Sự thật các võ sư Trung Quốc đấm vỡ gạch nhanh như chớp

Video giáo viên vật lý của Trung Quốc chặt gạch trong lớp học

Những màn võ thuật kỳ ảo trong phim kiếm hiệp từng khiến nhiều người tò mò về khả năng tay không đập vỡ gạch, đá của các võ sĩ. Được biết, môn võ công Thiết sa chưởng thường xuất hiện trong các tác phẩm kiếm hiệp và được mô tả như một môn ngạnh khí công có khả năng chặt gãy gạch, đá.

Ngày nay, các tiết mục chặt gạch vẫn xuất hiện ở các chương trình biểu diễn võ thuật

Khác với nhiều tuyệt kỹ hư cấu trong tiểu thuyết Kim Dung, Thiết sa chưởng được giới thiệu là một kỹ thuật võ thuật có thật, từng gắn với các phương pháp rèn luyện bàn tay. Đúng là các võ sư luyện Thiết sa chưởng có bàn tay chai sạn, khỏe hơn bình thường để biểu diễn màn chặt gạch dễ dàng hơn.

Tuy nhiên, kể cả khi không học Thiết sa chưởng, thậm chí người không luyện võ thuật cũng có thể thực hiện các màn biểu diễn như vậy. Điều này khiến kỹ năng chặt gạch trở nên phổ biến và không còn được xem là biểu hiện sức mạnh của các võ sư. Trong những năm gần đây, có nhiều cách lý giải về các thủ thuật đằng sau các màn chặt gạch của các võ sư trên mạng xã hội.

Không phải võ sư vẫn chặt gạch dễ dàng

Năm 2021, một video ghi lại cảnh một giáo viên dạy vật lý ở Trung Quốc đập vỡ viên gạch ngay trong lớp học đã thu hút sự chú ý trên mạng xã hội. Tuy nhiên, người giáo viên này không phải cao thủ võ thuật. Màn trình diễn chủ yếu dựa trên việc vận dụng các nguyên lý vật lý cùng đặc tính của vật liệu.

Thầy giáo vật lý dùng tay không chặt gạch

Trong video giáo viên vật lý đập gãy viên gạch nói trên, yếu tố then chốt nằm ở cách đặt viên gạch. “Khi đập gạch, thầy giáo có một động tác nhỏ: nhấc nghiêng một đầu viên gạch lên tạo với mặt bàn một góc, sau đó mới dùng tay chặt mạnh xuống. Đoạn gạch bị đứt không phải hoàn toàn do lực từ bàn tay, mà do quán tính và tính chất vật liệu”, tờ 163 viết.

Thủ thuật của thầy giáo dạy vật lý khi chặt gạch

Trang 163 giải thích rằng trong trường hợp viên gạch được đặt nghiêng, cách bố trí này giúp lực tác động không chỉ truyền trực tiếp vào vật mà còn tạo ra sự phân bố lực thuận lợi cho việc làm gãy viên gạch. “Điểm then chốt khi biểu diễn trò này là nâng một đầu viên gạch lên tạo góc nghiêng với mặt bàn. Khi bàn tay tác dụng lực hướng xuống, đầu gạch chưa áp sát mặt bàn bị đập mạnh xuống bàn.

Trong khi đó, đầu còn lại dưới tác dụng của quán tính tiếp tục rơi xuống. Lúc này, viên gạch vừa chịu lực động hướng xuống từ bàn tay, vừa chịu phản lực từ mặt bàn. Theo nguyên lý bảo toàn động lượng, viên gạch sẽ gãy làm đôi. Do đó, có thể nói viên gạch thực chất bị mặt bàn va đập làm gãy”, tờ 163 viết.

Bên cạnh đó, chất liệu gạch cũng là yếu tố quyết định. Trong khoa học vật liệu, vật liệu được chia làm hai nhóm chính: vật liệu giòn và vật liệu dẻo. Vật liệu giòn có độ chịu nén cao nhưng tương đối giòn, dễ nứt vỡ khi chịu ngoại lực; trong khi vật liệu dẻo có độ chịu kéo cao và khó biến dạng. Viên gạch dùng trong màn biểu diễn thuộc nhóm vật liệu giòn, vì vậy nó rất dễ gãy đứt dưới tác dụng của ngoại lực đột ngột.

Trước đó vào năm 2012, tờ Sina cho biết phó giáo sư Ngụy Kiêu Dũng của Đại học Tứ Xuyên, gây chú ý khi dùng một tay bổ gãy viên gạch trong lớp “Thực hành khoa học và kỹ thuật”. Viên gạch đỏ kích thước 20 × 10 × 5 cm được đặt một đầu trên bàn, đầu còn lại nhô ra ngoài. Trước khi thực hiện, ông khẳng định đây không phải biểu diễn võ thuật mà là cách kiểm chứng nguyên lý vật lý.

