ĐẢO KHARG

Cuộc chiến giữa Iran với Mỹ và Israel đang có dấu hiệu giảm nhiệt rõ rệt kể từ giữa tháng 3, bất chấp những tuyên bố cứng rắn từ giới chức hai nước rằng chiến dịch quân sự vẫn được duy trì ở mức 'tối đa'. Những dữ liệu thực địa và nhịp độ tấn công thực tế cho thấy một bức tranh khác: cường độ chiến sự đã giảm mạnh và có thể đang tiến gần đến giai đoạn kết thúc.

Xung đột Mỹ - Israel và Iran vẫn trên đà leo thang sau những lời đe dọa tấn công vào cơ sở hạ tầng lẫn nhau, đặc biệt là những vấn đề liên quan đến eo biển Hormuz.

Cuộc chiến tại Iran không thể bắt đầu và kết thúc dễ dàng theo ý muốn của riêng Tổng thống Trump. Câu hỏi đặt ra lúc này là: Dù muốn, nhưng liệu ông Trump có thể rút êm khỏi cuộc chiến ở Iran không?

Mỹ cân nhắc điều động Sư đoàn dù 82, Thủy quân lục chiến tinh nhuệ cho kịch bản đánh nhanh hoặc chiếm giữ hạ tầng năng lượng then chốt của Iran.

Khác với cuộc chiến thuế đối ứng, chiến tranh ở Iran không thể bật tắt theo ý thích của một tổng thống hay để cứu vãn thị trường đang lao dốc.

Các quan chức quân sự cấp cao của Mỹ đang xem xét khả năng điều động một lữ đoàn chiến đấu thuộc Sư đoàn Dù 82, cùng một số thành phần trong bộ tham mưu của sư đoàn tới hỗ trợ các hoạt động quân sự của Mỹ tại Iran.

Bahrain đã đệ trình lên Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA LHQ) một dự thảo nghị quyết, trong đó cho phép các quốc gia sử dụng 'tất cả các biện pháp cần thiết' - ngôn ngữ ngoại giao ám chỉ việc sử dụng cả vũ lực - để bảo vệ hoạt động vận tải thương mại trong và xung quanh eo biển Hormuz. Cùng lúc đó, Pháp cũng đệ trình một dự thảo khác, với ngôn ngữ ôn hòa hơn.

Lịch sử đang lặp lại tại Eo biển Hormuz khi Tổng thống Donald Trump cân nhắc ra lệnh cho Hải quân Mỹ hộ tống các tàu dầu, đối đầu với lực lượng IRGC của Iran - một kịch bản gần như tương tự những gì đã xảy ra 40 năm trước.

Truyền thông Mỹ ngày 23/3 đưa tin Washington đang gia tăng hiện diện quân sự tại Trung Đông trong bối cảnh căng thẳng với Iran diễn biến phức tạp, đồng thời cân nhắc nhiều phương án tác chiến khác nhau.

Cuộc chiến với Iran đang đẩy Tổng thống Donald Trump vào thế tiến thoái lưỡng nan: không có lựa chọn nào đảm bảo sẽ chấm dứt chiến tranh hoặc xoa dịu cuộc khủng hoảng kinh tế hiện tại.

Một số quan chức trong Nhà Trắng coi Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf là đối tác khả thi trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump phát tín hiệu chuyển hướng từ áp lực quân sự sang giải pháp đàm phán nhằm chấm dứt xung đột.

Diễn biến chiến trường Iran không như những gì Tổng thống Donald Trump dự liệu, mọi thứ có nguy cơ vượt ngoài tầm kiểm soát của ông.

Hai diễn biến quan trọng trong ngày thứ 24 của cuộc chiến tại Trung Đông là Mỹ tạm ngừng kế hoạch tấn công các nhà máy điện của Iran và các thông tin trái chiều về đàm phán giữa các bên.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tự vạch lằn ranh đỏ nguy hiểm mới khi ra 'tối hậu thư' về eo biển Hormuz, khiến ông khó tìm lối thoát cho chiến sự Iran.

Mỹ và Iran đã có những 'cuộc đàm phán hiệu quả' vào cuối tuần qua và ông Trump sẽ tạm hoãn cuộc tấn công quân sự vào cơ sở điện lực và năng lượng Iran trong 5 ngày.

Hội đồng Quốc phòng Iran cảnh báo sẽ triển khai thủy lôi để phong tỏa toàn bộ Vịnh Ba Tư, nếu Mỹ và Israel tấn công bờ biển phía nam và các đảo của nước này.

Ngày 23/3, Hội đồng Quốc phòng Iran nhấn mạnh các quốc gia không tham chiến chỉ có thể đi qua eo biển Hormuz khi phối hợp với Iran.

Tổng thống Trump đã tự đặt bom hẹn giờ cho mình khi đưa ra thời hạn '48 giờ' để buộc Iran mở lại eo biển Hormuz. Trong khi đó, Iran không hề cho thấy dấu hiệu về khả năng nhượng bộ.

Cuối tuần qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng ông đang cân nhắc 'giảm nhiệt' cuộc chiến với Iran. Nhưng chỉ 1 ngày sau, ông lại đe dọa 'xóa sổ' các nhà máy điện của nước này nếu Tehran không mở eo biển Hormuz.

