Xây dựng niềm tin dài hạn với thị trường quốc tế

Vai trò dẫn vốn của ngân hàng

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Phạm Tiến Dũng cho biết, năm 2026, Trung ương đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số. Để hiện thực hóa mục tiêu này, nhu cầu vốn cho sản xuất - kinh doanh, đầu tư hạ tầng, đổi mới sáng tạo và các lĩnh vực ưu tiên sẽ tăng mạnh, trong khi yêu cầu bảo đảm an toàn hệ thống và ổn định vĩ mô vẫn được đặt lên hàng đầu.

Trong bối cảnh đó, Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh được kỳ vọng trở thành không gian thể chế mới, giúp thu hút và phân bổ hiệu quả hơn các dòng vốn trong nước và quốc tế. Hệ thống ngân hàng, với vai trò trung gian tài chính chủ lực, được giao nhiệm vụ kết nối dòng vốn quốc tế thông qua IFC với nền kinh tế trong nước, đồng thời nâng chuẩn hoạt động theo thông lệ quốc tế. Một trong những yếu tố để TP. Hồ Chí Minh được “chọn mặt gửi vàng” bởi đây là địa phương dẫn đầu cả nước về triển khai dịch vụ công trực tuyến, với tỷ lệ hồ sơ xử lý trực tuyến cao hơn nhiều so với hồ sơ giấy. Đây là nền tảng quan trọng cho vận hành IFC - nơi yêu cầu cao về tốc độ xử lý, tính minh bạch và khả năng giám sát theo thời gian thực.

Tuy nhiên, thực tiễn cũng đặt ra yêu cầu phải tiếp tục nâng cấp năng lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực tiền tệ - ngân hàng. Việc triển khai kịp thời các quy định mới tới hơn 700 chi nhánh ngân hàng trên địa bàn, đồng thời theo dõi việc thực thi theo thời gian thực đặt ra bài toán không nhỏ. Do đó, NHNN chi nhánh Khu vực 2 đã có đề xuất với NHNN về việc xây dựng hệ thống quản lý, triển khai văn bản chính sách tiền tệ gắn với tinh thần Nghị quyết 57 của Trung ương về khoa học - công nghệ, cho thấy IFC không chỉ là câu chuyện mở cửa thị trường, mà còn là phép thử đối với năng lực điều hành và giám sát của cơ quan quản lý.

Không gian chính sách mới cho hoạt động ngân hàng

Tính đến đầu năm 2026, sau khi Nghị quyết số 222/2025/QH15 của Quốc hội về Trung tâm Tài chính quốc tế tại Việt Nam được ban hành, Chính phủ đã ban hành 8 Nghị định liên quan đến Trung tâm Tài chính quốc tế, trong đó có Nghị định chuyên biệt về hoạt động ngân hàng; Cùng với đó, TP. Hồ Chí Minh cũng đang hoàn thiện Quy chế vận hành ở cấp địa phương.

Như vậy, về mặt pháp lý, “đường ray” cho hoạt động ngân hàng trong IFC đã tương đối rõ ràng. Sau khi các Nghị định được ban hành, các bộ, ngành sẽ tiếp tục hoàn thiện bằng hệ thống thông tư hướng dẫn. Do đó, từ năm 2026, các tổ chức tín dụng sẽ chủ động nghiên cứu, tổ chức triển khai và chịu trách nhiệm về hiệu quả, rủi ro và tuân thủ.

Một trong những điểm cốt lõi của IFC là cơ chế ngoại hối và dòng vốn. Các quy định mới của Chính phủ cho phép giao dịch ngoại hối giữa các thành viên trong IFC “gần như không có rào cản”. Theo đó, dòng vốn giữa IFC và thị trường quốc tế được thiết kế theo hướng vượt trội so với chính sách thông thường. Đây là nền tảng để phát triển các dịch vụ tài chính quốc tế, thanh toán xuyên biên giới và quản lý rủi ro theo chuẩn mực toàn cầu.

Đối với hệ thống ngân hàng, IFC mở ra một không gian hoạt động mới, nơi các nghiệp vụ ngân hàng quốc tế có thể được triển khai thuận lợi hơn, nhưng vẫn nằm trong khuôn khổ quản lý chặt chẽ nhằm bảo vệ ổn định tài chính trong nước. Những quy định này cho thấy cách tiếp cận nhất quán của chính sách: mở rộng không gian hoạt động cho ngân hàng trong IFC, nhưng tách bạch rõ với khu vực ngoài IFC, nhằm hạn chế rủi ro lan truyền. Trong quá trình triển khai, cách tiếp cận được nhấn mạnh là ưu tiên an toàn, hiệu quả và năng lực giám sát hơn là tốc độ mở rộng. IFC không phải là cuộc đua mở cửa nhanh, mà là quá trình xây dựng niềm tin dài hạn với thị trường quốc tế.

Chuẩn mực quốc tế và vai trò của ngân hàng nước ngoài

Ông Lim Dyi Chang, Giám đốc Khối khách hàng Doanh nghiệp - Ngân hàng UOB Việt Nam đánh giá, quyết định phát triển Trung tâm Tài chính quốc tế của Việt Nam đánh dấu bước chuyển quan trọng từ cạnh tranh bằng ưu đãi ngắn hạn sang cạnh tranh bằng năng lực thể chế và chất lượng vận hành. Theo đó, một IFC chỉ có thể thành công khi niềm tin và hiệu quả song hành, dựa trên khung pháp lý rõ ràng và thực thi nhất quán.

Kinh nghiệm Singapore cho thấy, IFC đóng vai trò như một cơ chế nâng cấp hệ thống tài chính quốc gia, dựa trên ba trụ cột: ổn định để neo kỳ vọng dài hạn; pháp quyền để bảo vệ nhà đầu tư; và mở cửa để duy trì vai trò kết nối khu vực và toàn cầu.

Trong cấu trúc đó, các ngân hàng nước ngoài đóng vai trò cầu nối giữa hệ thống tài chính trong nước và mạng lưới thanh toán toàn cầu. Các ngân hàng ngoại có lợi thế về chuẩn mực thanh toán quốc tế, quản lý rủi ro xuyên biên giới và tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu về phòng chống rửa tiền, chống tài trợ khủng bố và lệnh trừng phạt quốc tế. Những năng lực này góp phần giảm ma sát trong dòng vốn và thương mại, đồng thời tạo ra một thị trường minh bạch hơn, nơi rủi ro và dịch vụ được định giá theo chuẩn mực quốc tế.

Ngành Ngân hàng được xác định là một trong những trụ cột quan trọng nhất để xây dựng và nâng hạng Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh. Vai trò của NHNN là thiết lập và giám sát khuôn khổ chính sách phù hợp, trong khi các NHTM là chủ thể trực tiếp vận hành, cung ứng dịch vụ và tạo dựng niềm tin thị trường. Đối với các NHTM Việt Nam, tham gia IFC đồng nghĩa với việc phải nâng cấp toàn diện về quản trị, công nghệ và chất lượng nhân sự.

Giai đoạn 2026-2030 vì vậy mang ý nghĩa quyết định. Thành công của IFC không chỉ được đo bằng quy mô giao dịch hay số lượng tổ chức tham gia, mà bằng độ tin cậy dài hạn của hệ thống. Trong bức tranh đó, việc xác định rõ NHTM được làm gì trong Trung tâm Tài chính quốc tế chính là nền tảng để IFC TP. Hồ Chí Minh vận hành hiệu quả, an toàn và bền vững.

Hải Nam