Rộng mở cơ hội thu hút dòng vốn công nghệ cao từ Hoa Kỳ

PV: Thời gian qua, Việt Nam đã đẩy mạnh cải cách môi trường đầu tư, kinh doanh. Từ góc nhìn của AmCham và cộng đồng doanh nghiệp Hoa Kỳ, những cải cách này đang tạo ra thay đổi như thế nào trong môi trường đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam, thưa ông?

Ông Adam Sitkoff

Ông Adam Sitkoff: Trong hơn 3 thập kỷ qua, AmCham đã đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình chuyển đổi nền kinh tế. Hiện nay, Hoa Kỳ vừa là một trong những nước đầu tư lớn nhất, vừa là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam - minh chứng cho mối quan hệ kinh tế ngày càng sâu rộng và chặt chẽ giữa hai nước.

AmCham và các thành viên cam kết hỗ trợ Việt Nam trong giai đoạn phát triển tiếp theo. Chúng tôi sẽ tiếp tục phối hợp với Chính phủ để thúc đẩy cải cách hơn nữa nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp tư nhân, mở rộng lợi ích từ thương mại và chú trọng hơn đến việc đưa chính sách vào thực tiễn.

Cộng đồng doanh nghiệp Hoa Kỳ hoan nghênh những cải cách được đẩy nhanh trong thời gian qua, coi đây là tín hiệu rõ ràng cho thấy Việt Nam có tầm nhìn phát triển và cam kết tạo điều kiện thuận lợi cho đầu tư.

Thời gian qua, Việt Nam đã thực hiện nhiều cải cách quan trọng, đặc biệt là việc ban hành các nghị quyết về thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; hội nhập quốc tế trong tình hình mới; phát triển kinh tế tư nhân; đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật. Những nghị quyết này cùng tạo nền tảng cho một giai đoạn phát triển mạnh mẽ của Việt Nam. Bên cạnh đó, còn có nhiều cải cách nhằm giảm gánh nặng về quy định, phân cấp thẩm quyền và cải thiện môi trường kinh doanh.

Những hành động này cho thấy, Việt Nam ngày càng nhận thức rõ rằng, đổi mới sáng tạo, minh bạch và khu vực kinh tế tư nhân chính là những động lực thực sự của quá trình chuyển đổi kinh tế.

Công nhân làm việc tại Nhà máy lắp ráp Intel tại khu công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: Lê Toàn

PV: Theo số liệu của Bộ Tài chính, lũy kế đến cuối tháng 7/2026, Hoa Kỳ đứng thứ 11/153 quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư vào Việt Nam. Ông đánh giá thế nào về kết quả này?

Ông Adam Sitkoff: Các doanh nghiệp và nhà đầu tư Hoa Kỳ đã đầu tư hàng tỷ USD và đang hoạt động trong hầu hết các lĩnh vực của nền kinh tế Việt Nam, góp phần đưa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, tạo ra những việc làm có chất lượng và đóng góp đáng kể vào kim ngạch xuất khẩu cũng như nguồn thu ngân sách của Việt Nam.

Theo số liệu thống kê, Hoa Kỳ đứng thứ 11/153 quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư vào Việt Nam, nhưng trên thực tế, Hoa Kỳ là một trong những nhà đầu tư hàng đầu. Sự khác biệt này xuất phát từ hệ thống thuế phức tạp của Hoa Kỳ cũng như cơ cấu doanh nghiệp có liên quan đến các chuỗi cung ứng và hệ thống hoạt động trên toàn cầu, khiến số liệu đôi khi chưa phản ánh đầy đủ quy mô đầu tư thực tế của Hoa Kỳ tại Việt Nam.

Ví dụ, nhà máy lắp ráp của Intel tại Khu công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh được đầu tư thông qua Intel Hong Kong, nên khoản đầu tư này được thống kê là đầu tư từ Hồng Kông, dù Intel là một công ty của Hoa Kỳ. Một ví dụ khác là nhà máy quy mô lớn của P&G tại TP. Hồ Chí Minh được thực hiện thông qua P&G Singapore, nên được thống kê là đầu tư từ Singapore, dù P&G cũng là một công ty của Hoa Kỳ...

