Tổng thống Hàn Quốc có chuyến thăm 'lịch sử' đến Trung Quốc

Chuyến thăm này được các chuyên gia nhận định là dịp để Bắc Kinh tăng cường quan hệ với Seoul trong bối cảnh quan hệ căng thẳng nảy sinh với Nhật Bản về vấn đề Đài Loan.

Chuyến thăm đánh dấu cuộc gặp thứ hai giữa hai nhà lãnh đạo chỉ trong vòng hai tháng. Đây là một khoảng thời gian ngắn bất thường cho thấy sự quan tâm sâu sắc của Trung Quốc trong việc củng cố quan hệ với Hàn Quốc và thúc đẩy hợp tác kinh tế và du lịch giữa hai nước.

Trung – Hàn xích lại gần nhau trong mối quan hệ ngoại giao giữa lúc quan hệ giữa Trung Quốc và Nhật Bản đã xuống mức thấp nhất trong nhiều năm sau khi Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi tuyên bố vào tháng 11 rằng Tokyo có thể có hành động quân sự nếu Bắc Kinh tấn công đảo Đài Loan. Trung Quốc luôn xem Đài Loan là một phần lãnh thổ, có thể sử dụng vũ lực để sáp nhập nếu cần thiết.

"Trung Quốc muốn nhấn mạnh tầm quan trọng của Hàn Quốc hơn trước đây một chút. Trung Quốc dường như đã quyết định một cách chiến lược rằng sẽ tốt hơn nếu ông Lee đến thăm Trung Quốc trước khi Hàn Quốc tổ chức hội nghị thượng đỉnh với Nhật Bản một lần nữa" - Kang Jun-young, giáo sư kinh tế chính trị tại Đại học Ngoại ngữ Hankuk nhận định.

Ông Wi Sung-lac, cố vấn an ninh hàng đầu của Tổng thống Lee cho biết hôm 2/1 rằng ông kỳ vọng hội nghị thượng đỉnh Trung – Hàn sẽ mở ra một "chương mới" trong quan hệ song phương.

Ông Wi Sung-lac nói thêm rằng hai nước đang chuẩn bị hơn 10 thỏa thuận về kinh tế, doanh nghiệp và khí hậu, mặc dù họ chưa làm việc về một tuyên bố chung.

Chủ tịch Trung Quốc - Tập Cận Bình và Tổng thống Hàn Quốc - Lee Jae Myung trong một lần gặp - Ảnh: Văn phòng Tổng thống Hàn Quốc

Chính quyền Hàn Quốc trong khi đó cho biết họ đặt mục tiêu "khôi phục" quan hệ với Bắc Kinh, đồng thời thừa nhận Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Hàn Quốc.

Sự thay đổi này diễn ra sau những căng thẳng trong quan hệ giữa hai nước dưới thời người tiền nhiệm của ông Lee là ông Yoon Suk Yeol, do ông Yoon ưu tiên cho mối quan hệ với Washington và Tokyo hơn.

Hiện tại, Hàn Quốc đang cố gắng duy trì sự cân bằng nhưng nghiêng về phía hợp tác với Trung Quốc để tránh bị cuốn vào bất kỳ rắc rối nào có thể đe dọa vị thế của cường quốc công nghiệp Châu Á này.

Ông Lee cho biết hồi tháng 12 rằng ông sẽ không đứng về phía nào trong tranh chấp ngoại giao giữa Trung Quốc và Nhật Bản.

Tuy nhiên, Trung Quốc và Hàn Quốc vẫn đối mặt với những vấn đề phức tạp khi Trung Quốc thách thức Mỹ, đồng minh chính của Hàn Quốc trong khu vực, và khi một Triều Tiên sở hữu vũ khí hạt nhân vẫn tỏ ra rất khó lường.

Shin Beom-chul, cựu Thứ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc và là nhà nghiên cứu cấp cao tại Viện Sejong, cho biết Chủ tịch Trung Quốc - Tập Cận Bình có thể thảo luận một số vấn đề gây tranh cãi như nỗ lực hiện đại hóa liên minh Hàn Quốc-Mỹ.

Hiện tại, khoảng 28.500 binh sĩ Mỹ đóng quân tại Hàn Quốc để đối phó với bất kỳ mối đe dọa nào từ Triều Tiên.

Các quan chức Mỹ có kế hoạch làm cho lực lượng này linh hoạt hơn để ứng phó với các mối đe dọa khác, chẳng hạn như can thiệp nếu xảy ra xung đột về vấn đề Đài Loan và kiềm chế tầm ảnh hưởng quân sự ngày càng tăng của Trung Quốc.

"Hàn Quốc không chỉ đơn thuần đáp trả các mối đe dọa trên bán đảo. Hàn Quốc nằm ở ngã ba đường của các động lực khu vực rộng lớn hơn, định hình cán cân quyền lực trên khắp Đông Bắc Á" - Tướng Xavier Brunson, Tư lệnh Lực lượng Mỹ tại Hàn Quốc phát biểu tại một diễn đàn hôm 29/12.

Ông Wi, cố vấn an ninh, cho biết Hàn Quốc cũng sẽ cố gắng trấn an Trung Quốc rằng kế hoạch chế tạo tàu ngầm hạt nhân của họ chỉ nhằm mục đích răn đe Triều Tiên.

Các chuyên gia nhận định: Chương trình nghị sự của ông Lee với ông Tập bao gồm việc thuyết phục Trung Quốc tạo điều kiện cho đối thoại với Triều Tiên, vào thời điểm Triều Tiên đã bác bỏ các nỗ lực tiếp cận của ông Lee.

Văn phòng của Tổng thống Hàn Quốc trước đó cho biết chuyến thăm Bắc Kinh của ông cũng dự kiến sẽ đề cập đến hợp tác trong các lĩnh vực bao gồm khoáng sản quan trọng, chuỗi cung ứng và công nghiệp xanh.

Seoul nhập khẩu gần một nửa nguồn cung khoáng sản đất hiếm, rất quan trọng đối với sản xuất chất bán dẫn từ Trung Quốc. Bắc Kinh cũng chiếm một phần ba lượng xuất khẩu chip hàng năm của Seoul, thị trường lớn nhất cho đến nay của Hàn Quốc.

Tháng trước, Bộ trưởng Công nghiệp Hàn Quốc Kim Jung-kwan và Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Wang Wentao đã nhất trí hợp tác hướng tới nguồn cung cấp đất hiếm ổn định.

Các chuyên gia cho rằng chuyến thăm này cũng có thể thúc đẩy quan hệ đối tác trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ tiên tiến.

Huawei Technologies của Trung Quốc có kế hoạch tung ra chip AI Ascend 950 tại Hàn Quốc trong năm nay, nhằm cung cấp một lựa chọn thay thế cho các công ty Hàn Quốc, Giám đốc điều hành Huawei tại Hàn Quốc - Balian Wang cho biết trong một cuộc họp báo tháng trước.

Anh Duy