Trẻ mấy tuổi biết nói là bình thường?
Trẻ thường bắt đầu bập bẹ từ 3-6 tháng, tập nói khoảng 10 tháng và 2-3 tuổi có thể giao tiếp bằng câu đơn giản. Quá 3 tuổi chưa nói cần đi khám sớm để kiểm tra kịp thời.
Phần lớn những đứa trẻ chậm nói hoặc giao tiếp kém nếu không được can thiệp sớm trước 3 tuổi sẽ tiếp tục để lại ảnh hưởng lâu dài. Ảnh: Pbs.
Bác sĩ Trương Hữu Khanh, nguyên Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP.HCM), cho biết quá trình phát triển ngôn ngữ của trẻ bắt đầu từ rất sớm. Khi được 3-6 tháng tuổi, trẻ đã có thể phát ra những âm thanh như "ba ba", "bờ bờ". Đây là phản xạ tự nhiên trong quá trình phát triển.
Đến khoảng 10 tháng tuổi, trẻ bắt đầu bước vào giai đoạn tập nói. Đặc biệt, giai đoạn từ 10-18 tháng là thời điểm cha mẹ cần theo dõi sát sự phát triển ngôn ngữ của con.
Tuy nhiên, mỗi trẻ có tốc độ phát triển khác nhau. Khả năng nói của trẻ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như môi trường sống, khả năng tương tác và cách chăm sóc của gia đình.
Theo bác sĩ Khanh, một trong những nguyên nhân khiến trẻ chậm nói ngày càng phổ biến hiện nay là việc tiếp xúc quá sớm với điện thoại, tivi hoặc máy tính bảng.
Nhiều gia đình có thói quen để trẻ tự chơi với các thiết bị điện tử trong khi cha mẹ bận làm việc. Điều này khiến trẻ chỉ phát triển kỹ năng nghe và tiếp nhận hình ảnh mà không được kích thích khả năng giao tiếp bằng lời nói.
Bác sĩ Khanh cho rằng cha mẹ không nhất thiết phải loại bỏ hoàn toàn các thiết bị điện tử, nhưng cần dành thời gian đồng hành cùng con. Việc cùng trẻ xem tivi, nghe nhạc, trò chuyện và giải thích những nội dung xuất hiện trên màn hình sẽ giúp trẻ phát triển ngôn ngữ tốt hơn.
Bác sĩ Khanh cũng cho biết trẻ chậm nói thường được chia thành 3 nhóm.
Nhóm thứ nhất là rẻ sinh non hoặc nhẹ cân dẫn đến chậm phát triển vận động và ngôn ngữ.
Nhóm thứ hai là trẻ chậm nói do môi trường sống và thói quen sinh hoạt.
Nhóm còn lại là trẻ gặp các vấn đề bệnh lý như rối loạn phổ tự kỷ hoặc tăng động giảm chú ý.
Theo khuyến cáo của bác sĩ Khanh, nếu trẻ đã 3 tuổi nhưng vẫn chưa nói được, phụ huynh cần đưa con đến cơ sở y tế để được thăm khám và can thiệp kịp thời.
"Cha mẹ cần theo dõi sát các cột mốc phát triển của trẻ. Phát hiện sớm và can thiệp đúng cách sẽ giúp trẻ cải thiện khả năng giao tiếp và hòa nhập tốt hơn", bác sĩ Khanh chia sẻ.