Sầu riêng Lâm Đồng bước vào 'cuộc đua' chuẩn hóa

Ngay khi Chính phủ phát động Chiến dịch "30 ngày số hóa mã số vùng trồng sầu riêng", tỉnh Lâm Đồng đã nhanh chóng phân cấp xuống cơ sở, đưa việc cấp và quản lý mã số đến gần hơn với người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp.

Lâm Đồng trở thành địa phương có diện tích sầu riêng lớn nhất cả nước

Lâm Đồng trở thành địa phương có diện tích sầu riêng lớn nhất cả nước

Hơn 13.000 ha sầu riêng đã có “hộ chiếu” xuất khẩu

Ngày 31/7/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP quy định đơn giản hóa thủ tục hành chính về mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Nghị quyết ra đời được kỳ vọng tháo gỡ những "điểm nghẽn" trong cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, tạo thuận lợi cho xuất khẩu nông sản.

Theo số liệu cập nhật đến tháng 7/2026 của Trung tâm Khuyến nông Lâm Đồng, toàn tỉnh hiện có 44.283,47 ha sầu riêng, trong đó 22.850,8 ha trong giai đoạn thu hoạch, chiếm 51,6% tổng diện tích. Sản lượng năm 2025 đạt khoảng 284.287 tấn, năng suất bình quân 12,6 tấn/ha.

Sầu riêng Lâm Đồng

Sầu riêng Lâm Đồng

Quy mô này đưa Lâm Đồng trở thành địa phương có diện tích sầu riêng lớn nhất cả nước. Trong đó, khoảng 14.400 ha sầu riêng đã ứng dụng công nghệ cao, chiếm gần 33% tổng diện tích; khoảng 1.015 ha được chứng nhận VietGAP.

Nhiều vùng sản xuất đã áp dụng hệ thống tưới tiết kiệm, tưới kết hợp dinh dưỡng, quy trình canh tác an toàn, từng bước đáp ứng những yêu cầu ngày càng cao của thị trường xuất khẩu.

Cùng với mở rộng diện tích, những năm qua Lâm Đồng tập trung xây dựng hệ thống mã số vùng trồng để chuẩn hóa vùng nguyên liệu, phục vụ truy xuất nguồn gốc và xuất khẩu chính ngạch.

Theo số liệu công bố gần đây, toàn tỉnh đã được Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) phê duyệt 961 mã số vùng trồng với tổng diện tích hơn 39.360 ha đối với các loại cây trồng. Riêng sầu riêng có 346 mã số vùng trồng, diện tích hơn 13.297 ha.

Sầu riêng Lâm Đồng vừa được thu hoạch

Sầu riêng Lâm Đồng vừa được thu hoạch

Theo ông Hà Ngọc Chiến, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, năm 2026, ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh dự kiến diện tích sầu riêng có thể đạt khoảng 45.550 ha, trong đó gần 23.951 ha cho sản phẩm, sản lượng trên 310.000 tấn. Điều này đồng nghĩa áp lực chuẩn hóa vùng nguyên liệu, mở rộng diện tích đủ điều kiện xuất khẩu và kiểm soát chất lượng ngày càng lớn.

Một bước chuyển đáng chú ý đang diễn ra khi Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP của Chính phủ đơn giản hóa thủ tục hành chính về mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói được triển khai.

Thay vì tập trung xử lý ở cấp tỉnh, Chủ tịch UBND cấp xã trực tiếp thực hiện thủ tục cấp, cấp lại mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và thực hiện việc thu hồi, tạm dừng, khôi phục mã số theo quy định. Chính quyền cơ sở cũng có trách nhiệm tổ chức hậu kiểm, hướng dẫn tổ chức, cá nhân thiết lập, duy trì và sử dụng mã số trên địa bàn.

Việc phân cấp được kỳ vọng khắc phục một trong những điểm nghẽn lâu nay khi vùng sản xuất nằm tại cơ sở nhưng quá trình hoàn thiện hồ sơ, xác nhận thông tin và xử lý thủ tục còn phải qua nhiều cấp.

