Mở hướng sinh kế bền vững
Mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu vật nuôi, tận dụng lợi thế về điều kiện tự nhiên, nguồn thức ăn sẵn có, người dân xã Kim Điền từng bước xây dựng mô hình nuôi chồn hương có giá trị, tạo sinh kế và hướng đến phát triển kinh tế gia đình bền vững.
Lựa chọn vật nuôi phù hợp
Kim Điền là xã miền núi, biên giới, có diện tích tự nhiên rộng, sản xuất nông nghiệp còn gặp nhiều khó khăn. Trong quá trình tìm hướng đi mới, một số hộ dân ở Kim Điền đã lựa chọn chồn hương để phát triển kinh tế. Gia đình anh Đinh Văn Việt, chị Đinh Thị Thu Hà, thôn Lâm Sum là một trong những hộ đầu tiên nuôi chồn hương ở Kim Điền.
Năm 2022, sau khi hoàn thiện các thủ tục và được cơ quan chức năng cấp phép nuôi động vật hoang dã, gia đình anh Việt đã xây dựng khu chuồng trại rộng khoảng 200m², mua 6 cặp chồn giống để bắt đầu thực hiện mô hình.
Đến nay, chuồng trại của gia đình anh Việt luôn duy trì khoảng 70 con chồn hương. Trong đó có 20 con chồn nái sinh sản, 5 con đực giống, còn lại là chồn hậu bị và thương phẩm. Nhờ chủ động nguồn giống, áp dụng đúng kỹ thuật chăm sóc và thị trường tiêu thụ ổn định, mỗi năm mô hình cho thu nhập khoảng 300 triệu đồng.
Anh Đinh Văn Việt cho biết: “Thời gian đầu, tôi gặp không ít khó khăn vì chưa có kinh nghiệm, nhất là khâu phối giống và chăm sóc chồn sinh sản. Sau đó, vừa nuôi vừa tích lũy kinh nghiệm. Khi đàn chồn hương phát triển, gia đình có thêm nguồn thu nhập, tôi càng có động lực để đầu tư lâu dài”.

Mô hình nuôi chồn hương của anh Đinh Văn Việt ở xã Kim Điền - Ảnh: H.N
Không riêng gia đình anh Việt, nhiều hộ dân ở Kim Điền cũng đang từng bước chuyển hướng sang nuôi chồn hương. Anh Đinh Ngọc Châu, thôn Lâm Sum, hiện nuôi 60 con chồn hương. Sau một thời gian đầu tư, năm 2025 đàn chồn bắt đầu sinh sản và gia đình có sản phẩm để bán ra thị trường, mang về nguồn thu khoảng 200 triệu đồng/năm.
“Tôi lựa chọn chồn hương vì mô hình phù hợp với điều kiện của địa phương. Thức ăn chủ yếu là những loại có thể tìm mua hoặc tận dụng tại địa phương. Điều quan trọng nhất là phải chăm sóc đúng kỹ thuật và thực hiện đầy đủ các thủ tục theo quy định. Nếu làm bài bản, đây là hướng phát triển kinh tế có nhiều triển vọng”, anh Đinh Ngọc Châu chia sẻ.
Hướng đến chăn nuôi bền vững
Đến nay, trên địa bàn xã Kim Điền có 21 hộ đăng ký nuôi chồn hương, với tổng đàn gần 800 con; trong đó có những hộ duy trì quy mô từ 50-60 con trở lên. Một số hộ đã từng bước nắm vững kỹ thuật, chủ động nhân giống và cung cấp chồn giống ra thị trường. Điều đáng chú ý trong cách phát triển mô hình chồn hương ở Kim Điền là người dân không chỉ quan tâm đến việc tăng đàn mà ngày càng chú trọng đến yếu tố an toàn, hiệu quả và tuân thủ pháp luật.
Chồn hương là loài động vật có nguồn gốc hoang dã, thuộc diện được quản lý chặt chẽ. Vì vậy, các hộ nuôi phải thực hiện đầy đủ các quy định liên quan đến nguồn gốc con giống, đăng ký, quản lý đàn và kiểm soát quá trình nuôi, vận chuyển, tiêu thụ. Lực lượng kiểm lâm trên địa bàn xã thường xuyên phối hợp kiểm tra, hướng dẫn người dân thực hiện đúng quy định. Đây cũng là yếu tố được chính quyền xã Kim Điền quan tâm khi định hướng phát triển mô hình.
Ông Đinh Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Điền cho rằng: “Kim Điền có lợi thế về điều kiện tự nhiên với diện tích rộng và nguồn thức ăn phong phú. Vì vậy, việc lựa chọn những vật nuôi phù hợp, có giá trị kinh tế cao là hướng đi cần được khuyến khích. Tuy nhiên, địa phương xác định phát triển chăn nuôi phải gắn với quy hoạch, kỹ thuật, bảo vệ môi trường và tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật”.
Từ hiệu quả kinh tế của các mô hình nuôi chồn hương, chính quyền xã Kim Điền đang định hướng người dân tiếp tục chuyển đổi cơ cấu vật nuôi, nhân rộng những mô hình phù hợp.
“Cùng với chồn hương, Kim Điền cũng đang phát triển nhiều mô hình kinh tế dựa trên lợi thế bản địa như nuôi ong, nuôi lợn rừng và trâu, bò. Đây được xem là hướng đi quan trọng để khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân”, ông Đinh Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Điền cho biết thêm.
Nuôi chồn hương chưa phải là lời giải duy nhất cho bài toán sinh kế ở Kim Điền, nhưng mô hình này mở ra một hướng đi cần được quan tâm, đó là lấy lợi thế bản địa làm nền tảng, lấy hiệu quả kinh tế làm động lực và lấy sự bền vững làm mục tiêu.
Từ những mô hình hiệu quả, người dân Kim Điền đang từng bước chứng minh, nếu lựa chọn đúng vật nuôi, làm đúng kỹ thuật và tuân thủ đúng quy định, ngay trên quê hương mình vẫn có thể tạo dựng những mô hình mới, góp phần nâng cao thu nhập và xây dựng cuộc sống ngày càng ổn định.
