Tháo điểm nghẽn, mở dư địa cho kinh tế tư nhân

Công nhân Công ty TNHH Phú Lương vận hành máy gia công cơ khí, sản xuất linh kiện phục vụ các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng.

Khơi thông nguồn lực

Trên khu đất quy hoạch Cụm công nghiệp Phú Hộ, từng phần mặt bằng đang dần được giải phóng. Dự án có quy mô 75ha, tổng mức đầu tư hơn 532 tỷ đồng do Công ty Cổ phần Nam Hoàng Việt làm chủ đầu tư. Trước đó, thiếu quỹ đất sạch cùng những vướng mắc về thủ tục đầu tư, đất đai và giải phóng mặt bằng đã khiến dự án chưa thể triển khai theo kế hoạch.

Những khó khăn ấy được doanh nghiệp trực tiếp phản ánh tại phiên “Cà phê doanh nhân” lần thứ ba. Lãnh đạo tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương xác định rõ đầu việc, trách nhiệm và thời hạn xử lý. Chính quyền phường Phong Châu sau đó phối hợp với cơ quan chuyên môn và chủ đầu tư đẩy nhanh kiểm đếm, bồi thường, tái định cư; đồng thời hướng dẫn hoàn thiện thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất, giao đất để doanh nghiệp có cơ sở triển khai dự án.

Đến hết tháng 6/2026, phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng đã được phê duyệt đối với 30,7/75ha; trong đó, người dân đã nhận tiền và bàn giao 24,1ha. Địa phương cũng hướng dẫn thực hiện thủ tục giao 10,41ha cho giai đoạn đầu. Theo kế hoạch, phường đang tiếp tục giải phóng mặt bằng, hoàn thiện hồ sơ bàn giao phần đất sạch cho chủ đầu tư, tạo điều kiện để dự án phấn đấu khởi công trong tháng 8/2026.

Câu chuyện tại Cụm công nghiệp Phú Hộ phản ánh một trong những điểm nghẽn phổ biến của kinh tế tư nhân: Nguồn lực đã có, nhà đầu tư đã sẵn sàng nhưng dự án vẫn phải chờ mặt bằng và thủ tục. Tháo gỡ những rào cản như vậy đang trở thành trọng tâm trong thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW tại Phú Thọ. Tỉnh đã thành lập Ban Chỉ đạo phát triển kinh tế tư nhân, ban hành kế hoạch phân công 108 nhiệm vụ cho từng cơ quan, đơn vị. Đồng thời tập trung rà soát các điều kiện kinh doanh không cần thiết, quy định chồng chéo và thủ tục gây cản trở hoạt động đầu tư. Mục tiêu được đặt ra là giảm ít nhất 30% thời gian giải quyết thủ tục hành chính, 30% chi phí tuân thủ pháp luật và 30% điều kiện kinh doanh.

Dòng vốn cũng đang được khơi thông. Đến hết tháng 6/2026, tổng dư nợ trên địa bàn đạt 391,3 nghìn tỷ đồng, tăng 18,93% so với cùng kỳ; trong đó, dư nợ cho doanh nghiệp nhỏ và vừa đạt 66,9 nghìn tỷ đồng, tăng 9,04% so với cuối năm 2025. Chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp đã tổ chức đối thoại, cam kết tín dụng 16 nghìn tỷ đồng; doanh số cho vay lũy kế từ đầu năm đạt hơn 8,5 nghìn tỷ đồng, hỗ trợ 856 khách hàng tiếp cận vốn và các giải pháp tài chính.

Nỗ lực cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh đang được phản ánh qua sự gia tăng số doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại thị trường. 6 tháng đầu năm, toàn tỉnh có 2.800 doanh nghiệp thành lập mới, tổng vốn đăng ký khoảng 30 nghìn tỷ đồng, tăng 29,1% về số doanh nghiệp so với cùng kỳ; 665 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động. Hiện, toàn tỉnh có gần 27 nghìn doanh nghiệp đang hoạt động và kê khai thuế.

