'Trăm năm cô đơn' 2 có như kỳ vọng?

"Márquez đã đúng, tiểu thuyết của ông không thể chuyển thể thành phim", là tiêu đề bài viết trên Independent. Trong đó, tác giả Nick Hilton phân tích lý do bộ phim One Hundred Years of Solitude (tựa Việt: Trăm năm cô đơn) phần hai phát hành trên Netlfix đang thu hút sự chú ý của công chúng, song vẫn chưa lột tả thành công những ranh giới mong manh giữa phép màu và thực tại, điều mà tác giả Gabriel García Márquez thể hiện xuất sắc trong cuốn tiểu thuyết cùng tên trình làng vào năm 1967.

Mở đầu bài viết, Nick Hilton viện dẫn chia sẻ của nhà văn người Colombia Gabriel García Márquez lúc sinh thời. Tác giả Trăm năm cô đơn từng phát biểu rằng tiểu thuyết nổi tiếng nhất của ông không thể chuyển thể thành phim. Ông trả lời trong một cuộc phỏng vấn với báo giới vào năm 1980: "Không giống như phim ảnh, tiểu thuyết để lại cho người đọc không gian sáng tạo, cho phép họ tưởng tượng ra các nhân vật, bối cảnh và tình huống theo cách suy nghĩ, nhìn nhận riêng".

Trăm năm cô đơn phần hai tiếp tục kể câu chuyện qua thế hệ thứ tư của gia tộc Buendia và đến thế kỷ 20. Ảnh: Netflix.

Nhưng sau khi nhà văn vĩ đại qua đời vào năm 2014, gia đình ông đã nhanh chóng mua bản quyền cuốn sách và ký hợp đồng với Netflix để sản xuất series phim đình đám dựa trên Trăm năm cô đơn. Trong đó, phần thứ hai của Trăm năm cô đơn đã phát hành, trước khi phần cuối cùng dự kiến phát sóng vào cuối tháng 8.

Trăm năm cô đơn là một câu chuyện mở ra trong màn sương mù mờ ảo, nửa lịch sử, nửa ngụ ngôn. Ở một góc độ nào đó, tiểu thuyết rất phù hợp với cách xử lý, thể hiện của Netflix. Tiếp nối câu chuyện còn dang dở của phần một ra mắt vào năm 2024, phần hai đưa dòng tự sự tiến về phía trước, đi qua thế hệ thứ tư của gia tộc Buendia và bước vào thế kỷ 20.

Bản chuyển thể khá tâm huyết và chi tiết, sử dụng chính ngòi bút của Márquez trong lời kể chuyện mang tính khái quát của phim (do Jesús Reyes lồng tiếng), bao quát tỉ mỉ từng nhịp điệu trong cốt truyện của tiểu thuyết. "Lạc lối trong nỗi cô đơn của quyền lực vô song, Aureliano bắt đầu mất phương hướng", người kể chuyện nói với khán giả.

Tuy nhiên, văn phong của Márquez được tôn vinh bởi chủ nghĩa hiện thực huyền ảo, những khoảnh khắc mà ranh giới giữa kỳ ảo và thực tại bị lu mờ. Trên những trang sách, điều này gây mất phương hướng, làm lung lay mối quan hệ giữa người đọc và kỳ vọng của họ. Nhưng trên màn ảnh, mọi thứ lại mang cảm giác quá "trần trụi", rõ ràng.

Điển hình là cảnh bay lên không trung của người đẹp Remedios (Daniella Reyes thủ vai). Cô bay lên với vẻ duyên dáng, thánh thiện trong khi các nhân vật khác đứng ngơ ngác nhìn theo, còn người kể chuyện thì đọc những lời văn của Márquez. "Nàng biến mất mãi mãi vào bầu không trung, nơi mà ngay cả những con chim bay cao nhất của ký ức cũng không thể chạm tới nàng", giọng người kể chuyện vang lên. Thế nhưng sự kỳ lạ của khoảnh khắc ấy cùng sự gợi mở cho muôn vàn cách diễn giải, đã bị giới hạn bởi những hình ảnh trực quan, dẫu cho chúng rất ấn tượng. Điều này khiến tác phẩm trở nên quá cụ thể và bớt đi sự mơ hồ, gợi mở nhiều tầng nghĩa vốn có.

"Những gì còn lại là một nỗ lực vĩ đại nhằm đưa cuốn tiểu thuyết hay nhất của Mỹ Latinh lên màn ảnh. Và các đạo diễn của loạt phim, Laura Mora cùng Carlos Moreno, đã hiện thực hóa tham vọng của bản chuyển thể là tái hiện lại một cách tráng lệ nhịp sống nhộn nhịp ở Macondo. Bởi vì bản chuyển thể trung thành một cách cẩn trọng, những khía cạnh tình dục kỳ lạ của cuốn tiểu thuyết vẫn được giữ nguyên", theo tác giả Nick Hilton.

Tác giả cho rằng bất kỳ bản chuyển thể nào của Trăm năm cô đơn xét cho cùng, cũng sẽ bị đánh giá dựa trên mức độ thành công của nó trong việc tái hiện "linh hồn" trong ngòi bút của Márquez.

"Ông ấy không còn phân biệt được đâu là ranh giới của thực tại và đâu là điểm khởi đầu cho sự điên rồ của mình nữa", bà Úrsula (Marleyda Soto) kể lại, mô tả giấc mơ của người chồng José Arcadio.

Và trong khi ranh giới mong manh này là yếu tố cốt lõi của cuốn tiểu thuyết, thì đó lại là thứ mà bản chuyển thể truyền hình phải chật vật để mô phỏng. Netflix đã đầu tư vào một bản chuyển thể rực rỡ và bám sát nguyên tác một cách cẩn trọng, thế nhưng, công chúng vẫn luôn có cảm giác rằng sự phản đối của Márquez trước đây hoàn toàn có cơ sở. Một số khoảnh khắc mang cảm giác huyền ảo, một số lại rất thực tế, nhưng loạt phim lại không thể nắm bắt trọn vẹn được khoảnh khắc giả kim diệu kỳ khi hai yếu tố này hòa quyện vào nhau.