Tôi kỳ vọng, đầu tư của Hoa Kỳ vào Việt Nam sẽ tiếp tục tăng trong thời gian tới.

PV: Theo ông, để tạo ra một môi trường đầu tư thuận lợi, hấp dẫn nhà đầu tư nước ngoài, yếu tố nào là quan trọng nhất?

Ông Adam Sitkoff: Theo tôi, yếu tố quan trọng nhất để tạo ra một môi trường đầu tư thuận lợi là một hệ thống quy định pháp luật công bằng, minh bạch, ổn định, dễ thực hiện và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Điều này không chỉ giúp thu hút các khoản đầu tư mới, mà còn giúp duy trì và mở rộng những khoản đầu tư hiện có.

Đó cũng là lý do AmCham phối hợp chặt chẽ với Chính phủ Việt Nam để bảo đảm các quy định được đề xuất phù hợp và đồng bộ với pháp luật hiện hành cũng như các tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời không tạo ra những gánh nặng quá lớn cho doanh nghiệp và nhà đầu tư.

PV: Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh thu hút các dự án FDI công nghệ cao, lĩnh vực mới, mang lại giá trị gia tăng cao, theo đánh giá của ông, Việt Nam đang có những lợi thế nào và cần làm gì để trở thành điểm đến của dòng vốn công nghệ cao từ Hoa Kỳ?

Ông Adam Sitkoff: AmCham đánh giá cao định hướng của Việt Nam về đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Những nỗ lực này đã thúc đẩy sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế số, dịch vụ điện toán đám mây và thương mại điện tử trong những năm gần đây. Chúng tôi tin rằng, những cải cách của Chính phủ sẽ mở ra một giai đoạn mới cho quá trình phát triển số của Việt Nam, khai mở tiềm năng của nền kinh tế số, thu hút thêm đầu tư công nghệ cao và thúc đẩy văn hóa đổi mới sáng tạo, mang lại lợi ích cho toàn xã hội.

Để thu hút đầu tư của Hoa Kỳ vào lĩnh vực công nghệ cao, theo tôi, Việt Nam cần tăng cường đầu tư vào con người và cơ sở hạ tầng. Việt Nam đã đạt được những tiến bộ đáng ghi nhận trong việc mở rộng giáo dục và đào tạo nghề, nhưng cần tiếp tục chú trọng phát triển lực lượng lao động có kỹ năng, đủ khả năng đáp ứng yêu cầu của các ngành có giá trị gia tăng cao; khuyến khích đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực đào tạo nghề...

Bên cạnh đó, cần đặc biệt lưu ý, việc bảo đảm nguồn điện đầy đủ - trong đó có năng lượng tái tạo - là yếu tố then chốt để thu hút thêm các dự án đầu tư nước ngoài chất lượng cao. Những yêu cầu ngày càng cao của các ngành này, như bộ xử lý làm mát bằng chất lỏng, nhu cầu lưu trữ dữ liệu trên nền tảng đám mây ngày càng lớn, cùng các tiêu chuẩn khắt khe về khả năng vận hành liên tục và tính bền vững, đang tạo thêm áp lực lên lưới điện của Việt Nam. Điều này đặt ra những yêu cầu quan trọng đối với an ninh năng lượng trong tương lai. Để tiếp tục thu hút FDI, Việt Nam cần hành động quyết liệt nhằm tránh những hạn chế về nguồn cung năng lượng.

Chúng tôi khuyến nghị Chính phủ tiếp tục rà soát, tháo gỡ những vướng mắc còn gây khó khăn cho việc triển khai các dự án FDI; đồng thời cân nhắc kỹ việc bổ sung các yêu cầu hành chính trong các dự thảo luật, quy định mới, nhằm hạn chế tối đa thủ tục không cần thiết cho doanh nghiệp.

PV: Xin cảm ơn ông!