Căn phòng đặc biệt 'chạm' đến ký ức chiến tranh

Video: Căn phòng đặc biệt ‘chạm’ đến ký ức chiến tranh của một cựu binh xứ Nghệ.

Không phải bảo tàng, cũng không có những tủ kính hay hệ thống trưng bày cầu kỳ, căn phòng làm việc của cựu chiến binh Lê Mạnh Hải (76 tuổi, phường Vinh Hưng, Nghệ An) lặng lẽ lưu giữ hàng trăm kỷ vật chiến tranh được ông dày công sưu tầm suốt nhiều năm. Với người lính từng đi qua nhiều chiến trường, mỗi hiện vật không chỉ là dấu tích của thời gian mà còn là chứng nhân của lịch sử, gói ghém ký ức về những trận chiến ác liệt và những người đồng đội đã mãi mãi nằm lại.

Một góc phòng là những kỷ vật gắn với Sư đoàn 320 - đơn vị chủ lực của Quân đội nhân dân Việt Nam, nơi người lính Lê Mạnh Hải từng trực tiếp chiến đấu. Đối diện là những hiện vật còn sót lại của lực lượng bên kia chiến tuyến. “Có những người đã không bao giờ trở về… nhưng họ vẫn hiện diện nơi đây, trong từng kỷ vật”, cựu chiến binh Lê Mạnh Hải trầm ngâm.

Trong số hàng trăm hiện vật, chiếc bi đông nhôm méo mó bởi bom đạn được người cựu binh nâng niu. Kỷ vật này được tìm thấy tại điểm cao 1015 - đồi Sạc Ly trong một lần ông trở lại chiến trường xưa. “Tôi không biết người lính ấy là ai, quê ở đâu, nhưng mỗi lần nhìn chiếc bi đông này, tôi lại nghĩ đến những đồng đội đã nằm lại”, người cựu binh chia sẻ.

Không xa là phần đuôi quả đạn cối 120mm được tìm thấy tại điểm cao 1049 - đồi Đen Ta, nơi từng diễn ra những trận pháo kích ác liệt năm xưa. Ở một góc khác, chiếc máy vô tuyến điện đã cũ nằm lặng im nhưng vẫn gợi nhớ về những ngày chiến đấu gian khổ giữa núi rừng Tây Nguyên. “Trong điều kiện rừng núi hiểm trở, thông tin liên lạc là yếu tố sống còn. Những tín hiệu phát đi từ chiếc máy nhỏ bé ấy từng kết nối các đơn vị giữa bom đạn”, ông Hải kể.

Ngoài các hiện vật quân sự, ông Hải còn dành riêng một góc để lưu giữ những vật dụng sinh hoạt của đồng bào Tây Nguyên - những người từng cưu mang, che chở bộ đội trong chiến tranh.

Các hiện vật được sắp xếp ngay ngắn: bi đông, mảnh đạn pháo, máy vô tuyến điện, mũ sắt, bản đồ tác chiến,… cùng nhiều vật dụng sinh hoạt của người lính năm xưa.

Mỗi hiện vật là một câu chuyện về lòng dũng cảm, tình đồng đội và khát vọng hòa bình của một thế hệ đã đi qua chiến tranh. Trong ảnh là chiếc túi đựng cơm của người lính được cựu chiến binh Lê Mạnh Hải gìn giữ suốt nhiều năm.

Cựu chiến binh Lê Mạnh Hải nhập ngũ năm 1972, chiến đấu trong đội hình Sư đoàn 320 tại mặt trận Kon Tum. Mùa Xuân năm 1975, ông cùng đơn vị tham gia giải phóng Tây Nguyên; tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh giải phóng Sài Gòn. Sau đó, ông tiếp tục chiến đấu tại biên giới Tây Nam, Campuchia và chi viện chiến trường biên giới phía Bắc. Năm 1982, ông chuyển ngành về công tác tại Sở Công nghiệp Nghệ An, nghỉ hưu năm 2007. Hiện ông là Trưởng Ban liên lạc truyền thống Đại đoàn Đồng bằng Sư đoàn 320 khu vực Nghệ An - Hà Tĩnh.

Không chỉ là nơi lưu giữ ký ức, căn phòng nhỏ ấy còn là nơi sinh hoạt của Ban liên lạc truyền thống Đại đoàn Đồng bằng Sư đoàn 320 khu vực Nghệ An - Hà Tĩnh. Hơn 30 năm qua, cựu chiến binh Lê Mạnh Hải cùng đồng đội còn bền bỉ thực hiện nhiều hoạt động tri ân như tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, xây dựng nhà bia tưởng niệm và tổ chức dâng hương tại các chiến trường xưa. Ông là một trong những người góp sức xây dựng các nhà bia tưởng niệm tại điểm cao 1015 và 1049 - nơi nhiều chiến sĩ Sư đoàn 320 đã ngã xuống.

Thu Hiền