Vượt lên di chứng da cam
Bị nhiễm chất độc da cam (CĐDC) trong những năm tháng chiến đấu, sức khỏe suy giảm theo thời gian nhưng nhiều cựu chiến binh (CCB) trên địa bàn tỉnh vẫn không đầu hàng số phận. Bằng nghị lực và phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ, họ tiếp tục lao động, tham gia công tác xã hội, đóng góp cho cộng đồng, trở thành những tấm gương truyền cảm hứng về ý chí vươn lên.

CCB bị nhiễm CĐDC xã Tuấn Sơn phát triển mô hình nuôi ong lấy mật để nâng cao thu nhập
Tháng 4/1964, nghe theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, ông Hoàng Quang Minh, Khối 8, phường Tam Thanh lên đường nhập ngũ. Năm 1969, trong một trận đánh trên mặt trận phía Nam, ông Minh không may bị trúng đạn, mất ngón trỏ tay phải và chịu sức ép của bom, phải ra Bắc điều trị.
Chiến tranh kết thúc, ông Minh trở về quê hương với hai mảnh đạn còn nằm trong cơ thể cùng di chứng của CĐDC. Nỗi đau ấy không chỉ đeo bám cuộc đời ông mà còn kéo dài sang thế hệ sau khi cả 3 người con và 5 người cháu nội đều mang di chứng da cam. Thế nhưng, vượt lên những mất mát do chiến tranh để lại, ông Minh không đầu hàng số phận. Từ nghề đông y gia truyền, ông miệt mài chữa bệnh, giúp đỡ nhiều người.
Ông Minh chia sẻ: Chiến tranh đã lùi xa nhưng hậu quả của CĐDC vẫn còn đeo bám tôi và nhiều gia đình đồng đội. Có những lúc tưởng chừng không thể vượt qua nhưng là người lính, tôi không cho phép mình gục ngã. Còn sức khỏe ngày nào, tôi vẫn cố gắng chữa bệnh, giúp đỡ mọi người. Làm được điều gì có ích cho cộng đồng, tôi thấy cuộc sống của mình ý nghĩa hơn.
Cũng bị nhiễm CĐDC, bà Bùi Thị Định, khối Khòn Khuyên, phường Đông Kinh, nữ chiến sĩ Trường Sơn năm xưa vẫn đang từng ngày chống chọi với những ảnh hưởng của chiến tranh. Trở về với cuộc sống đời thường, bà Định không để bệnh tật làm giảm đi nhiệt huyết của người lính. Bà Định thường xuyên cùng đồng đội đến các trường học trên địa bàn tỉnh giao lưu, kể chuyện truyền thống, tuyên truyền về chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Riêng từ năm 2025 đến nay, bà Định đã tham gia 15 buổi tuyên truyền, thu hút hơn 12.000 lượt học sinh các trường THPT trên địa bàn tỉnh.
Bà Định chia sẻ: Mỗi lần kể về những năm tháng chiến tranh, tôi luôn mong các em học sinh hiểu rằng độc lập, hòa bình hôm nay đã được đánh đổi bằng biết bao máu xương và cả những nỗi đau còn kéo dài đến nhiều thế hệ. Dù mang trong mình di chứng CĐDC, tôi vẫn thấy mình còn may mắn khi còn sức khỏe để tiếp tục kể lại những câu chuyện ấy, góp phần giáo dục truyền thống cách mạng và bồi đắp lòng yêu nước cho thế hệ trẻ.
Không chỉ 2 CCB trên, toàn tỉnh hiện có gần 200 CCB bị nhiễm CĐDC. Mỗi người mang trong mình những thương tật, bệnh tật và hoàn cảnh khác nhau, song đều nỗ lực vượt lên nỗi đau chiến tranh, tích cực tham gia các phong trào ở địa phương, phát triển kinh tế gia đình, giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ, góp sức xây dựng Đảng, chính quyền... Những việc làm bình dị ấy đã lan tỏa tinh thần lạc quan, ý chí vươn lên và phẩm chất cao đẹp của người lính Cụ Hồ trong cuộc sống hôm nay.
Ông Nông Long Ân, Phó Chủ tịch Hội CCB tỉnh cho biết: Để CCB bị nhiễm CĐDC có thêm điều kiện ổn định cuộc sống, tiếp tục phát huy phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ, thời gian qua, các cấp hội trong tỉnh đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực như: thường xuyên thăm hỏi, động viên, tổ chức tặng quà hội viên là nạn nhân CĐDC nhân các dịp lễ, tết; phối hợp thực hiện đầy đủ chế độ, chính sách đối với nạn nhân CĐDC/dioxin; đồng thời huy động các nguồn lực hỗ trợ hội viên có hoàn cảnh khó khăn. Qua đó, nhiều CCB bị nhiễm CĐDC có thêm động lực vươn lên ổn định cuộc sống và tiếp tục đóng góp cho cộng đồng.
Song song với đó, các cấp hội CCB trong tỉnh nhận ủy thác với Ngân hàng Chính sách xã hội cho vay trên 1.134 tỷ đồng, tạo điều kiện để nhiều hội viên, trong đó có CCB bị nhiễm CĐDC đầu tư phát triển sản xuất, từng bước nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống. Hội cũng tích cực huy động các nguồn lực xã hội hỗ trợ xóa trên 300 căn nhà tạm, nhà dột nát cho hội viên có hoàn cảnh khó khăn; vận động ủng hộ trên 50 triệu đồng để chăm lo, hỗ trợ hội viên là nạn nhân CĐDC.
Cùng đó, hằng năm, Hội CCB tỉnh tổ chức gặp mặt và đưa CCB bị nhiễm CĐDC/dioxin đi điều dưỡng tại Làng Hữu nghị Việt Nam. Năm 2025, hội đã tổ chức cho 20 CCB đi điều dưỡng; nhân dịp Ngày Vì nạn nhân CĐDC Việt Nam 10/8/2026, hội tiếp tục đưa thêm 15 CCB tham gia chương trình.
Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Dẫu những vết thương và di chứng của CĐDC có thể không bao giờ lành hẳn, song không thể làm phai mờ ý chí và bản lĩnh của những người lính năm xưa. Vượt lên nỗi đau da cam, họ vẫn bền bỉ sống, cống hiến và lan tỏa những giá trị tốt đẹp, góp phần tô thắm phẩm chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ trong thời bình.































