Quý tử gia tộc Dell xây dựng đế chế năng lượng 13 tỷ USD
Không kế nghiệp người cha tỷ phú Michael Dell, chàng trai trẻ Zach Dell chọn con đường năng lượng, giúp tối ưu hóa lưới điện Mỹ giữa nhu cầu bùng nổ thời kỳ AI.

Zach Dell là con trai của Michael Dell - nhà sáng lập tập đoàn Dell chuyên về máy tính, máy chủ và công nghệ. Tuy nhiên, Zach Dell đang xây dựng sự nghiệp riêng của mình trong lĩnh vực năng lượng. Ở tuổi 30, anh là đồng sáng lập kiêm CEO của Base Power, startup thành lập năm 2023 với mục tiêu đưa hệ thống pin lưu trữ điện đến các hộ gia đình ở Mỹ và kết nối những bộ pin này với lưới điện.
Doanh nghiệp này vừa huy động thành công 1 tỷ USD trong vòng gọi vốn Series D, nâng định giá từ 4 tỷ USD lên 13 tỷ USD chỉ trong chưa đầy một năm.
Sự phát triển của Base diễn ra trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện tại Mỹ tăng mạnh do sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), trong khi hệ thống lưới điện chịu áp lực ngày càng lớn. Với Zach Dell, đây cũng là thị trường mà anh nhìn thấy dư địa mở rộng rất lớn, không chỉ tại Mỹ mà còn ở nhiều quốc gia khác.
Khởi nghiệp ở tuổi 18
Trước khi đạt cột mốc định giá 13 tỷ USD với Base Power, Zach Dell đã tích lũy kinh nghiệm qua nhiều dự án khởi nghiệp từ thời đi học và trải qua môi trường làm việc tại các quỹ đầu tư tài chính lớn.
Theo thông tin trên LinkedIn, Zach theo học tâm lý học và kinh tế học tại Đại học Southern California (Mỹ). Trong thời gian học tại đây, anh từng là thành viên hội Sigma Chi và làm thực tập sinh mùa hè tại MSD Capital, công ty quản lý tài sản gia đình của cha anh.
Những trải nghiệm với kinh doanh và đầu tư của Zach thực tế bắt đầu từ trước đó khá lâu. Khi còn học trung học, anh thành lập Thread, một ứng dụng hẹn hò có mô hình tương tự Tinder. Theo thông tin trên LinkedIn, Zach giữ vị trí chủ tịch kiêm nhà sáng lập công ty từ tháng 7/2013 đến tháng 1/2016.
Thread chỉ dành cho những sinh viên Đại học Texas, tập trung vào việc tìm kiếm các mối quan hệ thay vì những cuộc gặp gỡ đơn thuần và sử dụng khẩu hiệu “Stay Classy”, theo HuffPost.
Ở tuổi 18, Zach đã bắt đầu tìm kiếm nguồn vốn cho công ty. Michael Dell không trực tiếp đầu tư vào Thread, nhưng ứng dụng vẫn thu hút một số nhà đầu tư đáng chú ý, trong đó có Marc Benioff, CEO Salesforce và là bạn của Michael Dell, cùng Ron Conway, nhà đầu tại Thung lũng Silicon.

Zach Dell cùng với bố mẹ và em gái sinh đôi Juliette Dell. Ảnh: Business Insider.
“Tôi đã nghe từ 'không' rất nhiều lần. Thời gian đầu, thật khó để thuyết phục các nhà đầu tư đặt cược vào một đứa trẻ 18 tuổi. Nhưng sau một thời gian, tiếng lành đồn xa rằng tôi thực sự làm ăn nghiêm túc và một số nhà đầu tư hàng đầu trong ngành đã sẵn sàng đồng hành”, Zach Dell chia sẻ với trang Total Frat Move về giai đoạn gọi vốn ở tuổi 18.
Những năm đầu khởi nghiệp cũng là thời điểm Zach nhận được sự hướng dẫn trực tiếp từ cha mình. Chia sẻ về ảnh hưởng từ người cha tỷ phú, Zach Dell từng nói trên trang Silicon Hills News vào năm 2014: “Tôi và bố của mình cực kỳ thân thiết. Khi tôi bắt đầu hỏi bố về việc khởi nghiệp và thế nào là một doanh nhân, bố bắt đầu chia sẻ với tôi nhiều hơn. Mỗi lần hai bố con ở trên xe, bố lại dạy cho tôi những bài học nhỏ và dùng các ví dụ thực tế”.
Thread sau đó không đạt được thành công như kỳ vọng. Zach tiếp tục thử sức với một dự án khác mang tên Sqwatt, startup hướng tới việc xây dựng “các giải pháp vệ sinh chi phí thấp cho các nước đang phát triển”.
Từ tháng 9/2016 đến tháng 1/2020, Zach đảm nhiệm vị trí Trưởng bộ phận Vận hành và Phát triển tại Sqwatt.
Sau khi tốt nghiệp đại học năm 2019, Zach tiếp tục tích lũy kinh nghiệm trong lĩnh vực tài chính. Anh từng làm chuyên viên phân tích mùa hè tại Blackstone trước khi trở thành chuyên viên phân tích vốn tư nhân tại tập đoàn này trong hơn một năm.
Sau Blackstone, Zach làm việc tại Thrive Capital, quỹ đầu tư tập trung vào các công ty internet, phần mềm và công nghệ.
Đặt cược vào ngành điện
Base Power được Zach Dell đồng sáng lập vào năm 2023 tại thành phố Austin, bang Texas. Lần lắp đặt hệ thống pin đầu tiên của công ty diễn ra tại nhà một người bạn ở thành phố Dallas.
Khi đó, đội ngũ sáng lập vẫn phải tự giải quyết những công việc rất cơ bản. Họ cuống cuồng tìm một thợ điện trên Craigslist và cuối cùng trả 500 USD tiền mặt để hoàn thành việc lắp đặt.
Jared Greene, Trưởng mảng Phần mềm và là kỹ sư sáng lập của Base, người được xem là nhân viên đầu tiên của công ty, nhớ lại: “Đó là một tình huống rất buồn cười. Tôi đã phải ở đó làm việc cho đến tận nửa đêm”.