Tạo lực để doanh nghiệp vươn xa

Hiện nay, khoảng 97% doanh nghiệp trong tỉnh có quy mô nhỏ và vừa, trong đó, doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ chiếm trên 70%. Quy mô hạn chế khiến nhiều doanh nghiệp khó tích lũy nguồn lực để đầu tư dây chuyền hiện đại, đào tạo nhân lực và xây dựng hệ thống quản trị đạt chuẩn.

Hành trình của Công ty TNHH Phú Lương, phường Phúc Yên cho thấy cơ hội chỉ thực sự mở ra khi doanh nghiệp chủ động nâng cấp chính mình. Hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ, công ty thường xuyên cập nhật công nghệ, đầu tư máy móc, hoàn thiện quy trình sản xuất và nâng cao chất lượng linh kiện. Đến nay, Phú Lương đã trở thành đối tác cung cấp sản phẩm cho hơn 40 doanh nghiệp, trong đó có Honda Việt Nam, Toyota Việt Nam, Toyota Boshoku Hà Nội, Enkei Việt Nam và Nippon Kouatsu Electric Việt Nam.

Phú Thọ đang có điều kiện thuận lợi để nhân rộng những mắt xích như vậy. Toàn tỉnh hiện có 880 dự án còn hiệu lực trong các khu công nghiệp, gồm 523 dự án FDI với tổng vốn đầu tư 10,86 tỷ USD và 326 dự án đầu tư trong nước với tổng vốn 65,3 nghìn tỷ đồng. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, vốn FDI thu hút đạt khoảng 1,77 tỷ USD, gấp gần 5 lần so với cùng kỳ. Sự hiện diện ngày càng lớn của các tập đoàn điện tử, ô tô, xe máy và công nghiệp chế biến không chỉ bổ sung nguồn vốn, việc làm mà còn mở ra thị trường ngay tại chỗ cho doanh nghiệp nội địa.

Tuy nhiên, khoảng cách giữa doanh nghiệp địa phương và khu vực FDI vẫn còn khá xa. Tỉnh đang định hướng phát triển các chuỗi liên kết trong công nghiệp hỗ trợ, điện tử, cơ khí, chế biến nông sản - thực phẩm, công nghệ thông tin và logistics; đồng thời khuyến khích doanh nghiệp FDI sử dụng nhà cung ứng trong nước, chuyển giao công nghệ và hỗ trợ nâng cao năng lực quản trị. Mục tiêu đến năm 2030 là nâng tỷ lệ doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu lên trên 50%.

Cùng với mở rộng liên kết, tỉnh từng bước hoàn thiện các cơ chế hỗ trợ đổi mới công nghệ, bảo hộ sở hữu trí tuệ và chuyển đổi số. Năm 2025, Phú Thọ hỗ trợ 10 doanh nghiệp nhỏ và vừa đổi mới công nghệ, 5 doanh nghiệp áp dụng hệ thống đo lường chất lượng và chuyển đổi số, với tổng kinh phí khoảng 4,9 tỷ đồng. Toàn tỉnh hiện có 24 doanh nghiệp khoa học và công nghệ, 6 doanh nghiệp công nghệ cao. Đây là những hạt nhân quan trọng, song vẫn còn khá khiêm tốn so với quy mô cộng đồng doanh nghiệp.

Theo đồng chí Nguyễn Minh Tường - Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, tỉnh đang tập trung hoàn thiện hạ tầng số, thúc đẩy chuyển đổi số đồng bộ, hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng khoa học và công nghệ vào sản xuất, kinh doanh; qua đó nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh.

Nhà nước có thể mở đường, giảm rào cản và tạo cơ hội kết nối, nhưng năng lực công nghệ, chất lượng sản phẩm và uy tín trên thị trường phải được gây dựng từ chính mỗi doanh nghiệp. Khi điểm nghẽn được tháo gỡ đi cùng khả năng tự đổi mới, kinh tế tư nhân Phú Thọ không chỉ đông hơn về số lượng, mà còn lớn hơn về quy mô, mạnh hơn về chất lượng và đủ sức tiến sâu vào chuỗi giá trị trong nước, toàn cầu.