Việt Nam có thêm 2 thành phố Quảng Ninh và Bắc Ninh

Tại phiên bế mạc của Kỳ họp thứ nhất, chiều 24/8, với 100% đại biểu có mặt biểu quyết tán thành, Quốc hội khóa XVI thông qua Nghị quyết về việc thành lập TP Quảng Ninh và Nghị quyết về việc thành lập TP Bắc Ninh.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Thủ tướng Lê Minh Hưng và các đại biểu tại phiên họp bế mạc Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.

Theo đó, TP Quảng Ninh được thành lập trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Quảng Ninh. TP Quảng Ninh giáp TP Hải Phòng, TP Bắc Ninh, tỉnh Lạng Sơn, nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và Biển Đông.

Nghị quyết về việc thành lập TP Quảng Ninh có hiệu lực thi hành từ ngày 1/9/2026.

TP Bắc Ninh được thành lập trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Bắc Ninh. TP Bắc Ninh giáp TP Hà Nội, TP Hải Phòng, TP Quảng Ninh và các tỉnh Hưng Yên, Lạng Sơn, Thái Nguyên.

Nghị quyết về việc thành lập TP Bắc Ninh có hiệu lực thi hành từ ngày 20/9/2026.

Bảo tồn di sản Vịnh Hạ Long và bản sắc văn hóa Kinh Bắc

Tại báo cáo tiếp thu, giải trình các ý kiến về hồ sơ đề án thành lập 2 thành phố, Chính phủ cho biết sẽ chỉ đạo 2 địa phương tập trung thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp để đạt được các mục tiêu đề ra.

Trong đó, Chính phủ nhấn mạnh yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường sinh thái; lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực tăng trưởng chủ yếu; phát triển công nghiệp hiện đại, công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo; tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu, trở thành cực tăng trưởng quan trọng của vùng và quốc gia.

Chính phủ cũng sẽ chỉ đạo các bộ, cơ quan liên quan tiếp tục nghiên cứu, đề xuất cấp có thẩm quyền đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương.

Về cơ chế, chính sách đặc thù áp dụng cho 2 thành phố, Chính phủ đã có đề xuất cụ thể trong dự án Luật Phát triển đô thị trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp này.

Theo đó, một số cơ chế, chính sách đặc thù trong dự án Luật Phát triển đô thị sẽ được áp dụng cho các thành phố , trong đó có TP Quảng Ninh và TP Bắc Ninh, như: đầu tư và thu hút nhà đầu tư chiến lược; tài chính - ngân sách; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đất đai, giải phóng mặt bằng và phát triển quỹ đất...

“Đồng thời, sau khi 2 thành phố được Quốc hội quyết định thành lập, Chính phủ sẽ chỉ đạo 2 thành phố tiếp tục nghiên cứu, xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù phát triển riêng để trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định”, theo báo cáo của Chính phủ.

Trước ý kiến đề nghị có giải pháp bảo tồn, phát huy các giá trị di sản, văn hóa đặc trưng của 2 địa phương sau khi thành lập thành phố, Chính phủ cho biết nội dung này đã được xác định trong Quy hoạch tỉnh Quảng Ninh, Quy hoạch tỉnh Bắc Ninh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và quy hoạch chung đô thị của 2 địa phương.

Theo đó, các quy hoạch đã xác định những nhiệm vụ, giải pháp nhằm bảo tồn nghiêm ngặt các giá trị nổi bật toàn cầu của di sản và bản sắc văn hóa đặc trưng trong quá trình phát triển, nâng cao chất lượng đô thị.

Đối với Quảng Ninh, quy hoạch chung đô thị định hướng phát triển thành phố hiện đại, thông minh, xanh, giàu bản sắc và có năng lực cạnh tranh quốc tế trên cơ sở bảo tồn, phát huy các giá trị di sản, cảnh quan thiên nhiên và văn hóa đặc trưng.

Các giá trị cần được gìn giữ gồm cảnh quan biển đảo, hệ sinh thái tự nhiên, di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, lịch sử phát triển vùng mỏ, các cộng đồng cư dân ven biển, miền núi và cửa khẩu; cùng hệ thống không gian công cộng, kiến trúc đô thị và các trung tâm phát triển mới.

