Tự bảo vệ mình

Dịp cuối năm, thị trường bước vào "mùa cao điểm", sức mua tăng, hàng hóa lưu thông nhanh, đặc biệt qua kênh online và các điểm bán lẻ. Đây cũng là thời điểm hàng giả, hàng kém chất lượng và hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ dễ trà trộn để bán ra thị trường. Việc kiểm tra của lực lượng chức năng là cần thiết nhưng người tiêu dùng cũng phải tự bảo vệ mình, bởi khi sản phẩm gây hại, gánh chịu hậu quả đầu tiên là người mua.

Ngày 17/11/2025, Đội Quản lý thị trường số 10 (Chi cục Quản lý thị trường Bắc Ninh) kiểm tra cơ sở kinh doanh của bà Nguyễn Thị Bằng tại tổ dân phố Phù Khê Đông, phường Phù Khê đã tạm giữ 1.360 chai kem dưỡng thể nhãn hiệu HANBOLI, xuất xứ Trung Quốc. Lý do là chủ hộ kinh doanh không xuất trình được hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ hợp pháp của lô hàng. Ngoài ra, cơ sở này cũng không có Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Cơ quan chức năng đã lập hồ sơ xử phạt bà Nguyễn Thị Bằng số tiền 37,5 triệu đồng về các hành vi vi phạm hành chính nêu trên và buộc tiêu hủy toàn bộ số hàng hóa vi phạm.

Vụ việc cho thấy hàng kém chất lượng, không rõ nguồn gốc có thể được bày bán công khai, khoác lên mình bao bì bắt mắt và lời giới thiệu "hàng ngoại", "giá tốt". Với mỹ phẩm và các mặt hàng liên quan đến sức khỏe, rủi ro không chỉ là mất tiền mà còn có thể gây ra những hậu quả khó lường về sức khỏe.

Theo khuyến cáo của cơ quan quản lý thị trường, người tiêu dùng tự bảo vệ mình trước hết là phải mua sắm một cách có ý thức và nguyên tắc. Cần cảnh giác với mức giảm giá quá sâu so với mặt bằng chung nếu người bán không nêu được lý do hợp lý (như xả kho, hàng cận hạn, đổi mẫu). Nên ưu tiên điểm bán có địa chỉ, người chịu trách nhiệm, chính sách đổi trả rõ ràng, thay vì mua theo lời rao "xách tay" mập mờ. Đọc kỹ nhãn hiệu, tên hàng hóa, đơn vị chịu trách nhiệm, thành phần cơ bản, hạn dùng, hướng dẫn và cảnh báo. Với hàng nhập khẩu, cần có tem phụ tiếng Việt thể hiện đơn vị nhập khẩu hoặc đơn vị chịu trách nhiệm đưa sản phẩm ra thị trường.

Cuối cùng là yêu cầu cơ sở bán hàng xuất hóa đơn, chứng từ, nhất là với hàng giá trị cao hoặc dùng trực tiếp lên cơ thể. Đây là căn cứ để truy xuất nguồn gốc khi có sự cố và cũng là cách buộc người bán chịu trách nhiệm. Khi mua online nên lưu lại mã đơn, nội dung trao đổi, hình ảnh sản phẩm nhận được để có căn cứ khiếu nại trong trường hợp cần thiết. Nếu thấy sản phẩm có dấu hiệu bất thường như mùi lạ, kết cấu thay đổi, tem nhãn bị bóc dán hoặc bị kích ứng sau sử dụng cần dừng ngay và phản ánh tới cơ quan chức năng địa phương.

Dương Hoàn