Xuất khẩu cá rô phi nhiều triển vọng

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam trong 6 tháng đầu năm 2026 ghi nhận mức tăng trưởng tích cực. Kim ngạch đạt 69 triệu USD, tăng 67% so với cùng kỳ năm 2025. Tuy nhiên, nếu phân tích chi tiết theo diễn biến từng tháng, thị trường đã xuất hiện nhịp điều chỉnh cần lưu ý. Tính riêng trong tháng 6/2026, kim ngạch xuất khẩu chỉ đạt 7 triệu USD, giảm 32% so với tháng 5. Sự sụt giảm trong ngắn hạn này phản ánh tâm lý thận trọng của các nhà nhập khẩu, đồng thời chịu tác động từ những biến động tức thời về chi phí logistics và nguồn cung nguyên liệu. Mặc dù vậy, nhịp chững lại này không làm đảo ngược xu hướng phát triển chung, bức tranh lũy kế 6 tháng vẫn khẳng định dư địa mở rộng của cá rô phi Việt Nam trên bản đồ thương mại thủy sản toàn cầu còn rất lớn.

Mỹ tiếp tục được xem là một trong những thị trường tiêu thụ quan trọng. Trong khi đó, xu hướng đa dạng hóa nguồn cung, giảm phụ thuộc vào Trung Quốc cũng tạo thêm cơ hội cho các nhà cung cấp mới. Bên cạnh Mỹ, cá rô phi Việt Nam còn có dư địa mở rộng sang EU, Trung Đông, Canada và Australia.

Triển vọng đến năm 2030 được đánh giá tích cực khi nhu cầu cá rô phi trên thị trường thế giới tiếp tục mở ra nhiều cơ hội cho các nhà cung cấp mới. Mỹ vẫn là một trong những thị trường tiêu thụ lớn, dù nhu cầu và chính sách thương mại có thể tiếp tục biến động. Trong khi đó, xu hướng đa dạng hóa nguồn cung, giảm phụ thuộc vào một số nguồn cung truyền thống, trong đó có Trung Quốc, đang tạo thêm dư địa cho cá rô phi Việt Nam.

Xuất khẩu cá rô phi 6 tháng đầu năm 2026 tăng trưởng bứt phá 67%. Ảnh: VASEP

Cùng với nhu cầu thị trường, cơ cấu sản phẩm cũng đem lại cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam. Nhu cầu đối với phile đông lạnh và các sản phẩm cá rô phi có giá trị gia tăng được kỳ vọng tiếp tục tăng, phù hợp với năng lực chế biến của Việt Nam. Đây cũng là hướng đi giúp ngành giảm dần sự phụ thuộc vào cạnh tranh về giá và nâng cao giá trị của sản phẩm xuất khẩu.

Dựa trên các phân tích chuyên sâu từ VASEP, ngành cá rô phi Việt Nam hướng tới kịch bản xuất khẩu đạt khoảng 250 - 350 triệu USD vào năm 2030. Trong kịch bản bứt phá - khi hình thành được chuỗi sản xuất quy mô lớn, đồng bộ từ khâu chọn giống, vùng nuôi chuẩn hóa đến hạ tầng chế biến và thương mại hóa - kim ngạch hoàn toàn có thể chinh phục mốc 500 triệu USD.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, theo VASEP, ngành cá rô phi cần chuyển từ sản xuất phân tán sang phát triển theo chuỗi, gắn vùng nuôi với doanh nghiệp chế biến và thị trường tiêu thụ. Cùng với mở rộng quy mô, việc kiểm soát chất lượng, chứng nhận, truy xuất nguồn gốc, chế biến sâu và đa dạng hóa thị trường sẽ là những yếu tố then chốt.

Nếu tận dụng tốt cơ hội thị trường và khắc phục được những hạn chế về quy mô, chất lượng nguyên liệu và tính liên kết, cá rô phi có triển vọng trở thành một ngành hàng xuất khẩu có giá trị và vị thế riêng của thủy sản Việt Nam vào năm 2030.