Ông Ngụy Kiều Dũng chặt gạch trong lớp học

Video do sinh viên quay và đăng lên mạng nhanh chóng thu hút hàng trăm nghìn lượt xem. Sau đó, trước những nghi vấn, Ngụy Kiêu Dũng tiếp tục bổ hơn 10 viên gạch để chứng minh phương pháp.

Ông cho biết màn biểu diễn dựa trên việc kết hợp nguyên lý đòn bẩy và xung lượng, chứ không phải công phu võ thuật. Tuy nhiên phóng viên cũng phát hiện ra rằng bàn tay của ông cũng đã bị sưng.

Màn chặt gạch thành công của ông Ngụy Kiều Dũng

Bí quyết từ sách vở

Về tiết mục chặt gạch, có những cư dân mạng từng nghi ngờ chất liệu của các viên gạch được sử dụng. Tờ Hk01 cũng cho biết thêm về những màn biểu diễn chặt gạch: “Không thể phủ nhận rằng nhiều màn biểu diễn chặt gạch có yếu tố gian lận hoặc sử dụng mẹo kỹ thuật. Chính xác hơn, người biểu diễn thường dùng một số thủ thuật để giảm đáng kể lực thực tế cần thiết”.

Tờ Hk01 cho biết chương trình “Tiếp cận khoa học” từng mời một số học sinh trung học không có kinh nghiệm võ thuật và hướng dẫn họ kỹ thuật chặt gạch ngay tại chỗ. Kết quả cho thấy những người chưa từng luyện võ cũng có thể đạt được hiệu quả tương tự.

Lý do chính khiến viên gạch vỡ không đơn thuần nằm ở lực của người đánh, mà còn liên quan đến cách viên gạch va chạm với điểm tựa. Ví dụ, có thể đặt viên gạch ở mép bàn, dùng một tay giữ viên gạch rồi dùng tay kia đánh xuống. “Khi lực tác động tới, viên gạch đồng thời chịu tác động từ điểm tựa của chiếc bàn, khiến nó dễ bị gãy hơn. Nếu tạo một khoảng hở nhất định giữa viên gạch và mặt bàn, hiệu quả thậm chí còn tốt hơn. Đây cũng là một trong những mẹo quan trọng khi thực hiện màn chặt nhiều viên gạch cùng lúc”, tờ HK01 viết.

Tiết mục chặt nhiều viên gạch thường xuất hiện trong các môn võ

Một bài viết trên The Huffington Post từng phân tích hiện tượng này dưới góc độ vật lý. Tác giả Isaac Gaetz, một kỹ sư kết cấu từng tập Brazilian Jiu-Jitsu, giải thích rằng nếu viên gạch được đặt trên hai điểm tựa, chỉ cần một lực tĩnh khoảng 125-175 pound để làm gãy nó. Mức lực này thậm chí còn nhẹ hơn trọng lượng cơ thể của nhiều vận động viên chuyên nghiệp.

Theo ông, thử thách lớn nhất trong việc chặt gạch đôi khi nằm ở tâm lý, chứ không đơn thuần là sức mạnh của cú đánh. Gaetz cũng chỉ ra rằng nhiều võ sĩ thực hiện màn chặt nhiều viên gạch thường đặt những viên sỏi hoặc vật cản nhỏ giữa các viên gạch. Với cách sắp xếp này, khi viên gạch đầu tiên vỡ, lực có thể được truyền sang các viên tiếp theo một cách dễ dàng. Nói cách khác, chặt nhiều viên gạch không nhất thiết đòi hỏi lực lớn hơn nhiều so với chặt một viên.

“Tất nhiên, điều đó không có nghĩa tất cả võ sĩ biểu diễn chặt gạch đều sử dụng mẹo, cũng không có nghĩa bản thân việc chặt gạch là vô giá trị”, tờ HK01 khẳng định.

Thông qua những bài tập như chặt gạch hoặc phá vỡ các vật cứng, người tập có thể kiểm tra tương đối trực quan một số yếu tố kỹ thuật, chẳng hạn như độ cứng của cơ thể, sức mạnh khi ra đòn, khả năng truyền lực, độ chính xác, khả năng kiểm soát cơ thể, sự phối hợp và cấu trúc động tác. Quá trình luyện tập và thực hiện những bài kiểm tra này cũng có thể giúp người tập tăng sự tự tin.

“Tuy nhiên, chặt gạch hay những bài tập phá vật cứng khác không phải toàn bộ võ thuật. Không nên dùng khả năng chặt gạch để đánh giá trình độ võ thuật của một người, đặc biệt là khả năng chiến đấu thực tế”, tờ Hk01 khẳng định.

“Hơn nữa, các màn biểu diễn chặt gạch quả thực tồn tại không ít thủ thuật và sự đánh lừa. Vì vậy, người xem cần tỉnh táo, không nên nhầm một màn biểu diễn có kỹ xảo với năng lực thực sự của một cao thủ”, tờ HK01 nhấn mạnh.