu tiện không tự chủ, có cơn co cứng nên chuyển bệnh viện tỉnh. Trẻ tiếp tục được các bác sĩ đặt nội khí quản và chuyển đến Bệnh viện Nhi Trung ương.
Thời điểm nhập viện, bệnh nhi hôn mê, suy hô hấp, suy tuần hoàn, suy đa tạng, được điều trị thở máy, ổn định huyết động, lọc máu, kháng sinh và sử dụng biện pháp hạ thân nhiệt chủ động để bảo vệ não. Sau 3 ngày, tình trạng của trẻ vẫn nặng nề, nguy cơ tử vong cao do suy đa cơ quan, thời gian thiếu oxy não kéo dài vì không được sơ cấp cứu ban đầu đúng cách.
![Một bệnh nhi đuối nước đang được điều trị tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Ảnh: BVCC.](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w500_r1/2024_08_13_113_49890994/01fcae96ced927877ec8.jpg)
Một bệnh nhi đuối nước đang được điều trị tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Ảnh: BVCC.
Trường hợp thứ 2 là một bé trai (12 tuổi, ở Nam Định), đuối nước ở sông gần nhà. Khi vớt trẻ lên, người cấp cứu không rõ trẻ có ngừng thở, ngừng tim hay không mà chỉ biết trẻ tím tái và vác ngược chạy khoảng 10 phút, mặc dù trẻ có cân nặng khá lớn (50kg).
Khi thấy không hiệu quả, trẻ mới được ép tim và đưa đi cấp cứu tại bệnh viện huyện, trẻ có nhịp tim trở lại sau 15 phút cấp cứu. Tuy nhiên, do thời gian ngừng tim trước đó kéo dài (trên 30 phút) nên mặc dù được áp dụng các biện pháp hồi sức tích cực tại Bệnh viện Nhi Trung ương, trẻ vẫn hôn mê sâu, suy hô hấp, tiên lượng di chứng thần kinh nặng nề.
Cần hồi sức tim phổi ngay để cứu sống trẻ đuối nước
Theo ThS.BS Hoàng Ngọc Cảnh, Khoa Điều trị tích cực Nội khoa (Bệnh viện Nhi Trung ương), việc sơ cấp cứu ban đầu cho trẻ đuối nước rất quan trọng vì nguyên nhân chính gây tử vong ở trẻ đuối nước là tổn thương não do thiếu oxy.
Theo BS. Cảnh, thời gian chịu đựng thiếu oxy của não tối đa chỉ khoảng từ 4-5 phút, nếu quá thời gian này sẽ dẫn tới tổn thương não không hồi phục, gây tử vong hoặc di chứng thần kinh.
Vì thế, khi thấy một trẻ bị đuối nước không tỉnh, không thở, ngừng tim thì cần phải hồi sức tim phổi (thổi ngạt, ép tim) ngay... Việc nhiều người có thói quen dốc ngược trẻ lên vai rồi chạy sẽ làm cho các dịch ở dạ dày trào ngược hít vào đường thở và làm chậm trễ hồi sức tim phổi (ép tim/thổi ngạt), làm mất thời gian vàng để cấp cứu trẻ, thậm chí gây thêm các tổn thương cho trẻ.
Một số chú ý khi cấp cứu trẻ đuối nước và những sai lầm cần tuyệt đối tránh:
– Không được dốc ngược trẻ lên vai rồi chạy làm cho các dịch ở dạ dày trào ngược hít vào đường thở và làm chậm trễ hồi sức tim phổi (ép tim/thổi ngạt) làm mất thời gian vàng để cấp cứu trẻ.
– Không được ngừng hồi sức tim phổi nếu trẻ chưa có nhịp thở.
– Khi ép tim ngoài lồng ngực, không ấn ngực quá mạnh sẽ gây gãy xương sườn, đụng dập phổi.
– Cần đưa tất cả trẻ bị đuối nước đến các cơ sở y tế để tiếp tục kiểm tra và theo dõi các biến chứng sau đuối nước.
– Người cứu không biết bơi nhưng lại cố gắng nhảy xuống nước gây nguy hiểm tính mạng.