Thành lập Vườn Quốc gia Ea Sô

Một góc Vườn Quốc gia Ea Sô nhìn từ trên cao.

Vườn Quốc gia Ea Sô, có tên tiếng Anh là Ea So National Park. Vườn Quốc gia Ea Sô nằm trên địa bàn xã Ea Knốp, tỉnh Đắk Lắk, phía bắc giáp buôn Ia Sóa, xã Ia Dreh và lâm phận Ban Quản lý rừng phòng hộ Nam Sông Ba, tỉnh Gia Lai; phía đông giáp thôn 2/4, buôn Zô, xã Ea Ly và thôn Đắc Phú, buôn Hoang, buôn Pa, xã Cư Prao, tỉnh Đắk Lắk; phía nam giáp hồ thủy điện Krông Năng; buôn Zô, thôn 1, 12, 13, 14, xã Cư Prao và thôn Ea Sô 1, Ea Sô 4, Ea Sô 5, buôn Cư Ana Săn, buôn Ea Puk, buôn Xê Đăng, xã Ea Knốp, tỉnh Đắk Lắk; phía tây giáp thôn Giang Đông, xã Phú Xuân và lâm phận Ban Quản lý rừng phòng hộ Krông Năng trên địa bàn xã Phú Xuân, xã Tam Giang, tỉnh Đắk Lắk.

Vườn Quốc gia Ea Sô có tính đa dạng sinh học cao,trong đó có nhiều loài động vật quý, hiếm.

Vườn Quốc gia Ea Sô có tổng diện tích tự nhiên là 26.959,01ha, được phân chia thành các phân khu chức năng như: Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt với diện tích 21.676,92ha, chiếm 80,41% diện tích tự nhiên; phân khu phục hồi sinh thái với diện tích 4.118,60ha, chiếm 15,28% diện tích tự nhiên và phân khu dịch vụ, hành chính với diện tích 1.163,49ha, chiếm 4,31% diện tích tự nhiên.

Vùng đệm của Vườn Quốc gia Ea Sô gồm 18 thôn, buôn nằm trên địa bàn 5 xã thuộc 2 tỉnh Đắk Lắk và Gia Lai, với tổng diện tích là 18.229,06ha, trong đó tỉnh Đắk Lắk gồm: thôn 1, thôn 12, thôn 13, thôn 14, thôn Đắc Phú, buôn Zô, buôn Hoang, buôn Pa, xã Cư Prao; thôn Ea Sô 1, Ea Sô 4, Ea Sô 5, buôn Cư Ana Săn, buôn Ea Puk, buôn Xê Đăng, xã Ea Knốp; thôn 2/4, buôn Zô, xã Ea Ly; thôn Giang Đông, xã Phú Xuân và buôn Ia Sóa, xã Ia Dreh, tỉnh Gia Lai.

Tại Vườn Quốc gia Ea Sô có nhiều loài gỗ quý, hiếm như: Trắc, Giáng hương, cà-te...

Vườn Quốc gia Ea Sô có chức năng bảo tồn các giá trị tự nhiên, giá trị đa dạng sinh học, các loài động, thực vật nguy cấp, quý, hiếm; bảo tồn các giá trị văn hóa và phát triển kinh tế-xã hội bền vững; góp phần bảo tồn thiên nhiên, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu; bảo vệ quốc phòng, an ninh, phát triển du lịch và phát triển bền vững ở các địa phương thuộc vùng đệm, hướng tới quản lý rừng bền vững về kinh tế, xã hội và môi trường.

Về nhiệm vụ, Vườn Quốc gia Ea Sô bảo tồn và phát triển giá trị đa dạng sinh học của các hệ sinh thái rừng đặc trưng, các giống, loài động, thực vật rừng quý, hiếm, đặc hữu, loài ưu tiên bảo vệ; bảo vệ nguyên vẹn diện tích rừng tự nhiên; khoanh nuôi tái sinh, phục hồi rừng; làm giàu rừng tự nhiên; phát triển các loài cây bản địa, đặc hữu, quý, hiếm và nâng cao độ che phủ rừng gắn với phát triển tài nguyên sinh học bền vững.

Tăng cường chức năng phòng hộ đầu nguồn, phòng hộ môi trường, điều tiết nguồn nước phục vụ thủy lợi; giảm thiểu xói mòn, lũ lụt; bảo vệ môi trường sinh thái, cung cấp ổn định nguồn nước cho sản xuất và đời sống vùng hạ du. Tăng cường nghiên cứu khoa học, tuyên truyền, giáo dục, đào tạo, nâng cao nhận thức của cộng đồng và các bên liên quan về bảo vệ môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học.

Bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử và hỗ trợ phát triển kinh tế-xã hội, cải thiện sinh kế, nâng cao đời sống người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống trong vùng đệm.

Khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế về du lịch sinh thái, cảnh quan, dịch vụ môi trường và các giá trị đa dạng sinh học của rừng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội trong vùng.

Lực lượng kiểm lâm Vườn Quốc gia Ea Sô sử dụng bẫy ảnh để theo dõi các loại động vật di chuyển trong vườn.

Các chương trình hoạt động chủ yếu Vườn Quốc gia Ea Sô bao gồm: Chương trình bảo vệ rừng, bảo tồn đa dạng sinh học; chương trình phát triển rừng, phục hồi hệ sinh thái; chương trình nghiên cứu khoa học, giảng dạy, thực tập, đào tạo nguồn nhân lực và hợp tác quốc tế; chương trình phát triển du lịch sinh thái, giải trí, nghỉ dưỡng, giáo dục môi trường và dịch vụ môi trường rừng; chương trình đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng và trang thiết bị phục vụ quản lý, bảo vệ rừng; chương trình hỗ trợ phát triển kinh tế-xã hội vùng đệm; chương trình tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về bảo vệ, phát triển rừng; chương trình theo dõi diễn biến tài nguyên rừng, giám sát đa dạng sinh học; điều tra, kiểm kê rừng…

Một trạm kiểm lâm quản lý, bảo vệ rừng của Vườn Quốc gia Ea Sô.

Về tổ chức bộ máy quản lý, Ban Quản lý Vườn Quốc gia Ea Sô được thành lập trên cơ sở kế thừa tổ chức bộ máy, biên chế của Ban Quản lý Khu Bảo tồn thiên nhiên Ea Sô, đồng thời cơ cấu lại các phòng, ban, đơn vị trực thuộc phù hợp với mô hình tổ chức của Vườn Quốc gia, bảo đảm thực hiện đầy đủ chức năng nhiệm vụ, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả…

NGUYỄN CÔNG LÝ