Riêng với Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long, quy hoạch xác định bảo tồn nghiêm ngặt các giá trị nổi bật toàn cầu của di sản; duy trì tính nguyên vẹn của cảnh quan núi đá, mặt nước, hệ sinh thái biển và các giá trị địa chất, địa mạo đặc trưng.

Hoạt động xây dựng tại khu vực ven bờ và vùng đệm phải được kiểm soát chặt chẽ; hạn chế tối đa công trình quy mô lớn, cao tầng hoặc có kiến trúc ảnh hưởng đến các hành lang tầm nhìn hướng Vịnh Hạ Long.

Đối với Bắc Ninh, quy hoạch xác định các giải pháp bảo tồn di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh, trong đó có hệ thống 9 di tích quốc gia đặc biệt gồm: Khởi nghĩa Yên Thế, chùa Vĩnh Nghiêm, chùa Bổ Đà, địa điểm chiến thắng Xương Giang, chùa Dâu, chùa Bút Tháp, chùa Phật Tích, An toàn khu II Hiệp Hòa, khu Lăng mộ và Đền Đô.

Bên cạnh đó là bảo tồn, phát huy giá trị các lễ hội truyền thống tiêu biểu như lễ hội Lim Quan họ, lễ hội Đền Đô, lễ hội chùa Dâu, lễ hội Yên Tử và các lễ hội truyền thống khác; xây dựng các làng văn hóa - du lịch gắn với bảo tồn kiến trúc truyền thống, làng nghề, không gian Quan họ và phát triển các sản phẩm du lịch văn hóa đặc thù.

“Tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, Chính phủ cho biết sẽ chỉ đạo 2 địa phương thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp đã đề ra, không chỉ bảo tồn mà còn khai thác, phát huy tốt hơn các giá trị di sản, văn hóa đặc sắc của Vịnh Hạ Long và bản sắc văn hóa Kinh Bắc”, Chính phủ khẳng định.

Về ý kiến đề nghị có giải pháp nâng cao chất lượng đô thị, tỷ lệ đô thị hóa, đồng thời chú trọng bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, Chính phủ cho biết sẽ chỉ đạo 2 địa phương tập trung thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp để đạt mục tiêu đề ra.

Trong đó, trọng tâm là chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường sinh thái; lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực tăng trưởng chủ yếu; phát triển công nghiệp hiện đại, công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo; tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu, trở thành cực tăng trưởng quan trọng của vùng và quốc gia.

Theo quan điểm của Chính phủ, việc thành lập 2 thành phố, cùng với đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội và hạ tầng kỹ thuật, sẽ tạo điều kiện, tiềm lực tốt hơn cho xây dựng khu vực phòng thủ, củng cố thế trận quốc phòng toàn dân và an ninh nhân dân.

Đây cũng là nguồn lực tại chỗ để bảo vệ chủ quyền, góp phần ngăn chặn từ xa các loại tội phạm, hoạt động xuất nhập cảnh trái phép và bảo đảm an ninh, trật tự khu vực biên giới.

Chính phủ sẽ chỉ đạo TP Quảng Ninh và TP Bắc Ninh tiếp tục quan tâm, tập trung nguồn lực củng cố, phát huy hiệu quả khu vực phòng thủ, bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội.

Chính phủ kỳ vọng TP Quảng Ninh phát triển trở thành một đô thị biển hiện đại, xanh, thông minh, có sức cạnh tranh quốc tế, vừa là trung tâm kinh tế biển, du lịch, dịch vụ của quốc gia, vừa là địa bàn chiến lược vững chắc về quốc phòng, an ninh.

Còn TP Bắc Ninh được định hướng phát triển trở thành một thành phố công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, xanh, thông minh, hiện đại, giàu bản sắc Kinh Bắc, một cực tăng trưởng quan trọng của vùng và cả nước, có năng lực tham gia ngày càng sâu vào các chuỗi giá trị toàn cầu.