Iran ngày 23/3 phát tín hiệu gia tăng mức độ đối đầu trong xung đột, tuyên bố sẽ đáp trả các cuộc tấn công nhằm vào lĩnh vực điện lực của nước này bằng cách nhắm mục tiêu vào các nhà máy điện của Israel cũng như các cơ sở cung cấp năng lượng cho căn cứ quân sự Mỹ.

Chiến tranh tàu chở dầu ở Eo biển Hormuz, xảy ra vào cuối những năm 1980, đã chứng kiến một số loại vũ khí và vấn đề tương tự mà lực lượng hộ tống của Mỹ có thể sẽ phải đối mặt ngày nay.

Khi các phương án quân sự mới được tính tới, đã có những cảnh báo đáng chú ý về những gì có thể xảy ra nếu tình hình vượt qua 'lằn ranh đỏ'.

Chính sách ngoại giao của Mỹ lúc đó dựa trên cơ sở rằng Iran là đồng minh đáng tin cậy và sẽ là 'Trụ cột lớn' trong khu vực. Chiều theo ý vua Iran, các quan chức Mỹ đã giữ khoảng cách với các nhóm đối lập khác nhau của chính phủ vua Iran.

Chiến sự Trung Đông ngày càng leo thang nguy hiểm, khả năng sắp tới thế nào vẫn chưa thể nói chắc.

Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan không loại trừ khả năng đạt được một lệnh ngừng bắn ngắn hạn để tạo điều kiện cho đối thoại.

Khi Tổng thống Donald Trump cân nhắc ra lệnh cho tàu hải quân Mỹ hộ tống các tàu chở dầu qua eo biển Hormuz, đối với các nhà phân tích hải quân và sử gia, sự việc này gợi nhớ về một cuộc chiến tàu chở cách đây gần 40 năm.

Ngày 22/3, một quan chức an ninh Iraq cho biết trong đêm 21/3 đã xảy ra 8 cuộc tấn công nhằm vào một trung tâm ngoại giao và hậu cần của Mỹ tại Sân bay Quốc tế Baghdad, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang.

Ông Trump tuyên bố 'nếu Iran không mở cửa eo biển trong vòng 48 giờ, Mỹ sẽ tấn công các nhà máy điện của nước này'. Cả chiến dịch quân sự của Mỹ giờ tập trung tại eo biển này.

Giáo sư Seyed Mohammad Marandi thuộc Đại học Tehran cho rằng Iran sẽ trả đũa mạnh mẽ nếu Mỹ tìm cách chiếm đảo Kharg ở Vịnh Ba Tư.

Các quan chức Israel cho biết lực lượng Iran lần đầu tiên đã phóng tên lửa tầm xa, làm gia tăng nguy cơ tấn công vượt ra ngoài Trung Đông. Một cuộc tấn công của Iran vào khu vực cách cơ sở hạt nhân của Israel không xa, khiến hàng chục người bị thương.

Chính Phủ

Trước tác động lan rộng của xung đột Trung Đông đối với thị trường năng lượng toàn cầu, nhiều quốc gia Đông Nam Á đã chủ động triển khai loạt giải pháp từ thúc đẩy chuyển dịch năng lượng sạch, điều chỉnh chính sách thuế – trợ giá, đến thay đổi phương thức làm việc và sinh hoạt.

Trong các cuộc họp gần như hằng ngày với những quan chức quân sự cấp cao tại Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã xem xét nhiều phương án cho giai đoạn tiếp theo của cuộc chiến với Iran, bao gồm phương án triển khai bộ binh.

Căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục leo thang khi Lầu Năm Góc được cho là đã chuẩn bị các kế hoạch chi tiết nhằm triển khai lực lượng bộ binh Mỹ tới Iran.

Trước tác động lan rộng của xung đột Trung Đông đối với thị trường năng lượng toàn cầu, nhiều quốc gia Đông Nam Á đang khẩn trương triển khai các biện pháp ứng phó nhằm giảm thiểu rủi ro và ổn định đời sống kinh tế - xã hội.

Giữa áp lực chiến trường, sức ép chính trị và những hệ lụy toàn cầu, ông Trump đối mặt với bài toán khó nhất: leo thang bằng việc đưa bộ binh hay dừng lại để tránh cuộc chiến kéo dài. Quyết định này không chỉ định đoạt cục diện xung đột mà còn có thể định hình di sản chính trị của ông.

Mỹ được cho là đang xem xét việc đưa quân đổ bộ, chiếm đảo Kharg- hòn đảo chiến lược của Iran, nhằm kiểm soát huyết mạch xuất khẩu dầu của nước này và gia tăng sức ép trong xung đột.

Lầu Năm Góc xây dựng kịch bản triển khai bộ binh tới Iran, kể cả phương án bắt giữ binh sĩ, trong khi Nhà Trắng tuyên bố có thể tấn công đảo Kharg bất cứ lúc nào.

Các nguồn tin nói với CBS News rằng các quan chức Lầu Năm Góc đã thực hiện những bước chuẩn bị chi tiết nhằm triển khai lực lượng bộ binh Mỹ vào Iran, trong khi Nhà Trắng tuyên bố quân đội Mỹ có thể 'đánh sập' đảo Kharg 'bất cứ lúc nào'.

Sau ba tuần giao tranh, cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran lan rộng khắp Trung Đông với hàng nghìn vụ tấn công, gây thương vong lớn và làm tê liệt tuyến vận tải năng lượng.