Vùng rốn lũ nỗ lực hồi sinh và những lá đơn thoát nghèo

Đường vào trung tâm xã Nhôn Mai (Nghệ An) - Ảnh: T.H

Câu chuyện nộp đơn thoát nghèo dịp cuối năm 2025 của vợ chồng cụ Lô Thanh Định (SN 1950) và vợ là cụ Lô Thị Tím (SN 1954) khiến người dân bản Huồi Tố 1, xã Nhôn Mai (Nghệ An) nể trọng. Đó cũng là niềm cảm hứng về ý chí, nỗ lực vươn lên trong cuộc sống cho biết bao hộ dân trong bản.

Cụ Định bảo: Con cái trưởng thành, ra riêng, chúng tôi sống bằng nghề bốc thuốc chữa bệnh. Các chính sách của hộ nghèo rất có ý nghĩa, nhưng quanh mình còn nhiều người nghèo hơn, chúng tôi xin ra khỏi hộ nghèo là nhường cơ hội ấy cho người khác.

Ý chí, nỗ lực vươn lên của người dân bản Huồi Tố 1 sau thảm họa mưa bão năm 2025 đã được viết tiếp bằng những lá đơn thoát nghèo đẫm lòng tự trọng. Và rồi, từ người già đến người trẻ ở bản làng giáp biên này, đã tự tay cầm bút viết đơn xin ra khỏi hộ nghèo trong thời khắc đất trời chuyển mình, xuân về trên miền biên viễn.

Huồi Tố 1 là bản người Thái, có 85 hộ với 334 nhân khẩu. Sau mùa bão lũ năm 2025, bà con đã nỗ lực vượt khó khôi phục ruộng đồng, trồng mới 15 ha sắn cao sản, 5 ha mét, phát triển đàn trâu, bò lên 108 con, lợn 225 con, gà 2.000 con. Trưởng bản Huồi Tố 1 Lương Văn Khoan đã rất vui khi nói về những hộ dân vừa nộp đơn thoát nghèo dịp cuối năm 2025. "Đã có 8 hộ làm đơn thoát nghèo đấy", vị trưởng bản cho biết. Nhiều hộ trong bản chủ động tạo sinh kế bằng mở cửa hàng tạp hóa, phát triển trang trại nuôi vịt, lợn, buôn bán trâu, bò.

Vợ chồng cụ Lô Thanh Định ở bản Huồi Tố 1 kể về quyết định nộp lá đơn xin thoát nghèo - Ảnh: T.H

Ngay tại bản Piêng Mựn, cuối năm 2025 cũng có 3 hộ viết đơn xin ra khỏi hộ nghèo. Ấy là câu chuyện của chị Kha Thị Loan (SN 1983), của ông Vi Văn Quỳnh (SN 1967)… dẫu cuộc sống gia đình còn chưa hết khó khăn nhưng đã thay đổi tư duy, mạnh dạn xin thoát nghèo để không muốn mãi dựa vào Nhà nước.

Hôm nay, ông Vi Văn Quỳnh (SN 1967) cũng đã tự nguyện xin thoát nghèo dù gia đình chịu ảnh hưởng nặng nề sau mưa lũ. Ông Quỳnh nói: Trên khu vực sản xuất C5, tôi bàn với vợ con chăm đàn dê, lợn, trâu, bò hàng chục con, chăm 200 con gà đen bản địa. Dù gia đình có vất vả hơn sau mưa lũ, nhưng có con dâu là trưởng bản, ông càng muốn mình gương mẫu để thoát nghèo.

Theo Trưởng bản Piêng Mựn Kha Thị Hoa, ở bản đã duy trì được đàn lợn đen 272 con, trâu, bò 138 con; trồng mới và chăm sóc 5 ha dứa, 6,4 ha sắn, 1 ha khoai lang cùng nhiều loại rau màu. Khoảng 40% lao động trong độ tuổi đi làm ăn xa để tăng thu nhập, gửi tiền về hỗ trợ gia đình. Bà Hoa hồ hởi: Ở nơi đời sống còn nhiều thiếu thốn như ở xã biên giới này, quyết định ấy không dễ dàng. Bởi ra khỏi diện hộ nghèo đồng nghĩa với việc không còn được hưởng một số chính sách hỗ trợ. Thế nhưng, họ vẫn chọn bước đi ấy - như một cách tự trao cho mình động lực và nhường cơ hội cho người khó hơn.

Nhôn Mai còn nghèo lắm. Toàn xã có 21 thôn bản với 1.504 hộ, 6.923 nhân khẩu, gồm các dân tộc Thái, Mông, Khơ Mú, Kinh; trong đó có 5 bản biên giới đặc biệt khó khăn. Hiện nay, tỷ lệ hộ nghèo của xã vẫn còn trên 54%, hộ cận nghèo hơn 22%. Đặc biệt, các trận mưa bão năm 2025 đã khiến đời sống kinh tế, xã hội vùng đất biên thùy thêm khó khăn, vất vả. Nhưng, toàn xã đã có 14 hộ làm đơn tự nguyện thoát nghèo, là bản Huồi Tố 1 có 8 hộ, Huồi Tố 2 có 1 hộ, Piêng Mựn 3 hộ và Na Hang 2 hộ.

Ông Vi Văn Quỳnh (SN 1967) ở bản Piêng Mựn (thứ 2 phải sang) cũng đã tự nguyện xin thoát nghèo dù gia đình chịu ảnh hưởng nặng nề sau mưa lũ - Ảnh: T.H

Vì thế, câu chuyện thoát nghèo của bà con dân bản như ngọn gió lành vượt qua những ngõ ngách thung sâu nơi đại ngàn biên cương, để mang đến bao niềm tin, ý chí và cả niềm cảm hứng trong những ngày đầu năm mới Bính Ngọ 2026. Từ bản anh sang bản em, từ bản trên xuống mường dưới… việc chủ động thoát nghèo đã trở thành câu chuyện vui dịp Xuân đến, Tết về.

Theo Bí thư Đảng ủy xã Nhôn Mai Mạc Văn Nguyên, cấp ủy, chính quyền và các đoàn thể đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp hỗ trợ phát triển kinh tế, phân công đảng viên phụ trách thôn bản, giúp đỡ từng hộ gia đình để thoát nghèo; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để người dân phát huy tinh thần tự lực, không trông chờ, ỷ lại vào chính sách Nhà nước. Đặc biệt, sau mùa mưa bão năm 2025, tinh thần, ý chí tự vươn lên đã trở thành phong trào lan rộng trong toàn xã.

Với người dân vùng biên Nhôn Mai, thoát nghèo không chỉ là ra khỏi một danh sách, mà là bước qua một tâm thế mới. Câu chuyện 14 người dân viết đơn xin ra khỏi hộ nghèo đã gửi đi thông điệp về niềm tin và ý chí của người dân vùng khó. Những lá đơn nhỏ bé chứa đựng lòng tự trọng lớn lao, khơi dậy và lan tỏa tinh thần tự lực tự cường trong cộng đồng. Chính những lá đơn bình dị ấy, đang góp thêm một gam màu sáng với nhiều niềm tin và hy vọng cho hành trình giảm nghèo bền vững nơi xã biên giới còn nhiều khó khăn, vất vả này.

Thanh Hải