Tiếng gọi non sông

Đảng viên phường Kỳ Lừa tìm hiểu tư liệu, ôn lại truyền thống lịch sử của tỉnh qua các thời kỳ

Hội nghị toàn quốc của Đảng họp ở Tân Trào (Tuyên Quang) từ ngày 14 đến ngày 15/8/1945 đã nhận định: “Toàn dân tộc đang  sôi nổi đợi giờ khởi nghĩa, giành quyền độc lập... Những điều kiện khởi nghĩa ở Đông Dương như đã chín muồi”. Hội nghị đã quyết định phát động toàn dân Tổng khởi nghĩa, giành chính quyền từ tay phát xít Nhật và  tay sai trước khi quân Đồng minh vào Đông Dương và thông qua 10 chính sách của Mặt trận Việt Minh làm chính sách cơ bản của chính quyền cách mạng.

Lan tỏa khí thế

Tinh thần chỉ đạo từ Hội nghị toàn quốc của Đảng và lời hiệu triệu Tổng khởi nghĩa nhanh chóng được truyền về các cơ sở cách mạng. Dưới sự lãnh đạo của các cấp ủy đảng, các tổ chức đã khẩn trương triển khai chủ trương của Trung ương, tích cực chuẩn bị lực lượng, vận động quần chúng, sẵn sàng đứng lên giành chính quyền khi thời cơ đến. Từ những cơ sở cách mạng được xây dựng, củng cố qua quá trình đấu tranh, khí thế tổng khởi nghĩa từng bước lan rộng, tạo nên sức mạnh chính trị to lớn trong quần chúng Nhân dân.

Từ ngày 14 đến ngày 18/8/1945, nhiều tỉnh đã nổi dậy khởi nghĩa giành chính quyền hoàn toàn. Đặc biệt, ngày 19/8/1945, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Trung ương Đảng, khởi nghĩa giành chính quyền thắng lợi ở Hà Nội - trung tâm đầu não chính quyền thống trị của địch bị lật đổ, chính quyền về tay Nhân dân. Thắng lợi của cuộc khởi nghĩa ở Hà Nội có ý nghĩa quyết định đối với cả nước, làm cho chính quyền tay sai Nhật ở các  nơi bị tê liệt, cổ vũ mạnh mẽ tinh thần cách mạng tiến công của Nhân dân cả nước. Trung ương Đảng đã chỉ thị cho các tỉnh biên giới phía Bắc nhanh chóng giành chính quyền từ phát xít Nhật, lập chính quyền cách mạng của Nhân dân.

Cán bộ, đảng viên, đoàn viên thanh niên thuộc Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 1 và Công an tỉnh Lạng Sơn nghe thuyết minh viên Bảo tàng tỉnh giới thiệu các hình ảnh, tài liệu, hiện vật về thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp (Ảnh: Tuyết Mai)

Tại Lạng Sơn, sau khi Nhật đầu hàng quân Đồng minh, tình hình chính trị thay đổi nhanh chóng. Bộ máy chính quyền tay sai dao động, quân Nhật hoang mang, trong khi phong trào cách mạng và lực lượng quần chúng ngày càng phát triển. Ở nhiều nơi, quần chúng đã sẵn sàng hưởng ứng lời kêu gọi đứng lên giành chính quyền, tạo nên khí thế sôi nổi khắp trên địa bàn.

Trước tình hình đó, ngày 19/8/1945, tại Đồng Mỏ (Ôn Châu), dưới sự chỉ đạo của Ban Việt Minh châu và được sự tăng cường của lực lượng vũ trang chủ lực của tỉnh, quần chúng cách mạng đã nhất tề nổi dậy, tiến công quân Nhật, giành chính  quyền và làm chủ châu lỵ, Ôn Châu hoàn toàn giải phóng.

Cũng trong thời gian này, lực lượng vũ trang và quần chúng cách mạng tại Hữu Lũng cũng nổi dậy làm chủ phố Mẹt (châu lỵ Hữu Lũng). Lan toả khí thế chiến đấu, từ ngày 21 đến ngày 28/8/1945, quân và dân ta đã lần lượt giải phóng hoàn toàn Tràng Định; Thoát Lãng; Cao Lộc; Lộc Bình; thị xã Lạng Sơn… Đầu tháng 9/1945, châu Đình Lập - huyện cuối cùng trong tỉnh giành thắng lợi.

Cách mạng Tháng Tám đã thành công rực rỡ, phá tan chế độ thống trị của thực dân Pháp và phát xít Nhật, tạo tiền đề cho việc chấm dứt chế độ quân chủ chuyên chế hàng ngàn năm. Cách mạng tháng Tám đã đưa nước ta từ nước phong kiến nửa thuộc địa thành nước độc lập, đưa dân ta từ thân phận “nô lệ” thành người dân độc lập tự do, làm chủ nước nhà.