Nhà máy của Base Power ở thành phố Austin, bang Texas (Mỹ). Ảnh: Base Power.
Ba năm sau, quy mô của Base đã thay đổi đáng kể. Công ty hiện thực hiện khoảng 100 ca lắp đặt mỗi ngày và dự kiến tăng gấp đôi tốc độ này vào cuối năm. Base đã lắp đặt hơn 23.000 bộ pin tại Texas và khu vực Chicago, đồng thời phục vụ hơn 30.000 khách hàng. Tổng dung lượng pin đã lắp đặt đạt khoảng 550 MWh, tương đương một dự án lưu trữ năng lượng quy mô lớn của ngành điện lực.
Texas là thị trường đầu tiên của Base, trước khi công ty mở rộng sang Illinois. Kế hoạch tiếp theo là tiến vào thêm các bang khác trong năm tới, thông qua hoạt động tại những thị trường điện đã được tự do hóa hoặc hợp tác với các công ty điện lực độc quyền, đơn vị điện lực thuộc chính quyền địa phương và các hợp tác xã điện.

Trụ sở của Base Power ở thành phố Austin, bang Texas (Mỹ). Ảnh: WSJ.
Mô hình kinh doanh của Base không đơn thuần là bán một bộ pin cho chủ nhà. Tại những thị trường điện đã được tự do hóa, công ty sở hữu và vận hành các hệ thống pin, đồng thời cung cấp dịch vụ điện bán lẻ cho khách hàng.
Thay vì yêu cầu khách hàng bỏ ra 15.000 USD hoặc hơn cho một hệ thống điện dự phòng, Base thu phí lắp đặt tối đa 695 USD cùng khoản phí thành viên cố định 19 USD mỗi tháng. Hệ thống pin sẽ được sạc khi giá điện trên lưới thấp và xả điện trở lại lưới khi nhu cầu tăng và giá điện cao. Khi xảy ra mất điện, hệ thống chuyển sang cung cấp điện cho hộ gia đình.
Theo thông tin của công ty, hệ thống có thể cung cấp khoảng 36 giờ điện dự phòng cho phần lớn các hộ gia đình.
Zach cho rằng cách thức vận hành này khiến Base khác với một doanh nghiệp bán thiết bị thông thường. “Mô hình kinh doanh độc đáo của chúng tôi là hoạt động như một công ty hạ tầng thực thụ. Chúng tôi sở hữu và vận hành các tài sản trên thị trường bán buôn điện năng. Đó mới chính là nguồn thu chính của chúng tôi, chứ không phải cố bán cho người tiêu dùng một sản phẩm với biên lợi nhuận cực cao ngay từ đầu”, anh nói.
Base cũng hợp tác với các công ty điện lực được quản lý, các đơn vị điện lực thuộc chính quyền địa phương và các hợp tác xã điện. Những đối tác này có thể sử dụng hệ thống pin để giảm áp lực tại các điểm nghẽn trên lưới điện, trong khi các hộ gia đình nhận được nguồn điện dự phòng.
Song song với việc mở rộng thị trường, Zach cũng thúc đẩy Base tự chủ hơn về công nghệ và sản xuất. Trước đây, công ty phải sử dụng pin do bên thứ ba cung cấp. Hiện Base đã phát triển các hệ thống pin riêng, được thiết kế để cấp điện cho hộ gia đình và cung cấp điện trở lại lưới điện.
Đầu năm nay, Base đưa nhà máy Base Factory 1 vào hoạt động tại Austin, Texas. Một nhà máy thứ hai có quy mô lớn hơn nhiều đang được xây dựng và dự kiến hoàn thành vào năm 2027.

Pin do Base Power sản xuất. Ảnh: WSJ.
Hiện Base có khoảng 500 nhân viên và thuê không gian trong tòa nhà cũ của báo Austin American-Statesman ở trung tâm Austin, đồng thời xây dựng nhà máy để mở rộng sản xuất.
Dù không nhận vốn hay sự quản lý từ người cha tỷ phú, Zach Dell cùng nhà đồng sáng lập Justin Lopas vẫn thu hút hơn 2,5 tỷ USD từ các quỹ đầu tư danh tiếng như Thrive Capital, a16z, Lightspeed, Valor Equity Partners và JP Morgan Chase.
Theo Fortune, sự mở rộng của Base diễn ra trong lúc thị trường lưu trữ năng lượng tại Mỹ tăng trưởng. Trong quý I, Mỹ lắp đặt 3,3 GW công suất lưu trữ bằng pin và 8,4 GWh dung lượng lưu trữ. Riêng phân khúc pin gia đình đạt 1,3 GWh trong quý, mức cao kỷ lục của ngành.
“Về lâu dài, chúng tôi muốn đưa Base đến mọi khu dân cư ở Mỹ. Quy mô cơ hội này thực sự rất lớn và tất nhiên, chúng tôi cũng có tham vọng toàn cầu”, Zach nói thêm. Zach cho biết Anh, Đức và Australia là những thị trường mà Base nhận thấy có tiềm năng, bên cạnh khả năng mở rộng sang các quốc gia khác.


