Từ 'dân đi hỏi' đến 'cán bộ đi tìm'

Có một thực tế từng tồn tại nhiều năm trong lĩnh vực đất đai: người dân phải mang hồ sơ đi gõ cửa nhiều nơi để hỏi thủ tục, bổ sung giấy tờ, xác minh thông tin. Mỗi lần thiếu một loại giấy tờ là thêm một lần đi lại. Với những người cao tuổi, người dân vùng sâu, vùng xa hoặc những trường hợp không thành thạo công nghệ, hành trình hoàn thiện một bộ hồ sơ đất đai đôi khi kéo dài hàng tháng, thậm chí nhiều năm.

Nhưng tại Quảng Ninh, một cách làm mới đang được triển khai với tư duy hoàn toàn khác: thay vì chờ người dân tìm đến cơ quan hành chính, cán bộ chủ động đến tận thôn, khu phố để hướng dẫn, rà soát và hỗ trợ giải quyết thủ tục. Đó không chỉ là sự thay đổi về phương thức làm việc, mà còn phản ánh bước chuyển từ nền hành chính quản lý sang nền hành chính phục vụ.

Đất đai là lĩnh vực liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích của người dân, đồng thời cũng là một trong những lĩnh vực phát sinh nhiều hồ sơ tồn đọng, vướng mắc nhất. Không ít trường hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất kéo dài do thiếu giấy tờ, sai lệch thông tin hoặc người dân chưa nắm rõ quy định pháp luật.

Các thành viên của Tổ công tác tư vấn, trợ giúp pháp lý, hướng dẫn người dân đặc khu Vân Đồn thực hiện thủ tục hành chính.

Nhằm tháo gỡ những khó khăn này, UBND tỉnh Quảng Ninh đã thành lập Tổ công tác hỗ trợ lưu động thực hiện thủ tục hành chính lĩnh vực đất đai tại các xã, phường, đặc khu. Thay vì ngồi chờ người dân đến hỏi, các cán bộ chuyên môn trực tiếp xuống cơ sở, gặp từng hộ dân để tư vấn, hướng dẫn và giải quyết các vướng mắc phát sinh.

Điều đáng chú ý là mô hình không chỉ tập trung hỗ trợ hoàn thiện hồ sơ mà còn hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tạo lập tài khoản số, nộp hồ sơ trên môi trường điện tử và theo dõi tiến độ xử lý. Đây được xem là bước đi quan trọng trong tiến trình xây dựng chính quyền số và xã hội số.

Tại đặc khu Vân Đồn - địa phương đầu tiên triển khai mô hình, nhiều hồ sơ tồn đọng kéo dài đã được rà soát, xác định nguyên nhân và hướng dẫn tháo gỡ ngay tại cơ sở. Những trường hợp đủ điều kiện được tiếp nhận và giải quyết trực tiếp, giúp người dân giảm đáng kể thời gian và chi phí đi lại.

Nhìn rộng hơn, việc đưa cán bộ xuống tận cơ sở không chỉ nhằm giải quyết một thủ tục hành chính.

Đất đai là nguồn lực phát triển đặc biệt. Khi hồ sơ tồn đọng kéo dài, không chỉ quyền lợi của người dân bị ảnh hưởng mà các nguồn lực xã hội cũng bị chậm đưa vào khai thác. Một giấy chứng nhận quyền sử dụng đất chưa được cấp đúng thời hạn có thể đồng nghĩa với một khoản vay sản xuất chưa được giải ngân, một kế hoạch đầu tư chưa thể triển khai hoặc một giao dịch dân sự chưa thể hoàn tất.

Bởi vậy, hỗ trợ người dân hoàn thiện hồ sơ đất đai thực chất cũng là một giải pháp để khơi thông nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội từ cơ sở.

Tổ công tác số 2 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy rà soát, tháo gỡ các dự án chậm tiến độ, góp phần khơi thông nguồn lực phát triển.

Song song với việc hỗ trợ người dân, Quảng Ninh hiện cũng đang triển khai các tổ công tác chuyên trách rà soát, tháo gỡ khó khăn cho các dự án chậm tiến độ, tồn đọng nhiều năm. Đây là hai mũi giải pháp khác nhau nhưng cùng hướng tới một mục tiêu chung: giải phóng các nguồn lực đang bị ách tắc bởi những vướng mắc về thủ tục, pháp lý và đất đai.

Trong bối cảnh xây dựng chính quyền số, yêu cầu đặt ra không chỉ là giải quyết đúng quy trình mà còn phải giải quyết thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp.

Điều đáng ghi nhận ở mô hình hỗ trợ lưu động của Quảng Ninh là sự thay đổi tư duy phục vụ. Khi cán bộ chủ động đến với người dân, nhiều khó khăn được nhận diện từ sớm, nhiều hồ sơ được tháo gỡ ngay từ cơ sở thay vì kéo dài thành đơn thư, kiến nghị hoặc khiếu nại.

Sự hài lòng của người dân vì thế không đến từ những khẩu hiệu cải cách hành chính, mà đến từ những việc rất cụ thể: được hướng dẫn tận tình, được giải đáp rõ ràng và được hỗ trợ ngay khi gặp khó khăn.

Từ “dân đi hỏi” đến “cán bộ đi tìm” là một thay đổi nhỏ trong cách làm, nhưng lại phản ánh bước chuyển lớn trong tư duy quản trị. Đó cũng là cách để chính quyền đến gần dân hơn, để dịch vụ công thực sự phục vụ người dân và để những nguồn lực đang nằm im trên giấy tờ sớm được khơi thông cho phát triển.

Hoàng Hà