Phát triển chuỗi cung ứng hiện đại và xanh hóa

Một góc Cảng Phước An (xã Phước An, thành phố Đồng Nai).

Thời gian qua, thành phố chú trọng nhiều giải pháp khuyến khích, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển các mô hình sản xuất, cung ứng hiện đại, ứng dụng công nghệ cao và từng bước đáp ứng các yêu cầu, tiêu chuẩn về sản xuất, tiêu dùng xanh, hướng tới phát triển kinh tế tuần hoàn…

Mở rộng, kết nối không gian phát triển

Nằm tại giao điểm chiến lược giữa Đông Nam Bộ, Tây Nguyên và đồng bằng sông Cửu Long, Đồng Nai sở hữu đầy đủ 5 phương thức vận tải gồm: đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa, đường hàng hải và hàng không.

Cùng với Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Cảng Phước An, Cửa khẩu quốc tế Hoa Lư và mạng lưới các tuyến cao tốc với tổng chiều dài gần 400km, Đồng Nai đang hình thành hệ thống kết nối liên vùng và quốc tế hiện đại, trở thành trung tâm trung chuyển, logistics và công nghiệp của khu vực phía Nam. Tại đây, các dòng chảy hàng hóa, logistics, đầu tư và công nghệ không chỉ luân chuyển trong phạm vi một địa phương mà còn kết nối Việt Nam với khu vực ASEAN và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo nhiều chuyên gia, với lợi thế đó, Đồng Nai đang khẳng định vai trò là “mắt xích” chiến lược trong chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu. Địa phương giữ vị trí kết nối hành lang kinh tế Đông - Tây, cụm cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải, Cảng hàng không quốc tế Long Thành và hệ thống khu công nghiệp (KCN) trọng điểm, hình thành mạng lưới liên kết thông suốt từ nghiên cứu, sản xuất, công nghiệp hỗ trợ, logistics đến xuất khẩu. Đây là nền tảng để nâng cao năng lực cạnh tranh, tăng khả năng thích ứng của chuỗi cung ứng và thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao.

Tại Diễn đàn Xây dựng KCN sinh thái, thông minh - Động lực thu hút đầu tư và phát triển kinh tế xanh vùng Đông Nam Bộ được tổ chức tại Đồng Nai vào cuối tháng 7-2026, Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Hồ Sỹ Hùng nhận định: Phát triển KCN sinh thái không chỉ là "chìa khóa" giải quyết vấn đề môi trường công nghiệp mà còn là chiến lược hiệu quả để xây dựng các cụm liên kết ngành, có sức cạnh tranh cao. Do đó, việc chuyển đổi các KCN theo hướng bền vững trên cả 3 khía cạnh: môi trường - kinh tế - xã hội là xu hướng tất yếu khách quan.

Để thúc đẩy phát triển KCN sinh thái, thông minh, theo nhiều chuyên gia, Đồng Nai cần tiếp tục chủ động, sáng tạo trong tiến hành các hoạt động xúc tiến đầu tư, nhất là các nhà đầu tư nước ngoài có năng lực tài chính và quản trị tốt, có cam kết đầu tư lâu dài tại Việt Nam tham gia các dự án đầu tư phát triển KCN sinh thái; tuân thủ nghiêm cơ chế ưu đãi, khuyến khích đầu tư phát triển KCN sinh thái theo quy định của Chính phủ. Song song đó, địa phương cần tận dụng hiệu quả cơ chế liên kết vùng trong phát triển công nghiệp, để vừa phát huy thế mạnh, lợi thế của địa phương vừa tạo ra sự liên kết, hợp tác giữa các KCN sinh thái ở địa phương khác, cũng như các vùng trong hình thành chuỗi liên kết từ khâu cung cấp nguyên, nhiên liệu đến logistics, thị trường tiêu thụ…

Ông Hồ Sỹ Hùng nhấn mạnh: “Chúng tôi tin tưởng rằng, với sự hợp tác chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, cộng đồng doanh nghiệp và các nhà đầu tư, Đồng Nai nói riêng và cả nước nói chung sẽ sớm hình thành được hệ thống các KCN sinh thái để đón nhận nhiều hơn nữa dòng vốn đầu tư thế hệ mới”.

