Xuân ấm sau cánh cửa Trại tạm giam

Trong không khí ấm áp của mùa xuân, tại khuôn viên Trại tạm giam tưởng chừng khô khan và lặng lẽ, một khung cảnh thật đặc biệt đã diễn ra. Cán bộ và phạm nhân cùng ngồi lại bên nhau, quây quần gói những chiếc bánh chưng xanh - hương vị thân thuộc của Tết quê nhà. Những bàn tay từng lầm lỡ hôm nay cẩn thận xếp từng chiếc lá dong, nâng niu từng nắm gạo nếp trắng, đong đầy cả yêu thương và nỗi nhớ. Mỗi sợi lạt buộc lại không chỉ giữ chặt chiếc bánh, mà còn như níu giữ ký ức về mái ấm gia đình, về bữa cơm sum họp, về tiếng cười rộn rã những ngày cuối năm. Chương trình gói bánh chưng xanh không chỉ là một hoạt động văn hóa đơn thuần, mà đó còn là sự sẻ chia, là vòng tay ấm áp của tình người giữa những ngày xa nhà. Sự quan tâm chân thành của cán bộ Trại tạm giam đã thắp lên trong mỗi phạm nhân một ngọn lửa hy vọng - rằng quá khứ dù có lỗi lầm, tương lai vẫn còn cơ hội để làm lại. Và từ những chiếc bánh giản dị ấy, niềm tin vào sự hoàn lương, vào ngày đoàn viên, lại được nhen lên, ấm áp như chính hơi lửa bếp xuân.

Trại tạm giam Công an tỉnh tổ chức cho các phạm nhân gói bánh chưng đón Tết.

Cẩn thận xếp lá vào khuôn để gói bánh chưng, ông Phạm Đình Ty (73 tuổi), xã Tây Đô cho biết: Với bản án 5 năm tù về tội cố ý gây thương tích, đây là năm thứ 2 tôi đón tết trong trại tạm giam. Khi vào tù, mình mới thấm thía hết những tháng ngày tự do. Đối với tôi những ngày Tết đến, xuân về là những ngày buồn và nhớ nhà da diết. Trong không khí vui tươi, tôi cũng như các phạm nhân được tham gia gói bánh chưng, cảm thấy ấm lòng hơn. Tôi sẽ cố gắng cải tạo tốt để sớm về với gia đình, các con, các cháu”.

Cán bộ Trại tạm giam Công an tỉnh cùng phạm nhân gói bánh chưng.

Với phạm nhân Đinh Thị Phúc Vân, phường Quảng Phú, đây là cái Tết đầu tiên xa nhà, bản thân chị không nghĩ trong này vẫn có không khí Tết ấm cúng như vậy. “Được tham gia gói bánh, được cán bộ động viên... tôi thấy mình không bị bỏ rơi, sẽ cố gắng cải tạo tốt để những mùa xuân sau được về với gia đình”, phạm nhân Đinh Thị Phúc Vân nói.

Không chỉ gói bánh chưng, giữa sân Trại tạm giam, trong cái se lạnh của những ngày Tết, tiếng reo hò cổ vũ vang lên rộn ràng. Những hoạt động thể thao như kéo co, bóng chuyền... đã trở thành hoạt động thường niên mỗi dịp Tết đến xuân về. Không chỉ giúp các phạm nhân rèn luyện sức khỏe, đây còn là dịp để các phạm nhân giao lưu, giải tỏa tâm lý và cảm nhận không khí mùa xuân về.

Các phạm nhân tại Trại tạm giam Công an tỉnh tham gia thi kéo co.

Các phạm nhân tham gia thi đấu bóng chuyền.

Vào tháng 3/2025, chị Lê Thị Bưởi, xã Tống Sơn đã bị Toàn án Nhân dân tỉnh Thanh Hóa tuyên phạt 18 tháng tù giam vì tội chiếm đoạt tài sản. Những ngày tháng sau cánh cửa song sắt nhà giam cũng là quãng thời gian chị day dứt, ăn năn, sám hối vì những sai lầm mà chị gây ra. Phạm nhân Lê Thị Bưởi xúc động bày tỏ: “Tết năm nay là tết đầu tiên xa các con thơ, những ngày Tết được tham gia kéo co, chơi thể thao thế này, tôi cảm thấy tinh thần thoải mái hơn nhiều. Đỡ nhớ nhà hơn và cũng có thời gian suy nghĩ về những việc mình đã làm, tôi cố gắng sẽ cải tạo tốt để sớm được về với các con, gia đình.”

Không chỉ quan tâm đến đời sống tinh thần của các can phạm nhân, Trại tạm giam, Công an tỉnh Thanh Hóa vẫn duy trì hoạt động thăm gặp thân nhân trong dịp Tết. Những cuộc gặp gỡ ngắn ngủi, những ánh mắt nghẹn ngào, những lời dặn dò giản dị... trở thành nguồn động lực lớn để họ cố gắng cải tạo.

Chị Lê Thị Liên, xã Vạn Lộc, có em trai đang bị tạm giam để phục vụ điều tra chia sẻ: “Tết ai cũng muốn gia đình đông đủ, nhưng thấy cán bộ ở đây quan tâm, tạo điều kiện cho em tôi, gia đình cũng yên tâm hơn. Chúng tôi chỉ mong em sớm nhận ra sai lầm và làm lại cuộc đời".

Cán bộ Trại tạm giam Công an tỉnh tặng quà cho các phạm nhân cải tạo tốt.

Hiện trại tạm giam, Công an tỉnh Thanh Hóa đang quản lý, giam giữ hơn 100 phạm nhân, chủ yếu là những người chấp hành án dưới 5 năm tù giam hoặc đang trong thời gian tạm giữ, tạm giam để phục vụ điều tra. Theo Thượng tá Nguyễn Tiến Dũng, Giám thị Trại tạm giam, Công an tỉnh Thanh Hóa, cho biết: “Dịp Tết là thời điểm tâm lý phạm nhân có nhiều biến động, bởi ai cũng mong được sum họp bên gia đình. Vì vậy, bên cạnh việc siết chặt bảo vệ an toàn trại tạm giam, Đảng ủy và Ban Giám thị trại tạm giam, Công an tỉnh cũng đặc biệt quan tâm, chỉ đạo thực hiện đầy đủ các chế độ cho các phạm nhân theo đúng quy định của Nhà nước; thường xuyên gặp gỡ, thăm hỏi, động viên các phạm nhân và người bị giam giữ, nhất là đối với những phạm nhân từ khi vào trại chưa có 1 lần người nhà đến thăm. Vào thời khắc giao thừa, Ban Giám thị sẽ chia nhau đến các phân trại, tặng quà, chúc tết các phạm nhân, nhất là đối với những phạm nhân có hoàn cảnh khó khăn”.

Tết nơi trại tạm giam không có mâm cơm đoàn viên nhưng lại có những giá trị rất đặc biệt, đó là sự quan tâm, sự cảm thông và niềm tin về sự thay đổi. Ở nơi tưởng chừng chỉ có những ngày dài khép kín, mùa xuân vẫn hiện diện trong từng tiếng cười trên sân thể thao, trong từng chiếc bánh chưng xanh và trong ánh mắt đầy hy vọng của những con người đang quyết tâm làm lại cuộc đời.

HOÀNG MAI