Bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, tạo điều kiện phát triển kinh tế - xã hội
Chủ quyền lãnh thổ có vai trò trọng yếu đối với việc duy trì môi trường hòa bình và ổn định, giữ vững quan hệ hữu nghị với các nước láng giềng, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Thấm nhuần quan điểm đó, qua 20 năm xây dựng và phát triển, Sở Ngoại vụ luôn quán triệt sâu sắc, đồng thời tích cực, chủ động thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ trên.
Ngay từ khi thành lập, Sở Ngoại vụ được giao nhiệm vụ là cơ quan tham mưu về công tác đối ngoại của địa phương, là thường trực Ban Chỉ đạo phân giới, cắm mốc (PGCM) của tỉnh, trực tiếp chỉ huy, chỉ đạo các lực lượng tham gia PGCM tiến hành nhiệm vụ PGCM.
Cao Bằng là tỉnh có đường biên giới dài nhất trong 7 tỉnh tiếp giáp với Trung Quốc, là tuyến biên giới có nhiều khu vực mà hai bên còn có nhận thức khác nhau, thường xuyên xảy ra tranh chấp. Theo thỏa thuận của lãnh đạo cấp cao hai nước, phấn đấu đến năm 2008 sẽ hoàn thành toàn bộ công tác PGCM trên thực địa. Trước tình hình đó đặt ra cho Cao Bằng nhiệm vụ hết sức nặng nề. Khi đó, Sở Ngoại vụ mới thành lập còn nhiều khó khăn, thiếu thốn về cơ sở vật chất, trang thiết bị, phương tiện làm việc, đội ngũ cán bộ còn thiếu và yếu; lực lượng biệt phái tham gia trực tiếp công tác PGCM được tập hợp từ nhiều đơn vị với nhiều lĩnh vực chuyên môn khác nhau từ các bộ, ngành, Trung ương đến cấp tỉnh và chưa có kinh nghiệm trong công tác PGCM…
Với vai trò là cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo PGCM của tỉnh, tập thể lãnh đạo Sở tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ, kiện toàn tổ giúp việc ban chỉ đạo, các nhóm PGCM, xây dựng kế hoạch triển khai nhiệm vụ, trọng tâm là tham mưu Ban Chỉ đạo PGCM tỉnh thực hiện khảo sát thực địa, xây dựng phương án PGCM, rà phá bom, mìn, vật cản, mở đường vận chuyển mốc; tổ chức lực lượng cắm mốc, xây dựng phương án đàm phán với phía Trung Quốc. Đồng thời, triển khai lực lượng tiến hành tuyên truyền, vận động nhân dân, đặc biệt là cán bộ và nhân dân khu vực biên giới tạo sự đồng thuận và ý chí quyết tâm cao cùng thực hiện thắng lợi công tác PGCM trên thực địa.
![Đơn vị thi công mở đường vận chuyển mốc.](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w500_r1/2024_08_15_619_49903593/ebd4d1e8b0a759f900b6.jpg)
Đơn vị thi công mở đường vận chuyển mốc.
Từ năm 2004 - 2008, tỉnh hoàn thành thực hiện phân giới xong toàn bộ 333,403 km tuyến biên giới tỉnh tiếp giáp với Quảng Tây (Trung Quốc), trong đó 298,397 km đường biên giới trên đất liền, 35,006 km đường biên giới trên sông, suối; xác định và cắm 634 cột mốc quốc giới, trong đó 467 mốc chính, 167 mốc phụ. Đây là sự kiện có ý nghĩa chính trị trọng đại, là mốc son đánh dấu thành quả của công tác PGCM, phân định rõ ràng biên giới hai nước Việt Nam - Trung Quốc, tô đậm thêm mối quan hệ hữu nghị của hai bên.
