Vụ Phúc Sơn: Những điểm nhấn nhân văn tại phiên tòa phúc thẩm

Quá trình tranh tụng tại phiên tòa không chỉ làm rõ trách nhiệm pháp lý của từng bị cáo mà còn cho thấy sự thành khẩn, ăn năn, nỗ lực khắc phục hậu quả của các bị cáo, cũng như quan điểm nhân văn, khoan dung của Viện Kiểm sát khi đề nghị xem xét giảm nhẹ hình phạt theo đúng quy định pháp luật.

Theo đó, cuối giờ chiều 16/12, Hội đồng xét xử (HĐXX) phúc thẩm TAND Tối cao tại Hà Nội công bố kết thúc phần tranh luận. Các bị cáo được nói lời sau cùng trước khi phiên tòa bước vào nghị án.

Đại diện VKS nêu quan điểm giải quyết vụ án

Cựu Bí thư Hoàng Thị Thúy Lan: “Bị cáo rất cảm động khi được đại diện VKS ghi nhận”

Là người đại diện cho các bị cáo nói lời sau cùng, cựu Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Phúc (cũ) Hoàng Thị Thúy Lan cho biết, qua hai ngày xét xử phúc thẩm, không chỉ riêng bị cáo mà tất cả các bị cáo trong vụ án đều nhận thức sâu sắc hành vi vi phạm của mình, vô cùng ăn năn, hối lỗi.

Bị cáo Lan nhắc lại quá trình cống hiến của các cựu lãnh đạo tỉnh Vĩnh Phúc (cũ), trong đó nhiều người hiện tuổi cao, sức yếu, phạm tội lần đầu, có nhân thân tốt, trong quá trình công tác được tặng thưởng nhiều bằng khen, giấy khen và được Nhà nước ghi nhận. Từ đó, bị cáo mong HĐXX xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bản thân và các bị cáo trong vụ án.

Bị cáo Hoàng Thị Thúy Lan bày tỏ: “Bị cáo rất cảm động khi được đại diện Viện Kiểm sát ghi nhận về điều kiện, hoàn cảnh cũng như nỗ lực khắc phục hậu quả của mình”.

Bị cáo tha thiết đề nghị HĐXX “gạn đục khơi trong”, xem xét những tình tiết mới tại phiên tòa phúc thẩm lần này, giảm nhẹ hình phạt để bị cáo sớm được trở về chữa bệnh.

Cuối cùng, cựu Bí thư Hoàng Thị Thúy Lan gửi lời xin lỗi tới Trung ương Đảng, Quốc hội, Chính phủ, chính quyền và nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc (cũ), mong nhận được sự tha thứ, cảm thông và khoan hồng.

Các bị cáo tại phiên tòa phúc thẩm

Nhiều tình tiết giảm nhẹ đặc biệt

Trước đó, trong phần trình bày quan điểm giải quyết vụ án và đề nghị mức án, đại diện Viện Kiểm sát cho rằng, trong quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa phúc thẩm, các bị cáo đều thành khẩn khai nhận hành vi phạm tội, thể hiện thái độ ăn năn, hối cải; thừa nhận việc bị khởi tố, truy tố, xét xử là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không oan sai.

Các bị cáo kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt, một số bị cáo xin được hưởng án treo.

Cấp sơ thẩm đã xem xét, đánh giá đầy đủ nguyên nhân, điều kiện, hoàn cảnh, bối cảnh phạm tội; căn cứ tính chất, mức độ, hậu quả hành vi, vai trò, vị trí và nhân thân của từng bị cáo; áp dụng đúng, đủ các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ để quyết định hình phạt phù hợp.

Đại diện Viện Kiểm sát nhận định, các bị cáo đều có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự (duy nhất bị cáo Cao Đại Nghĩa từng bị kết án nhưng đã được xóa án tích). Sau xét xử sơ thẩm, nhiều cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cán bộ, công chức và người dân nơi các bị cáo công tác, cư trú tiếp tục có văn bản, đơn đề nghị cấp phúc thẩm xem xét ghi nhận thành tích để làm căn cứ giảm nhẹ hình phạt.

Trong vụ án, nhiều bị cáo có thành tích xuất sắc trong học tập, công tác, lao động, chiến đấu; một số bị cáo như Hoàng Thị Thúy Lan, Lê Duy Thành, Phạm Hoàng Anh, Phạm Văn Vọng, Phùng Quang Hùng… có thành tích đặc biệt, được Đảng, Nhà nước và các ban, ngành khen thưởng nhiều huân, huy chương, bằng khen, giấy khen, danh hiệu thi đua, kỷ niệm chương, huy hiệu Đảng.

Bị cáo Bùi Minh Hồng từng tham gia quân ngũ, chiến đấu bảo vệ Tổ quốc; các bị cáo Hoàng Quốc Trị, Lê Viết Chữ, Đặng Văn Minh có bố đẻ là liệt sĩ; bị cáo Phạm Văn Vọng có mẹ là Mẹ Việt Nam anh hùng; bị cáo Hoàng Thị Thúy Lan có con bị khuyết tật thị giác. Một số bị cáo là thương binh, bệnh binh hoặc mắc nhiều bệnh nền ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.

