Xuân mới trên những công trình của PTSC

Trong tiến trình phát triển của ngành năng lượng Việt Nam, dịch vụ kỹ thuật dầu khí là lực lượng đã âm thầm gây dựng năng lực trong suốt nhiều thập niên, trui rèn xuyên suốt những giai đoạn thị trường biến động. Sự trưởng thành ấy được chứng minh bằng năng lực kỹ thuật - công nghệ đã đạt đến chuẩn quốc tế, bằng những câu chuyện rất đời thường của những người kỹ sư, người thợ và bằng dấu ấn trên những công trình có tầm vóc quốc gia.

Lực lượng kỹ sư và cán bộ kỹ thuật PTSC làm việc trên công trình biển

Nếu mùa xuân nơi phố phường được nhận diện bằng sắc hoa và những cuộc sum vầy, thì mùa xuân trên các công trường năng lượng hiện lên qua ánh nắng trải dài, nhịp bước gấp gáp của người thợ và âm thanh liên hồi của máy cắt, máy hàn. Ở công trường chế tạo của Công ty Dịch vụ Cơ khí Hàng hải (PTSC M&C), mỗi người một việc, ai nấy đều tập trung cao độ. Không khí lao động khẩn trương nhưng tươi mới hơn thường ngày, như có thêm một nguồn năng lượng âm thầm tiếp sức cho từng ca làm.

Kỹ sư Nguyễn Hoàng Nam, Tổ phó Tổ kỹ thuật đường ống và lắp máy, vẫn nhớ rõ cảm giác vui sướng và tự hào ngày hạ thủy chân đế giàn xử lý trung tâm CPP của Dự án Lô B - Ô Môn cách đây không lâu. Anh chưa từng thấy một dự án nào “vừa lớn vừa nặng” đến vậy: hơn 7.600 tấn chân đế, khoảng 5.700 tấn cọc, thi công liên tục gần 1 năm với sự tham gia của gần 1.000 kỹ sư và công nhân. Nhưng điều khiến anh tự hào không phải là quy mô dự án, mà là thực tế “100% nhân lực là người Việt Nam, từ thiết kế chi tiết cho tới thi công lắp đặt”. Một công trình lớn như thế, trước đây gần như mặc định phải thuê tư vấn nước ngoài nay đã được thực hiện trọn vẹn bởi đội ngũ của Tổng công ty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC), đúng tiến độ và đạt yêu cầu chất lượng.

Khi điện gió ngoài khơi bùng nổ tại châu Âu và châu Á, PTSC tiếp tục được lựa chọn chế tạo 33 chân đế cho Ørsted - nhà phát triển điện gió ngoài khơi lớn nhất thế giới. Những móng thép khổng lồ vốn chỉ giao cho các tổ hợp offshore lâu năm như MMHE (Malaysia) hay các bãi chế tạo tại Thái Lan, Indonesia, nay được đặt hàng tại Việt Nam. Để có được hợp đồng này, PTSC phải vượt qua quá trình đánh giá khắt khe về năng lực kỹ thuật và hệ thống quản trị dự án. Khi toàn bộ sản phẩm hoàn thành đúng tiến độ, đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn xuất khẩu sang châu Âu, PTSC không chỉ chứng minh khả năng đảm nhận các dự án lớn, mà còn cho thấy doanh nghiệp Việt Nam đủ năng lực tham gia chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu bằng thực lực.

Tổng Giám đốc PTSC Trần Hồ Bắc báo cáo Chủ tịch HĐTV Petrovietnam Lê Ngọc Sơn về công tác bảo đảm an toàn, chất lượng và tiến độ thi công tại công trường Dự án Lô B (1-2026)

Nền tảng để PTSC trở thành tổng thầu đúng nghĩa là việc làm chủ công tác thiết kế - khâu có giá trị cao nhất trong chuỗi thiết kế - mua sắm - chế tạo - lắp đặt và chạy thử (EPCI/EPCIC). Kỹ sư Nguyễn Đình Mạnh, người từng tham gia nhiều dự án giàn đầu giếng, module công nghệ và trạm biến áp ngoài khơi cho biết, trước đây hầu hết các bản vẽ đều phải làm việc cùng tư vấn nước ngoài. Nay, PTSC đã tự thiết kế toàn bộ các hạng mục chi tiết, kể cả những cấu kiện offshore phức tạp. Điển hình là dự án trạm biến áp ngoài khơi tại Đài Loan, nơi điều kiện địa chất đáy biển đặc biệt phức tạp, đòi hỏi đội ngũ kỹ sư phải nghiên cứu, thử nghiệm trong nhiều tháng để đưa ra phương án tối ưu. Thực tiễn đó cho thấy PTSC không chỉ tiếp thu công nghệ, mà đã bước sang giai đoạn chủ động sáng tạo và giải quyết các bài toán kỹ thuật ở trình độ cao.