Trong ký ức của ông Đặng Xuân Mai, 94 tuổi, trú tại khối 2, phường Kỳ Lừa, những ngày tháng lịch sử ấy vẫn in đậm. Ông Mai chia sẻ: Dù khi đó tuổi còn nhỏ, nhưng khí thế đấu tranh của Nhân dân, những đoàn người tham gia cách mạng và niềm vui khi chính quyền về tay Nhân dân đã để lại trong tôi ấn tượng sâu sắc. Đó không chỉ là ký ức về một thời khắc lịch sử trọng đại mà còn là bài học quý báu về sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, tinh thần yêu nước và ý chí quật cường của Nhân dân ta. Chính những điều đó đã hun đúc trong tôi lý tưởng cách mạng, năm 1950 tôi lên đường nhập ngũ theo tiếng gọi của Tổ quốc, trực tiếp tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Đối với Đảng bộ, quân và dân các dân tộc Lạng Sơn, dấu mốc lịch sử mùa Thu năm 1945 đã để lại những kinh nghiệm thực tiễn quý báu trong công tác lãnh đạo, tập hợp quần chúng, phát huy sức mạnh Nhân dân, xây dựng và bảo vệ Đảng; đồng thời là động lực, niềm tự hào để các thế hệ hôm nay tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, đoàn kết, chủ động, sáng tạo, xây dựng quê hương Lạng Sơn ngày càng phát triển.

Vững bước đi lên

Trong suốt quá trình xây dựng và phát triển, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân các dân tộc Lạng Sơn luôn đoàn kết, nỗ lực vượt qua khó khăn, từng bước xây dựng quê hương ngày càng phát triển. Những bài học về nắm bắt thời cơ, phát huy sức mạnh Nhân dân, xây dựng khối đại đoàn kết và giữ vững vai trò lãnh đạo của Đảng từ mùa Thu năm 1945 đến nay vẫn còn nguyên giá trị, trở thành hành trang quan trọng trong mỗi chặng đường phát triển của tỉnh.

Đoàn viên thanh niên phường Lương Văn Tri tìm hiểu thông tin tư liệu tại Thư viện tỉnh

Trong giai đoạn hiện nay, trước những yêu cầu mới, truyền thống cách mạng càng được Đảng bộ tỉnh cụ thể hóa bằng những chủ trương, giải pháp phù hợp, khơi dậy mạnh mẽ tinh thần tự lực, tự cường, ý chí vươn lên trong cán bộ, đảng viên và Nhân dân. Đến nay, tỉnh đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ. Hệ thống kết cấu hạ tầng được quan tâm đầu tư; kinh tế cửa khẩu, thương mại, dịch vụ, du lịch tiếp tục được xác định là những động lực quan trọng; đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân từng bước được nâng lên. Cùng với đó, công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị được chú trọng, chất lượng tổ chức đảng và đội ngũ đảng viên không ngừng được nâng lên.

Nổi bật, sau 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVII, tỉnh thực hiện đạt và vượt 18/20 chỉ tiêu chủ yếu. Trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch hàng hóa xuất nhập khẩu của tất cả các loại hình qua địa bàn tỉnh đạt 57,69 tỷ USD, tăng 42% so với cùng kỳ năm 2025. Lần đầu tiên tỉnh hoàn thành dự toán thu ngân sách nhà nước trước 6 tháng, với số thu đạt trên 15 nghìn tỷ đồng. Lĩnh vực văn hóa - xã hội tiếp tục có nhiều chuyển biến tích cực; quốc phòng, an ninh được giữ vững; trật tự an toàn xã hội được bảo đảm; chủ quyền biên giới quốc gia được giữ vững; hoạt động đối ngoại ngày càng được mở rộng…

Bà Dương Thị Huynh, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Bí thư Đoàn xã Bắc Sơn chia sẻ: Thế hệ trẻ luôn tự hào về truyền thống cách mạng vẻ vang của quê hương, trân trọng những thành quả mà các thế hệ đi trước đã dày công vun đắp, hy sinh và cống hiến. Từ niềm tự hào đó, mỗi người trẻ càng ý thức học tập, rèn luyện, đổi mới tư duy, mạnh dạn ứng dụng khoa học công nghệ, phát huy tinh thần xung kích, sáng tạo, góp sức xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Một dấu ấn quan trọng khác là cùng cả nước, tỉnh đã chủ động triển khai sắp xếp tổ chức bộ máy, thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp theo chủ trương của Trung ương. Đây là nhiệm vụ lớn, tác động trực tiếp đến tổ chức bộ máy và đời sống Nhân dân, song với tinh thần chủ động, quyết liệt, tỉnh đã tập trung làm tốt công tác tuyên truyền, chuẩn bị cơ sở vật chất, bố trí cán bộ, bảo đảm hoạt động của bộ máy mới được thông suốt. Qua đó từng bước xây dựng nền hành chính tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, chuyển mạnh từ tư duy “quản lý” sang “quản trị”, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Nhìn lại chặng đường 81 năm qua, có thể thấy mạch nguồn xuyên suốt trong quá trình xây dựng và phát triển của tỉnh là tinh thần đoàn kết, ý chí tự lực, tự cường và bản lĩnh chủ động nắm bắt thời cơ. Nếu trong lịch sử, Đảng và Nhân dân đã kịp thời nắm bắt thời cơ, nhất tề đứng lên giành chính quyền, thì hôm nay, tinh thần ấy tiếp tục được phát huy trong công cuộc xây dựng và phát triển quê hương. Những thành tựu đạt được trên các lĩnh vực là minh chứng cho sự nỗ lực, đồng lòng của cả hệ thống chính trị và Nhân dân, đồng thời, tạo nền tảng, động lực để tỉnh tiếp tục vươn lên trong chặng đường mới.