Phó Trưởng ban phụ trách Ban Quản lý các KCN, khu kinh tế thành phố Đồng Nai Phạm Việt Phương chia sẻ: Đồng Nai định hướng phát triển hệ sinh thái công nghiệp hiện đại, tích hợp công nghiệp hỗ trợ, logistics thông minh, chuyển đổi số, năng lượng xanh và KCN sinh thái. Đây là nền tảng để địa phương thu hút các dự án công nghệ cao, nâng cao chất lượng dòng vốn đầu tư.

Thúc đẩy tiêu dùng xanh, logistics thông minh

Song song với việc phát triển sản xuất xanh, xây dựng các KCN sinh thái, thông minh, Đồng Nai cũng ngày càng chú trọng chuyển đổi xanh, hướng tới tiêu dùng bền vững. Ngành thương mại, dịch vụ trên địa bàn ngày càng quan tâm đến các giải pháp “xanh hóa” bằng cách loại bỏ nhựa dùng một lần, ứng dụng năng lượng sạch và số hóa quy trình vận hành. Sự thay đổi từ phía nguồn cung này đã thúc đẩy mạnh mẽ ý thức của người tiêu dùng, biến nhận thức thành hành động thiết thực mỗi ngày.

Đại diện bộ phận marketing Co.opmart Biên Hòa (tại phường Tam Hiệp) Trang Phúc cho biết: “Thời gian qua, người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến các loại thực phẩm tươi sống, nông sản theo hướng sạch, đảm bảo nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, đặc biệt là ưu tiên các sản phẩm đạt chuẩn VietGAP, GlobalGAP”.

Chị Bích Phương (ở phường Trấn Biên) chia sẻ: “Người tiêu dùng như tôi ngày càng quan tâm tới tiêu dùng xanh, bền vững. Hiện nay, tôi cũng dần quen với việc các siêu thị, trung tâm thương mại bắt đầu tính phí khi khách hàng có nhu cầu sử dụng túi nylon khi thanh toán sản phẩm. Bên cạnh đó, việc chọn mua các sản phẩm có bao bì thân thiện với môi trường, tiết kiệm năng lượng cũng dần trở nên phổ biến hơn. Để thúc đẩy tiêu dùng xanh hiệu quả hơn nữa, theo tôi, các doanh nghiệp, chuỗi cung ứng ở địa phương cần có nhiều hoạt động, mô hình thiết thực nhằm tuyên truyền, lan tỏa xu hướng, văn hóa tiêu dùng tích cực, văn minh và bền vững”.

Bên cạnh đó, để phù hợp với xu hướng chung và nâng cao sức cạnh tranh của dịch vụ, việc phát triển logistics xanh, hiện đại là mục tiêu mà các doanh nghiệp địa phương đang nỗ lực thực hiện. Các địa phương, trong đó có Đồng Nai, cần có các giải pháp thúc đẩy khoa học, công nghệ, liên kết chuỗi về dịch vụ cảng, hỗ trợ vận tải, phát triển nguồn nhân lực, đẩy mạnh hoạt động chuyển đổi xanh, phát triển bền vững trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng.

Theo nhiều chuyên gia, việc đầu tư vào hạ tầng cảng xanh, hiện đại hóa trang thiết bị sử dụng năng lượng sạch; xây dựng chuỗi cung ứng, hành lang vận tải, logistics xanh sẽ là động lực quan trọng giúp nâng cao sức cạnh tranh và vị thế của ngành dịch vụ cảng, logistics tại địa phương.

Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Logistics Đồng Nai Nguyễn Duy Hưng chia sẻ: Việc hình thành hệ sinh thái logistics, tối ưu cho chuỗi cung ứng sẽ tạo điều kiện thúc đẩy phát triển hệ thống cảng, logistics để đón vận hội mới tại địa phương. Đồng Nai cần tăng cường liên kết phát triển hệ thống cảng, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực logistics, xuất - nhập khẩu… qua đó tạo điều kiện tối ưu hóa chi phí trong chuỗi cung ứng hàng hóa, hướng đến xây dựng một cộng đồng logistics chuyên nghiệp, hiện đại và bền vững trên địa bàn. Việc triển khai hệ thống dịch vụ hậu cần thông minh, đồng bộ là yếu tố then chốt để “giữ chân” nhà đầu tư và thúc đẩy xuất khẩu.