Giảm phát thải mê-tan từ các mỏ dầu khí nhỏ

Tận dụng nguồn khí từng bị xem là "khó khai thác"

Trong quá trình khai thác dầu thô, khí đồng hành thường được đưa lên cùng với dầu. Tại những mỏ lớn, lượng khí này có thể được thu gom và vận chuyển qua hệ thống đường ống để phục vụ sản xuất điện, công nghiệp hoặc dân dụng. Tuy nhiên, với các mỏ có sản lượng nhỏ, nằm ngoài khơi hoặc ở những khu vực xa hạ tầng khí, việc đầu tư đường ống dẫn thường không mang lại hiệu quả kinh tế.

Việt Nam đặt mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050.

Chính vì vậy, trong nhiều năm, một phần khí đồng hành đã bị đốt bỏ ngay tại mỏ hoặc xả bỏ và cả hai phương án đều gây tác động tiêu cực đến môi trường. Hoạt động đốt khí tạo ra lượng lớn khí CO₂, trong khi việc rò rỉ hoặc xả khí chưa được kiểm soát có thể làm phát tán khí mê-tan vào khí quyển. Đây là loại khí nhà kính có khả năng gây nóng lên toàn cầu mạnh hơn nhiều lần so với CO₂ trong khoảng 20 năm đầu sau khi phát thải.

Không chỉ làm gia tăng phát thải khí nhà kính, việc đốt bỏ khí đồng hành còn đồng nghĩa với việc lãng phí một nguồn năng lượng có giá trị. Trong bối cảnh nhu cầu sử dụng khí thiên nhiên ngày càng tăng và các quốc gia đều hướng đến mục tiêu sử dụng năng lượng hiệu quả, việc tìm kiếm giải pháp tận dụng nguồn khí này đang trở thành ưu tiên của ngành dầu khí.

Micro-LNG được phát triển để giải quyết chính bài toán đó. Thay vì xây dựng các nhà máy hóa lỏng quy mô lớn cần nguồn khí ổn định và hạ tầng phức tạp, công nghệ này sử dụng các trạm hóa lỏng có công suất nhỏ, được thiết kế linh hoạt để đặt ngay tại khu vực khai thác hoặc gần các mỏ khí. Tại đây, khí đồng hành sau khi được xử lý sẽ được làm lạnh sâu để chuyển sang trạng thái lỏng. Khi hóa lỏng, thể tích khí giảm khoảng 600 lần so với trạng thái khí, giúp việc lưu trữ và vận chuyển trở nên thuận lợi hơn bằng xe bồn chuyên dụng hoặc tàu vận tải cỡ nhỏ mà không cần xây dựng đường ống dài hàng trăm km.

Nhờ vậy, ngay cả những mỏ khí trước đây bị đánh giá là khó khai thác hoặc không hiệu quả về kinh tế cũng có thể được tận dụng, giảm đáng kể lượng khí phải đốt bỏ hoặc phát tán ra môi trường.

Chuyển dịch năng lượng giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Giảm phát thải mê-tan, tạo thêm giá trị cho ngành năng lượng

Điểm nổi bật của công nghệ Micro-LNG là vừa mang lại lợi ích môi trường, vừa tạo ra hiệu quả kinh tế. Khi khí đồng hành được thu gom và hóa lỏng thay vì đốt bỏ, lượng phát thải khí nhà kính sẽ giảm đáng kể. Đồng thời, nguy cơ rò rỉ khí mê-tan từ quá trình khai thác cũng được hạn chế nhờ hệ thống thu gom khép kín.

Bên cạnh yếu tố môi trường, Micro-LNG còn mở ra cơ hội khai thác nguồn doanh thu mới. Sau khi được hóa lỏng, LNG có thể được vận chuyển đến các khu công nghiệp, nhà máy điện, phương tiện vận tải sử dụng khí hoặc các khu vực chưa có mạng lưới phân phối khí thiên nhiên. Điều này giúp biến nguồn khí từng bị bỏ phí thành sản phẩm thương mại có giá trị. Đối với các vùng hải đảo hoặc khu vực xa trung tâm, Micro-LNG còn góp phần đa dạng hóa nguồn cung năng lượng. Việc vận chuyển LNG bằng xe bồn hoặc tàu nhỏ linh hoạt hơn nhiều so với đầu tư hệ thống đường ống, đồng thời giúp các địa phương tiếp cận nguồn nhiên liệu sạch hơn so với dầu diesel hoặc than.

Trên thế giới, nhiều quốc gia có ngành công nghiệp dầu khí phát triển đã triển khai các dự án Micro-LNG nhằm tận dụng các mỏ khí quy mô nhỏ, giảm tình trạng đốt bỏ khí đồng hành và nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên. Xu hướng này cũng phù hợp với các sáng kiến quốc tế về cắt giảm phát thải mê-tan trong lĩnh vực năng lượng.

Đối với Việt Nam, Micro-LNG được đánh giá là một hướng đi đáng quan tâm vì công nghệ này không chỉ giúp tận dụng hiệu quả nguồn khí tại các mỏ xa bờ mà còn góp phần giảm phát thải khí nhà kính, phù hợp với cam kết giảm ít nhất 30% phát thải khí mê-tan vào năm 2030 và mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050 mà Việt Nam đã đặt ra tại Hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu của Liên hợp quốc (COP26).