Trong nhiều năm, PTSC cũng tham gia đấu thầu và thực hiện các dự án dầu khí quốc tế trị giá hàng trăm triệu USD tại Qatar, Brunei, Ấn Độ, Australia và Ghana. Đây đều là những thị trường có rào cản nội địa cao: yêu cầu phải thành lập công ty nội địa, sử dụng nhân công bản địa, thực hiện tỷ lệ thiết kế hoặc chế tạo tại chỗ 25-50%, thậm chí phải sử dụng vật tư sản xuất nội địa. Các yêu cầu này khiến không ít các nhà thầu lớn trong khu vực như Sapura, MMHE hay CUEL phải e dè. Tuy nhiên, PTSC vẫn thắng thầu và được nhiều chủ đầu tư dầu khí quốc tế đưa vào danh sách nhà thầu đủ điều kiện.

Nhìn từ hệ thống năng lực đã được xây dựng nhiều năm qua, có thể thấy trong số các đơn vị nòng cốt của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), PTSC là một trong những doanh nghiệp nổi bật, có khả năng đảm nhận trọn vẹn chuỗi dịch vụ kỹ thuật từ thiết kế, mua sắm, chế tạo, hạ thủy, vận chuyển đến lắp đặt và chạy thử các hạng mục ngoài khơi. Nhiều dự án quốc tế lớn PTSC tham gia, trong vai trò nhà thầu EPCI hoặc chế tạo, cho thấy doanh nghiệp đang từng bước tiệm cận yêu cầu của các gói thầu quy mô lớn theo tiêu chuẩn quốc tế.

Năm 2025, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 70-NQ/TW về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn 2045, trong đó nhấn mạnh yêu cầu hình thành các tập đoàn công nghiệp năng lượng đủ năng lực tham gia và từng bước đảm nhận vai trò tổng thầu thiết kế - mua sắm - xây lắp đối với các dự án quy mô lớn, hiện đại, đồng thời phát triển ngành công nghiệp thiết bị năng lượng trong nước. Trong bối cảnh đó, các dự án EPCI quy mô lớn PTSC triển khai trong và ngoài nước cho thấy khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế, tạo nền tảng để doanh nghiệp nắm bắt cơ hội từ Nghị quyết 70-NQ/TW và đóng góp vào việc nâng cao năng lực tổng thầu của Việt Nam trong các dự án năng lượng trọng điểm.

Tuy nhiên, cơ hội luôn đi kèm thách thức. Nhu cầu đầu tư vào hạ tầng khí, LNG, điện gió ngoài khơi và các công trình biển mở ra dư địa để doanh nghiệp tích lũy kinh nghiệm, từng bước hoàn thiện chuỗi EPCI. Ngược lại, sự phụ thuộc vào vật tư, thiết bị nhập khẩu, thiếu thiết bị đặc chủng và áp lực cạnh tranh nguồn nhân lực kỹ thuật cao vẫn là những điểm nghẽn, đòi hỏi giải pháp đồng bộ từ chính sách đến nỗ lực nội tại của doanh nghiệp.

Từ thực tiễn đó, con đường hình thành tổng thầu năng lượng quốc gia cần được nhìn nhận như quá trình đồng hành giữa chính sách và doanh nghiệp. Nhà nước giữ vai trò tạo thị trường, giao việc có lộ trình và phát triển công nghiệp phụ trợ. Về phía doanh nghiệp, yêu cầu then chốt là tiếp tục nâng cấp nội lực: mở rộng năng lực chế tạo, tăng tỷ trọng thiết kế và quản lý dự án, từng bước chuẩn bị cho đầu tư thiết bị chiến lược, đồng thời coi các lĩnh vực mới như điện gió ngoài khơi và LNG là không gian thử thách năng lực tổng thầu.

Xuân mới đến, các công trình ngoài khơi vẫn vận hành không ngừng, bãi chế tạo rộn ràng nhịp máy và người thợ ngành công nghiệp - năng lượng tiếp tục miệt mài trên công trường với niềm tin vào một chu kỳ phát triển mới. Trên nền tảng đã bồi đắp qua năm tháng, với kỷ luật, năng lực thực chất và khát vọng vươn lên, PTSC bước vào năm mới với tư thế tự tin, chủ động hơn, sẵn sàng đảm nhận những vai trò lớn hơn trong hành trình hình thành lực lượng tổng thầu năng lượng quốc gia, bằng chính nội lực của mình.

Trúc Lâm