Xã Thuận Bắc: Mong sớm đầu tư đồng bộ hệ thống thủy lợi

Vào mùa nắng, hàng nghìn héc-ta đất canh tác của người dân xã Thuận Bắc thiếu nước sản xuất. Mùa mưa, mưa lũ cuốn trôi bờ mương, tràn vào ruộng vườn, nhà cửa và các công trình. Do đó, người dân mong muốn Nhà nước sớm đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng thủy lợi trên địa bàn xã nhằm nâng cao khả năng chống chịu với điều kiện thời tiết cực đoan, ổn định nguồn nước phục vụ sản xuất, góp phần phát triển sinh kế, nâng cao đời sống.

Chưa chủ động được nguồn nước

Xã Thuận Bắc có gần 26.000 người dân, diện tích hơn 137km2; là xã nông thôn, miền núi, kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, đời sống người dân chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, chăn nuôi và một số hoạt động dịch vụ nhỏ lẻ. Ở vùng đất miền núi nắng gắt, nhiều đồi dốc này, cái khó lớn nhất trong nhiều năm qua vẫn là câu chuyện nước tưới phục vụ sản xuất nông nghiệp và tiêu thoát lũ.

Khu vực đất tại thôn Bà Râu chưa chủ động được nước tưới.

Đến khu đất sản xuất thuộc Chương trình 134 (chương trình hỗ trợ đất sản xuất, đất ở, nhà ở và nước sinh hoạt cho hộ đồng bào dân tộc thiểu số nghèo, đời sống khó khăn) của xã Thuận Bắc mới cảm nhận rõ hơn cái nắng rát mặt của vùng đất này. Nắng dội xuống những cánh đồng rộng hơn 230ha. Do chưa có hệ thống thủy lợi, hàng trăm hộ dân, phần lớn là đồng bào Raglai (chiếm gần 59% dân số toàn xã), nhiều năm qua vẫn canh tác phụ thuộc hoàn toàn vào “nước trời”. Mưa xuống thì tranh thủ gieo trỉa mì, bắp, đậu; nắng lên lại ngậm ngùi nhìn cây cối héo úa. Mỗi năm, cả vùng đất rộng lớn chỉ sản xuất được vỏn vẹn một vụ vào mùa mưa.

Ông Trần Xuân Tình - Phó Chủ tịch UBND xã Thuận Bắc cho biết, toàn xã có hơn 3.517ha đất nông nghiệp, trong đó hơn 2.000ha trồng lúa, diện tích còn lại chủ yếu trồng mì, bắp…Thực tế cho thấy, dung tích của các hồ chứa nước, đập hiện có trên địa bàn chưa bảo đảm cung cấp đủ nước tưới cho toàn bộ diện tích đất sản xuất. Mùa khô lo thiếu nước sản xuất, mùa mưa địa phương lại lo nguy cơ sạt lở, ngập lụt. Như đợt mưa lũ cuối năm 2025 đã gây thiệt hại nặng nề cho hạ tầng kinh tế - xã hội trên địa bàn xã. Riêng đoạn suối Bà Râu từ cầu Móng đến Khu Công nghiệp Du Long, cứ khi mưa lớn, dòng nước lũ từ thượng nguồn đổ về lại khoét sâu vào 2 bên bờ, đe dọa trực tiếp đến đất ở, đất sản xuất của người dân và an toàn của các công trình hạ tầng.

Kiến nghị đầu tư hoàn thiện hạ tầng thủy lợi

Trên địa bàn xã có 2 hồ chứa nước là hồ Bà Râu (4,67 triệu m3) và hồ Lợi Hải (3,26 triệu m3). Đây đều là những hồ có dung tích nhỏ. Hệ thống thủy lợi phía sau 2 hồ chứa nước này vẫn chưa hoàn thiện. Thời gian qua, UBND xã Thuận Bắc đã kiến nghị tỉnh quan tâm bố trí kinh phí đầu tư một số công trình thủy lợi nhằm đáp ứng yêu cầu phòng, chống thiên tai, bảo vệ tài nguyên đất, phát triển sản xuất nông nghiệp, bảo đảm an sinh xã hội và phù hợp với định hướng phát triển kinh tế - xã hội của xã giai đoạn 2026 - 2030, nhất là khi xã đang phấn đấu hoàn thành các tiêu chí xã nông thôn mới vào cuối năm 2027.

Theo đó, xã kiến nghị UBND tỉnh quan tâm bố trí kinh phí đầu tư công trình kè chống sạt lở suối Bà Râu (đoạn từ cầu Móng đến Khu Công nghiệp Du Long) và hệ thống kênh tưới khu đất 134 Bà Râu. Việc đầu tư 2 công trình này không chỉ giải quyết các vấn đề cấp bách về phòng, chống thiên tai, bảo đảm an toàn dân cư và phát triển sản xuất nông nghiệp mà còn tạo động lực phát triển không gian trung tâm xã, nâng cao đời sống Nhân dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số; góp phần hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng nông thôn mới theo lộ trình đề ra.

Đối với công trình tiêu thoát lũ, hiện nay, Dự án Hệ thống tiêu thoát lũ Khu Công nghiệp Du Long đang trong bước khảo sát, lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư. Tuy nhiên, thời gian từ nay đến mùa mưa lũ năm 2026 không còn nhiều, để tránh tình trạng ngập như đã xảy ra trong năm 2025, bảo đảm an toàn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp trong Khu Công nghiệp Du Long, xã Thuận Bắc kiến nghị tỉnh quan tâm chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ triển khai Dự án Hệ thống tiêu thoát lũ Khu Công nghiệp Du Long, phấn đấu hoàn thành, đưa vào sử dụng trước mùa mưa lũ năm 2026, góp phần giúp các doanh nghiệp yên tâm sản xuất, nâng cao tỷ lệ lấp đầy khu công nghiệp.

Giải quyết bài toán nước tưới phục vụ sản xuất nông nghiệp và tiêu thoát lũ ở xã Thuận Bắc không chỉ đơn thuần là đưa nước về ruộng hay ngăn dòng nước lũ. Đó còn là điểm tựa vững chắc để xã đẩy nhanh tiến độ thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, hoàn thành mục tiêu đạt chuẩn xã nông thôn mới vào cuối năm 2027.

Ông TRẦN XUÂN TÌNH - Phó Chủ tịch UBND xã Thuận Bắc: Xã kiến nghị tỉnh quan tâm bố trí vốn đầu tư hệ thống kênh tưới kết nối với Dự án chuyển nước Tân Mỹ - Bà Râu, Sông Trâu để phục vụ tưới cho hơn 230ha đất tại thôn Bà Râu. Hiện nay, khu vực này chưa được tưới chủ động, phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết, mỗi năm chỉ sản xuất được 1 vụ vào mùa mưa, chủ yếu là trồng mì, bắp, đậu.

CÔNG ĐỊNH