Phân rõ đầu mối, kiểm soát chất lượng sau cấp mã

Theo chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường Lâm Đồng giữ vai trò đầu mối cấp tỉnh, tổng hợp danh sách mã số đáp ứng yêu cầu của nước nhập khẩu để chuyển cơ quan Trung ương; cũng như thông báo kết quả phê duyệt, các trường hợp không tuân thủ và những thông tin liên quan cho chính quyền cấp xã.

Đáng chú ý, danh sách mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói phải được công khai, cập nhật đầy đủ thông tin về chủ thể, địa chỉ, sản phẩm, diện tích, thị trường xuất khẩu và trạng thái hoạt động như đang hoạt động, chờ phê duyệt, tạm dừng hoặc thu hồi để tổ chức, cá nhân có thể tra cứu.

Danh sách mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói phải được công khai

Danh sách mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói phải được công khai

Sở cũng được giao hướng dẫn các xã, phường và đặc khu Phú Quý triển khai việc cấp, quản lý mã số; tổ chức kiểm tra, giám sát yêu cầu kỹ thuật tại các vùng trồng, cơ sở đóng gói; tập huấn cho người dân, doanh nghiệp về duy trì và sử dụng mã số sau khi được cấp.

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lâm Đồng Phan Nguyễn Hoàng Tân cho rằng, trong giai đoạn hiện nay, cùng với thúc đẩy sản xuất, ngành đặc biệt chú trọng giám sát vùng trồng, cơ sở đóng gói, bảo đảm an toàn thực phẩm và khả năng truy xuất nguồn gốc đối với sản phẩm xuất khẩu. Đây cũng là một trong những giải pháp trọng tâm được ngành Nông nghiệp và Môi trường xác định để duy trì tăng trưởng trong những tháng cuối năm 2026.

Với sầu riêng, yêu cầu này càng có ý nghĩa khi diện tích tăng nhanh trong khi thị trường xuất khẩu ngày càng siết chặt các tiêu chuẩn về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, kim loại nặng và truy xuất nguồn gốc.

Việc đưa thủ tục cấp mã số về tận cấp xã không chỉ nhằm rút ngắn khoảng cách giữa cơ quan quản lý với người sản xuất. Điều quan trọng hơn là hình thành cơ chế quản lý ngay từ vùng nguyên liệu, trong đó chính quyền cơ sở chịu trách nhiệm trực tiếp, còn ngành Nông nghiệp và Môi trường giữ vai trò hướng dẫn, kiểm tra và giám sát.

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lâm Đồng Phan Nguyễn Hoàng Tân

Với hơn 44.000 ha sầu riêng và sản lượng dự kiến tiếp tục tăng mạnh, việc “phủ” cơ chế quản lý mã số xuống tận cơ sở được kỳ vọng giúp Lâm Đồng mở rộng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, góp phần bảo vệ uy tín sầu riêng của tỉnh trên thị trường xuất khẩu.

Sầu riêng Lâm Đồng bước vào cuộc đua chuẩn hóa

Sầu riêng Lâm Đồng bước vào cuộc đua chuẩn hóa

Nghị quyết 36/2026/NQ-CP được ban hành nhằm tháo gỡ những vướng mắc trong công tác cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Đây là thời điểm rất phù hợp khi sầu riêng - mặt hàng xuất khẩu chủ lực chuẩn bị bước vào vụ thu hoạch chính tại khu vực Tây Nguyên.

Ngay sau khi nghị quyết được ban hành, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tổ chức hội nghị toàn quốc để quán triệt, hướng dẫn triển khai và chỉ đạo các địa phương khẩn trương thực hiện việc cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói theo quy định mới.

Diễm Thương

Nguồn Lâm Đồng: https://baolamdong.vn/sau-rieng-lam-dong-buoc-vao-cuoc-dua-chuan-hoa-458812.html