Ngoài ra, nhiều bị cáo tích cực tham gia các hoạt động thiện nguyện, an sinh xã hội, phụng dưỡng Mẹ Việt Nam anh hùng, chăm sóc trẻ mồ côi, người khuyết tật, hỗ trợ các gia đình khó khăn, ủng hộ phòng chống dịch Covid-19, thiên tai, bão lũ.

Các bị cáo Nguyễn Tiến Khôi, Hà Hòa Bình, Phùng Quang Hùng đều trên 70 tuổi, sức khỏe yếu; các bị cáo Hoàng Thị Thúy Lan, Lê Duy Thành, Phạm Văn Vọng mắc bệnh nền, thường xuyên phải điều trị.

Theo đại diện Viện Kiểm sát, toàn bộ số tiền các bị cáo hưởng lợi bất chính hoặc phải truy thu sung công quỹ đã được các bị cáo tác động gia đình phối hợp với bị cáo Nguyễn Văn Hậu và Tập đoàn Phúc Sơn tự nguyện nộp lại.

Sau xét xử sơ thẩm, một số bị cáo tiếp tục khắc phục hậu quả như bị cáo Lê Duy Thành nộp thêm 200 triệu đồng; bị cáo Hoàng Thị Thúy Lan đề nghị sử dụng hai thửa đất mua của Nguyễn Văn Hậu để bán khắc phục hậu quả; nhiều bị cáo đã nộp án phí hình sự sơ thẩm.

Đại diện Viện Kiểm sát cho rằng, nhiều bị cáo tuổi cao, sức khỏe yếu, không còn nguy hiểm cho xã hội; một số bị cáo giữ vai trò thứ yếu, số tiền hưởng lợi không lớn, có nơi cư trú rõ ràng nên không cần thiết cách ly khỏi xã hội mà giao cho địa phương quản lý, giáo dục là phù hợp, thể hiện tính nhân đạo, khoan hồng của pháp luật.

Viện Kiểm sát đề nghị giảm án, cho hưởng án treo đối với nhiều bị cáo

Từ các phân tích trên, đại diện Viện Kiểm sát đề nghị HĐXX phúc thẩm chấp nhận toàn bộ hoặc một phần kháng cáo, sửa bản án sơ thẩm theo hướng giảm hình phạt cho nhiều bị cáo.

Các luật sư tham gia bào chữa tại phiên tòa

Cụ thể, đề nghị giảm cho bị cáo Hoàng Thị Thúy Lan từ 24–30 tháng tù; Lê Duy Thành từ 30–36 tháng; Phạm Hoàng Anh từ 18–24 tháng; Bùi Minh Hồng, Hoàng Quốc Trị, Cao Đại Nghĩa, Trần Hữu Định từ 6–9 tháng tù.

Giữ nguyên mức hình phạt nhưng cho hưởng án treo đối với các bị cáo Phùng Quang Hùng, Hà Hòa Bình, Nguyễn Tiến Khôi, Phạm Văn Vọng và Lê Đức Thọ.

Căn cứ khoản 3 Điều 367 Bộ luật Tố tụng hình sự, đề nghị giảm hình phạt cho các bị cáo Lê Viết Chữ, Đặng Văn Minh từ 18–24 tháng; Hoàng Văn Nhiệm từ 6–9 tháng.

Trong phần tranh luận, luật sư Lê Ngọc Hà, bào chữa cho bị cáo Lê Duy Thành, cho biết đã nhận được hàng nghìn đơn, công văn của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và người dân tại nhiều địa phương đề nghị giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

Riêng bị cáo Thành nhận được hơn 2.600 đơn, trong đó có nhiều chữ ký của cán bộ, giáo viên, khu dân cư tại tỉnh Phú Thọ ghi nhận đóng góp trong quá trình công tác, đặc biệt là việc vận động tổ chức các chuyến bay “0 đồng” đưa hơn 2.000 công dân Vĩnh Phúc từ tâm dịch Covid-19 về quê.

Tại phiên tòa, luật sư cho biết tiếp tục nhận thêm 145 đơn xin giảm án, trong đó có 82 đơn của công dân Hàn Quốc đang làm việc tại các doanh nghiệp FDI ở Phú Thọ. Gia đình bị cáo Lê Duy Thành đã nộp thêm 200 triệu đồng khắc phục hậu quả; bị cáo mắc bệnh suy tim, tiềm ẩn nguy cơ đột quỵ, nên đề nghị HĐXX xem xét áp dụng mức án khoan hồng hơn.

Luật sư Tạ Ngọc Toàn, bào chữa cho bị cáo Hoàng Thị Thúy Lan, cho rằng mức án sơ thẩm 14 năm tù về tội “Nhận hối lộ” là quá nghiêm khắc, đồng thời đề nghị HĐXX xem xét hoàn cảnh gia đình khó khăn, sức khỏe của bị cáo và người thân để giảm nhẹ hình phạt.

Theo Chủ tọa phiên tòa Võ Hồng Sơn, do xuất hiện nhiều tình tiết mới, HĐXX phúc thẩm TAND Tối cao tại Hà Nội quyết định nghị án kéo dài và sẽ tuyên án vào 8h ngày 22/12.

Mạnh Hùng