Tết ở 'thủ phủ' chuối Vân Nam

Ông Doãn Văn Thắng, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Vân Nam giới thiệu về sản phẩm địa phương. Ảnh: Minh Phú

Chắt chiu từng buồng chuối đẹp dâng Tết

Hợp tác xã Nông nghiệp Vân Nam, xã Phúc Lộc có hơn 220ha đất nông nghiệp, trong đó 100ha chuyên canh chuối. Lợi thế thổ nhưỡng giàu phù sa vùng bãi sông Hồng giúp chuối nơi đây phát triển vượt trội: Quả to, dài, cong đều, khi chín có màu vàng óng, vị ngọt thanh và hương thơm đặc trưng. Dịp này, người Vân Nam thu hoạch chuối già quả nhưng còn xanh, cung cấp ra thị trường phục vụ người dân bày mâm ngũ quả ngày Tết.

Theo ông Doãn Văn Thắng, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Vân Nam, để có những buồng chuối thu đúng dịp Tết, ngay từ tháng 2 âm lịch, bà con đã bắt tay vào làm đất, đào hố, hạ cây giống. Quá trình chăm sóc được chia làm ba giai đoạn rõ ràng: Sau một tháng bón phân lân để kích thích sinh trưởng; từ tháng 4 đến tháng 5 tiếp tục chăm sóc, tỉa chồi; đến tháng 8 khi cây ra buồng thì tập trung dưỡng buồng, bảo vệ quả; tháng 12 bắt đầu thu hoạch.

Giữa vườn chuối bạt ngàn, khi mở túi ni-lông bao phủ một buồng chuối đã đến ngày thu hoạch, ông Thắng không giấu được niềm vui. Buồng chuối đẹp dùng bày mâm ngũ quả phải hội đủ tiêu chí: Nải to, vầng rộng, cân đối; quả to, dài, cong đều và đặc biệt còn nguyên “râu” chuối. Những buồng chuối đạt chuẩn có thể bán buôn tại vườn với giá khoảng 600.000 đồng.

Theo ông Doãn Văn Thắng, nải chuối đẹp phải hội đủ tiêu chí: Nải to, vầng rộng, cân đối; quả to, dài, cong đều và đặc biệt còn nguyên “râu” chuối. Ảnh: Minh Phú

Để có được một buồng chuối đẹp như vậy, mỗi khâu chăm sóc đều được thực hiện tỉ mỉ. Khi chuối ra hết hoa, người trồng phải bẻ bỏ “bắp” chuối, phun thuốc phòng trừ sâu bệnh nguồn gốc sinh học, sau đó bao buồng cẩn thận bằng ni lông. Lớp bao này giúp tránh gió, sương, côn trùng và va quệt, bảo vệ nguyên vẹn râu chuối - chi tiết nhỏ nhưng lại là “linh hồn” của nải chuối chưng Tết.

Không chỉ cẩn trọng trong quá trình trồng, khi thu hoạch và đưa ra thị trường, bà con cũng “nâng như nâng trứng”. Từ khâu “ra nải”, vận chuyển đến trao tay khách hàng đều nhẹ nhàng, tỉ mỉ để chuối giữ được mã đẹp. Chuối xanh sau khi dâng hương sẽ chín dần tự nhiên, vàng đều trong những ngày Tết.

Nâng tầm thương hiệu cho sản vật địa phương

Mỗi năm, vùng chuối Vân Nam cung cấp ra thị trường vài trăm tấn quả, chủ yếu tiêu thụ tại Hà Nội thông qua các kênh bán buôn, bán lẻ, bán online; cung cấp cho các bếp ăn tập thể trong trường học và đơn vị quân đội. Sản phẩm “Chuối Vân Nam” đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp nhãn hiệu tập thể và đạt chứng nhận OCOP (Chương trình mỗi xã một sản phẩm) 4 sao của thành phố Hà Nội.

Việc giữ gìn thương hiệu được xác định là yếu tố then chốt để nâng cao giá trị nông sản. Hợp tác xã duy trì nghiêm ngặt quy trình sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc sinh học, ghi chép đầy đủ từ khâu trồng, bón phân đến thu hoạch. Nhờ đó, chất lượng sản phẩm được kiểm soát chặt chẽ, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Chuối Vân Nam là thứ quả không thể thiếu bày mâm ngũ quả ngày Tết của nhiều gia đình. Ảnh: Minh Phú

Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Phúc Lộc Nguyễn Minh Trọng cho biết, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã phối hợp với UBND xã Phúc Lộc triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ các hợp tác xã và hộ trồng chuối. Các lớp tập huấn chuyển giao khoa học, kỹ thuật, hướng dẫn sản xuất an toàn được tổ chức thường xuyên; phân vi sinh cũng được hỗ trợ hợp tác xã để cải tạo đất, nâng cao năng suất và chất lượng. Địa phương cũng hỗ trợ xây dựng thương hiệu, nhãn mác và kết nối tiêu thụ sản phẩm thông qua các lớp tập huấn kỹ năng thương mại điện tử, bán hàng online cho các hộ trồng chuối. Nhờ đó, chuối Vân Nam từng bước mở rộng thị trường, ổn định đầu ra, đặc biệt trong dịp cao điểm Tết.

Còn theo Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Vân Nam, so với các cây trồng truyền thống như ngô, lúa, hiệu quả kinh tế từ cây chuối cao gấp 4-5 lần. Đời sống người dân vì thế ngày càng khởi sắc. Sản phẩm làm ra đến đâu tiêu thụ hết đến đó, tạo niềm tin để Hợp tác xã tiếp tục định hướng mở rộng diện tích, phát triển theo hướng bền vững.

Mỗi độ xuân về, giữa muôn sắc hoa trái dâng Tết, nải chuối xanh vẫn giữ vị trí trang trọng trên mâm ngũ quả của người Việt. Chuối Vân Nam không chỉ là nông sản, mà còn là hương vị của mùa xuân, hương vị quê nhà lan tỏa.

Nguyễn Mai