Sau khi hoàn thành nhiệm vụ PGCM, Sở tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh thực hiện quản lý nhà nước về quản lý biên giới lãnh thổ quốc gia. Là cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo thực hiện 3 văn kiện pháp lý về biên giới (nay là Ban Chỉ đạo công tác biên giới), Sở chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan tham mưu UBND tỉnh giải quyết các sự kiện xảy ra trên biên giới. Thường xuyên phối hợp với các cơ quan liên quan: Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, Công an tỉnh, UBND các huyện biên giới, đồng thời hợp tác với cơ quan chức năng phía Trung Quốc… duy trì trao đổi, thông báo tình hình; kịp thời xử lý những thông tin, tình hình có liên quan đến nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền, lãnh thổ, an ninh biên giới, nhất là các vấn đề nảy sinh trên khu vực biên giới hai bên.
Sở chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan tham mưu tổ chức Lễ công bố nâng cấp cặp Cửa khẩu Trà Lĩnh (Việt Nam) - Long Bang (Trung Quốc) thành cửa khẩu quốc tế, gồm Lối thông quan Nà Đoỏng (Việt Nam) - Nà Ráy (Trung Quốc); tham mưu thành công vận hành thí điểm cho du khách qua lại Khu cảnh quan thác Bản Giốc - Đức Thiên; hoàn thiện thủ tục nội bộ nâng cấp cửa khẩu Tà Lùng thành cửa khẩu quốc tế; hoàn thiện thủ tục mở song phương cửa khẩu Sóc Giang - Bình Mãng.
Phối hợp với Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, Sở Giáo dục và Đào tạo, các huyện, xã biên giới tuyên truyền, giáo dục chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về biên giới quốc gia, tuyên truyền sâu rộng về 3 văn kiện pháp lý; vận động quần chúng nhân dân thực hiện chính sách dân tộc, tôn giáo, tham gia thực hiện phong trào “Toàn dân tham gia tự quản đường biên, cột mốc”; tham mưu xây dựng cơ sở chính trị, phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội ở khu vực biên giới; chấp hành nghiêm quy chế biên giới, các quy định về xuất nhập cảnh qua cửa khẩu biên giới. Tuyên truyền cho nhân dân, lực lượng vũ trang hai bên chấp hành nghiêm hiệp định về quy chế biên giới, tôn trọng độc lập, chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ của nhau, xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác lâu dài.
![Công bố nâng cấp cặp cửa khẩu Trà Lĩnh (Việt Nam) - Long Bang (Trung Quốc) thành cửa khẩu quốc tế.](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w500_r1/2024_08_15_619_49903593/359517a976e69fb8c6f7.jpg)
Công bố nâng cấp cặp cửa khẩu Trà Lĩnh (Việt Nam) - Long Bang (Trung Quốc) thành cửa khẩu quốc tế.
Đại hội XII của Đảng đã xác định rõ “kiên quyết, kiên trì đấu tranh bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, giữ vững hòa bình, ổn định” là một trong những nhiệm vụ xuyên suốt của cả hệ thống chính trị, toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta. Thấm nhuần quan điểm trên, Sở Ngoại vụ tiếp tục tham mưu cho tỉnh đẩy mạnh quan hệ hợp tác giữa tỉnh với Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây đặc biệt là giữa tỉnh với các thành phố Bách Sắc, Sùng Tả; giữa các huyện biên giới tỉnh giáp với các huyện biên giới Quảng Tây.
Tham mưu UBND tỉnh thực hiện các công việc liên quan đến nâng cấp cửa khẩu, lối mở Lý Vạn - Thạc Long, Tà Lùng - Thủy Khẩu, cặp chợ Nà Lạn - Bố Cục, đường chuyên dụng Sóc Giang - Bình Mãng. Tham mưu triển khai thực hiện tốt 3 văn kiện pháp lý biên giới trên đất liền Việt Nam - Trung Quốc. Phối hợp với Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, UBND các huyện biên giới… theo dõi, nắm tình hình việc phía Trung Quốc khảo sát thực địa làm đường tuần tra, xây dựng hàng rào biên giới, lắp đặt thiết bị giám sát khu vực biên giới, đặc biệt là tại các khu vực còn tồn đọng, góp phần ổn định chính trị, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh khu vực biên giới.