Tháo gỡ điểm nghẽn, đưa đất đai thực sự trở thành nguồn lực phát triển

Đoàn ĐBQH các tỉnh Cao Bằng, Đắk Lắk và Tuyên Quang thảo luận tại tổ. Ảnh: Đắc Trường

Góp ý dự thảo sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, ĐBQH Nguyễn Thị Thu Nguyệt (Đắk Lắk) kiến nghị cần làm rõ khái niệm “hộ gia đình sử dụng đất” nhất là trong thực hiện chính sách đất đai đối với đồng bào dân tộc thiểu số. Theo đại biểu, thực tế tại các địa phương có những hộ gia đình gồm nhiều thế hệ cùng sinh sống, trong khi quy định về chính sách hỗ trợ đất đai lần đầu cho cá nhân là người dân tộc thiểu số có thể dẫn đến cách hiểu khác nhau. Do đó, cần làm rõ đối tượng được thụ hưởng để tránh vướng mắc khi triển khai.

ĐBQH Nguyễn Thị Thu Nguyệt (Đắk Lắk) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường

Đại biểu cũng kiến nghị nghiên cứu giao UBND cấp tỉnh thẩm quyền điều chỉnh hệ số giá đất, nhằm bảo đảm tính linh hoạt, kịp thời trước những biến động của thị trường. Liên quan chính sách hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất, đại biểu cho rằng cần làm rõ các nội dung hỗ trợ về ổn định sản xuất, kinh doanh, đào tạo nghề, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm. Đây là vấn đề trực tiếp liên quan quyền lợi của người dân, nếu không quy định rõ dễ phát sinh khiếu nại, kiến nghị.

ĐBQH Tạ Lê Thanh (Cao Bằng) kiến nghị tiếp tục đổi mới tư duy và phương thức quản lý đất đai, giảm các chỉ tiêu cứng, tăng tính linh hoạt trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Theo đại biểu, chỉ nên quản lý chặt bằng các chỉ tiêu đối với những loại đất thực sự cần bảo vệ như đất trồng lúa, đất rừng, đất quốc phòng, an ninh. Đối với các loại đất còn lại, cần quản lý theo định hướng phát triển kinh tế - xã hội.

ĐBQH Tạ Lê Thanh (Cao Bằng) phát biểu

Đại biểu nhấn mạnh đất đai phải phục vụ định hướng phát triển kinh tế - xã hội, không nên để mục đích sử dụng đất trở thành công cụ làm hạn chế không gian phát triển. Về giá đất, đại biểu đồng tình với phương hướng bỏ giá đất cụ thể, sử dụng bảng giá đất và hệ số điều chỉnh. Tuy nhiên, cơ chế này chỉ khả thi khi dữ liệu đất đai đầy đủ, chính xác và có phương pháp định giá phù hợp.

ĐBQH Lê Thị Kim Dung (Tuyên Quang) phát biểu

ĐBQH Lê Thị Kim Dung (Tuyên Quang) đánh giá Luật Đất đai có tác động trực tiếp đến tổ chức thực hiện tại địa phương, do đó cần tiếp tục rà soát những vấn đề phát sinh trong thực tế.

Đại biểu nêu tình trạng một số diện tích đất không nằm trong phạm vi thu hồi nhưng bị ảnh hưởng bởi dự án, chẳng hạn việc xây dựng đường giao thông làm thay đổi hệ thống thoát nước khiến người dân không thể tiếp tục canh tác. Trong khi đó, pháp luật hiện hành chưa có cơ chế xử lý rõ ràng.

Đại biểu kiến nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu những tình huống như vậy để tháo gỡ điểm nghẽn, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân. Đồng thời, cần cân nhắc kỹ việc thay đổi cơ chế giá đất và giao dịch bất động sản trong bối cảnh cơ sở dữ liệu đất đai vẫn đang được hoàn thiện.

ĐBQH Ma Thị Thuý (Tuyên Quang) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường

ĐBQH Ma Thị Thuý (Tuyên Quang) cơ bản đồng tình với sự cần thiết sửa luật nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực đất đai và đáp ứng yêu cầu phát triển. Đại biểu đề nghị đổi mới tư duy quản lý, chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại, giảm việc phân loại, áp đặt quá nhiều chỉ tiêu trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Đại biểu nhấn mạnh, sửa Luật Đất đai lần này cần bảo đảm đồng thời ba mục tiêu: đưa đất đai trở thành nguồn lực phát triển, bảo vệ quyền tài sản hợp pháp của người dân và phân chia công bằng, minh bạch giá trị tăng thêm từ đất.