Quả trâu cổ có tác dụng gì?
Từ tháng 8 đến tháng 10 hàng năm là lúc quả trâu cổ được thu hoạch nhiều. Vậy loại quả này có những tác dụng tốt gì với sức khỏe?
1. Tác dụng của quả trâu cổ với sức khỏe
Tại Việt Nam, quả trâu cổ đôi khi còn được sử dụng với tên gọi Quảng vương bất lưu hành hoặc Mộc vương bất lưu hành. Trong các tài liệu Đông y, quả trâu cổ được mô tả với tên gọi chính thức là Bệ lệ quả, có vị ngọt, chát, chua nhẹ, tính bình, đi vào các kinh thận, tỳ, vị, can.
Quả trâu cổ có tác dụng vừa bổ vừa thông hành với những công năng chính tráng dương, lợi nhũ, hoạt huyết thông kinh, tiêu thũng, sáp tràng, lợi thấp; thường được ứng dụng trong điều trị các chứng:
Tắc tia sữa, mất sữa sau sinh.
Rối loạn kinh nguyệt.
Nam giới thận hư, di tinh, liệt dương, xuất tinh sớm.
Nam giới viêm tinh hoàn.
Lỵ lâu ngày, sa trực tràng.
Các nghiên cứu hóa học thực vật đã phân lập được nhiều nhóm chất sinh học có trong quả trâu cổ như các polyphenol, flavonoid, triterpenoid, sterol, polysaccharide, pectin, tinh dầu, các acid béo… có nhiều tác dụng dược lý quan trọng như:
Hỗ trợ chức năng sinh lý nam, chống oxy hóa mô tinh hoàn.
Kháng viêm, giảm đau.
Lợi sữa, kích thích tuyến vú.
Điều hòa lipid máu, hỗ trợ chuyển hóa.
Kháng khuẩn, kháng nấm.
Bảo vệ gan.
Có tiềm năng trong việc chống ung thư.

Quả trâu cổ đang mùa thu hoạch có nhiều tác dụng với sức khỏe. Ảnh AI.
2. Một số cách dùng quả trâu cổ tốt cho sức khỏe
2.1 Rượu quả trâu cổ
Nguyên liệu: 1kg quả trâu cổ khô, 3 - 4 lít rượu trắng.
Cách làm: Quả trâu cổ khô bổ đôi hoặc thái mỏng ngâm cùng 3 - 4 lít rượu trắng trong 30 - 45 ngày, uống mỗi ngày 15 - 20ml (1 chén nhỏ) trong hoặc sau bữa ăn tối.
Tác dụng: Bổ thận, tăng cường chức năng sinh lý nam, bảo vệ tế bào Leydig, chống oxy hóa mô tinh hoàn và kích thích testosterone nội sinh.
2.2 Canh quả trâu cổ móng giò
Nguyên liệu: Quả trâu cổ tươi 2 - 3 quả (hoặc quả khô 30g), móng giò lợn 1 cái, gừng tươi 3 lát, rượu nấu ăn.
Cách làm: Bổ đôi quả trâu cổ, chặt nhỏ móng giò, hầm nhỏ lửa trong 1.5 - 2 giờ đến khi móng giò mềm nhừ.
Tác dụng: Vừa bổ khí huyết, vừa giải quyết triệt để tình trạng thiếu sữa, tắc tia sữa do khí huyết trệ.
2.3 Bài thuốc bổ thận, cố tinh, trị di tinh, liệt dương
Nguyên liệu: Quả trâu cổ khô 12 - 15g, dâm dương hoắc 12g, thỏ ty tử 12g, ba kích 12g.
Cách làm: Sắc với 600ml nước, cô lại còn 200ml, chia 2 lần uống trong ngày sau ăn.
2.4 Bài thuốc thông nhũ, trị tắc tia sữa, viêm sưng tuyến vú
Nguyên liệu: Quả trâu cổ khô 20 - 30g, bồ công anh 15g, lá mua 15g.
Cách làm: Sắc với 600ml nước, cô lại còn 200ml, chia 2 lần uống trong ngày.
2.5 Bài thuốc chữa lỵ lâu ngày, sa trực tràng
Nguyên liệu: Quả trâu cổ khô 20g, ô mai 10g.
Cách làm: Lấy quả trâu cổ khô 20g sao vàng xém cạnh, ô mai 10g, sắc uống.
Tác dụng: Giúp thu sáp, phục hồi niêm mạc đường ruột.
Quả trâu cổ tuy có nhiều tác dụng tốt với sức khỏe nhưng khi dùng, để đảm bảo tính an toàn, cần lưu ý không dùng cho phụ nữ có thai, đặc biệt là trong 3 tháng đầu, thận trọng khi dùng cho người có tỳ vị hư hàn, người đang bị táo kết do nhiệt tích.
Khi dùng quả trâu cổ nên phơi khô, sao vàng hoặc hầm kỹ trước khi dùng, tránh nhựa quả gây kích thích gây dị ứng, kích ứng niêm mạc đường tiêu hóa; tham khảo ý kiến thầy thuốc nếu dùng chung với các thuốc chống đông máu, thuốc hạ đường huyết, thuốc hạ mỡ máu.
