Phát triển nông nghiệp hữu cơ vùng cao
Trong bối cảnh khách hàng, thị trường ngày càng đòi hỏi khắt khe về chất lượng nông sản, việc ứng dụng, liên kết, phát triển nền nông nghiệp hữu cơ không chỉ tăng giá trị, năng lực cạnh tranh còn tạo đà phát triển bền vững.
Là tỉnh vùng cao, Điện Biên có nhiều lợi thế phát triển nông nghiệp hữu cơ. Với địa bàn rộng, địa hình đa dạng, cách biệt tạo thành nhiều tiểu khí hậu, các điều kiện tự nhiên như đất đai, nguồn nước ít bị ảnh hưởng bởi quá trình công nghiệp hóa, đặc biệt là vùng cao. Chính điều này tạo nên nhiều vùng sinh thái khác nhau, thuận lợi phát triển cây trồng, vật nuôi theo hướng sạch, an toàn, phù hợp phát triển nền nông nghiệp hữu cơ bền vững.

Vùng nguyên liệu dứa mật 100% hữu cơ bản Pu Lau xã Mường Nhà.
Cùng với sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền địa phương trong phát triển kinh tế vùng đồng bào thiểu số, các sản phẩm OCOP mang thương hiệu, đặc trưng văn hóa, phát huy tiềm năng sẵn có tại địa phương được thúc đẩy, việc liên kết, phối hợp, đưa thương hiệu nông sản hữu cơ tới người tiêu dùng ngày một phát triển.
Nông nghiệp hữu cơ là xu hướng tất yếu, mặc dù vậy để phát triển nông nghiệp hữu cơ một cách bài bản, bền vững gắn với thị trường tiêu thụ, phát triển kinh tế còn khá nhiều khó khăn, điều này xuất phát từ tập quán canh tác, ứng dụng khoa học kỹ thuật, con giống, quy mô sản xuất của người dân còn nhiều hạn chế.
Ông Phạm Đình Lai, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Sở NN&MT Điện Biên cho biết: Để phát triển nông nghiệp hữu cơ, những năm trở lại đây Chi cục đề ra nhiều chương trình, kế hoạch lồng ghép, phối hợp tuyên truyền nâng cao nhận thức về nông nghiệp sạch, bền vững trên cơ sở phát triển ngành nghề nông thôn. Việc phát triển nông nghiệp hữu cơ theo hướng thương phẩm chủ yếu tại các HTX, doanh nghiệp tư nhân, chính vì vậy công tác thông tin, hỗ trợ đặc biệt với các mô hình HTX nông nghiệp tiêu biểu, triển vọng gắn với chuỗi liên kết tiêu thụ nông sản được đẩy mạnh chú trọng.
Hiện tại toàn tỉnh có 238 HTX đăng ký sản xuất, kinh doanh liên quan tới lĩnh vực nông nghiệp, nhiều HTX được thành lập, không chỉ tạo chỗ dựa vững chắc cho người dân địa phương còn là cầu nối, tạo điều kiện cần và đủ cho nông nghiệp sạch phát triển thành chuỗi nông sản hữu cơ theo hướng thương phẩm.

HTX Cà gai leo Tủa Chùa chế biến, sản xuất trà túi lọc.
Anh Nguyễn Đỗ Hiệp, Giám đốc HTX Cà gai leo Tủa Chùa chia sẻ: Với khí hậu thổ nhưỡng đặc thù, xã Tủa Chùa và nhiều xã lân cận vô cùng thích hợp phát triển các loại dược liệu. Cà gai leo được trồng, chế biến có phẩm chất rất cao, được người tiêu dùng ưa chuộng. Để có thể xây dựng thương hiệu trà sạch, 100% hữu cơ, HTX đã liên kết với hơn 70 hộ dân, tổng diện tích hơn 10ha cùng phát triển. Đồng thời, HTX hướng dẫn, chuyển giao kỹ thuật trồng, chăm sóc, thu hoạch, sử dụng các chế phẩm, phân bón sinh học... cho người dân, từ đó tạo sự đồng nhất, liên kết các khâu thành một quy trình nhất định, đáp ứng yêu cầu về tiêu chuẩn, chất lượng đối với nông sản hữu cơ.

Người dân thu hoạch, chế biến cà gai leo thành nguyên liệu thô.
Nhờ áp dụng KHKT, đồng nhất trong các khâu sản xuất giữa người dân và HTX, các sản phẩm trà của HTX Cà gai leo Tủa Chùa được thị trường trong, ngoài tỉnh ưa chuộng. Mỗi héc ta cà gai leo cho thu nhập trên 300 triệu/năm, tạo nguồn thu nhập khá, bền vững cho người dân.
Tương tự như HTX Cà gai leo Tủa Chùa, tại xã Mường Nhà, với 112 hộ dân bản Pu Lau, HTX Dứa Mường Nhà là chỗ dựa vững chắc, đảm bảo đầu ra ổn định, xây dựng, phát triển thương hiệu nông sản sạch tại địa phương.
Anh Thào A Giàng, Giám đốc HTX Dứa Mường Nhà cho biết: Giống dứa mật Pu Lau có đặc điểm không hợp với thuốc hóa học, nếu sử dụng cây chỉ thu hoạch trong 2 – 3 năm sẽ bị thui chột, giảm năng suất, chất lượng. Từ đặc tính này, HTX đã phát triển dứa Pu Lau theo hướng nông sản sạch hữu cơ, tạo chuỗi sản xuất, cung ứng, tiêu thụ hàng nông sản cho bà con. Với giá giao động 8.000 - 12.000 đồng/kg đây đang là cây trồng phát triển kinh tế, làm giàu cho các hộ dân bản Pu Lau. Nhờ phát triển nông nghiệp hữu cơ, thương hiệu dứa sạch Pu Lau dần có chỗ đứng vững chắc trên thị trường. Nhu cầu tăng vùng nguyên liệu ngày càng phát triển, riêng 2025, bản Pu Lau trồng lại, mở rộng khoảng 30ha dứa.

Người dân bản Pu Lau thu hái, tập kết dứa.
Có thể thấy việc liên kết, phối hợp phát triển nông sản sạch góp phần phát triển kinh tế - xã hội ổn định, bền vững, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi xây dựng thương hiệu nông sản hữu cơ thành sản phẩm thế mạnh tại địa phương.