Phú Thọ tăng tốc hoàn thiện hạ tầng, tạo sức bật cho nông thôn mới

Tập trung hoàn thiện các tiêu chí nông thôn mới

Theo Văn phòng Điều phối Nông thôn mới tỉnh Phú Thọ, năm 2026, tỉnh dự kiến có 5 xã đạt chuẩn xã nông thôn mới theo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030, gồm Hội Thịnh, Liên Châu, Nguyệt Đức, Phùng Nguyên và Tu Vũ.

Những tuyến đường sáng, xanh, sạch, đẹp góp phần làm nên diện mạo nông thôn mới khang trang, đáng sống ở Nguyệt Đức, tỉnh Phú Thọ.

Theo Quyết định số 41/2026/QĐ-UBND của UBND tỉnh Phú Thọ, Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 gồm 10 tiêu chí với 47 nội dung, được phân thành 3 nhóm xã phù hợp điều kiện thực tế.

Bộ tiêu chí mới đặt yêu cầu cao hơn đối với hạ tầng kinh tế - xã hội, phát triển sản xuất, môi trường, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, an ninh và chất lượng cuộc sống. Vì vậy, xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn mới không chỉ dừng ở việc hoàn thành các chỉ tiêu mà hướng tới nâng cao chất lượng, tạo chuyển biến thực chất tại khu vực nông thôn.

Tại xã Nguyệt Đức, qua rà soát theo bộ tiêu chí mới, địa phương đã đạt 6/10 tiêu chí và đạt 41/47 tiêu chí thành phần. Trong đó, hạ tầng kinh tế - xã hội được xác định là một trong những nội dung quan trọng cần tiếp tục hoàn thiện.

Ông Phan Mạnh Lân, Phó chủ tịch UBND xã Nguyệt Đức cho biết, trước khi sáp nhập, 4 địa phương gồm Nguyệt Đức, Văn Tiến, Trung Hà và Trung Kiên đã tập trung huy động nguồn lực đầu tư hệ thống giao thông, trường học, y tế, nhà văn hóa.

Đến nay, toàn xã có khoảng 115,1km đường trục xã, đường thôn, ngõ xóm cơ bản được nhựa hóa, bê tông hóa, đáp ứng nhu cầu đi lại, vận chuyển hàng hóa và phục vụ sản xuất của người dân. 

Trong đó, đường trục xã, liên xã dài khoảng 18,6km; đường thôn 44,6km và đường ngõ, xóm 51,9km. Khoảng 72km đường đã được trồng cây xanh, đạt 63%, góp phần tạo cảnh quan nông thôn sáng, xanh, sạch, đẹp.

“Ngày Chủ nhật xanh” được xã Nguyệt Đức duy trì thường xuyên, thu hút đông đảo người dân tham gia, góp phần xây dựng cảnh quan nông thôn sáng, xanh, sạch, đẹp.

Cùng với đó, hệ thống điện cũng được đầu tư tương đối đồng bộ với 42 trạm biến áp, khoảng 83km đường dây hạ thế và khoảng 120km hệ thống chiếu sáng công cộng. Tỷ lệ hộ dân đăng ký trực tiếp và sử dụng điện sinh hoạt, sản xuất an toàn, ổn định đạt 100%.

Hạ tầng thương mại, viễn thông từng bước đáp ứng nhu cầu người dân. Trên địa bàn xã hiện có 2 chợ nông thôn đang hoạt động; 100% các thôn được phủ sóng 4G, đồng thời đã có trạm phát sóng 5G.

Tuy nhiên, Nguyệt Đức vẫn còn một số nội dung cần khắc phục để hoàn thành tiêu chí hạ tầng kinh tế - xã hội. Công tác bảo trì giao thông nông thôn chưa được thực hiện đầy đủ hằng năm; một số tuyến kênh nội đồng xuống cấp chưa được cải tạo, sửa chữa.

Để hoàn thiện tiêu chí hạ tầng kinh tế - xã hội, xã Nguyệt Đức đã và đang tập trung huy động các nguồn lực để triển khai một số dự án đường giao thông nông thôn, giao thông nội đồng, cải tạo, sửa chữa một số tuyến kênh nội đồng đã xuống cấp, hệ thống điện chiếu sáng, trồng cây xanh…

Cùng với đó, phong trào " Ngày Chủ nhật xanh" được thực hiện đều đặn vào mỗi sáng chủ nhật hàng tuần tại các trụ sở làm việc, tại các tuyến đường giao thông trong phạm vi toàn xã. Từ đó dần thay đổi nhận thức của mỗi cá nhân, tập thể trong việc bảo vệ môi trường. 

Việc bảo vệ môi trường không còn là "trách nhiệm của riêng ai" hay chỉ diễn ra trong những ngày phát động mà đang dần trở thành thói quen văn minh, nếp sống của mỗi gia đình, mỗi khu dân cư trên địa bàn xã.

Diện mạo tuyến đường nội đồng thôn Chùa, xã Hội Thịnh ngày càng khang trang sau khi được mở rộng, bê tông hóa, đáp ứng tốt hơn nhu cầu đi lại và vận chuyển nông sản của người dân.

Tận dụng nền tảng sau sáp nhập

Tại xã Hội Thịnh, việc xây dựng nông thôn mới được triển khai trong bối cảnh địa phương mới hình thành trên cơ sở sáp nhập Hội Thịnh, Duy Phiên và Thanh Vân.

Ông Nguyễn Ngọc Tiến, Phó chủ tịch UBND xã Hội Thịnh cho biết, trước sáp nhập, cả ba địa phương đều đã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu. Đây là nền tảng quan trọng để xã tiếp tục duy trì, nâng cao chất lượng các tiêu chí trong giai đoạn mới.

Qua rà soát theo Quyết định số 41/2026/QĐ-UBND, xã Hội Thịnh hiện có 2/10 tiêu chí đạt, 8 tiêu chí chưa đạt; 33/47 tiêu chí thành phần đã đạt, 2 tiêu chí không phải thực hiện và 12 tiêu chí chưa đạt.

Khó khăn lớn của xã hiện nay là địa bàn rộng sau sáp nhập, khối lượng công việc lớn trong khi đội ngũ cán bộ còn mỏng. Một số tiêu chí mới cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về hạ tầng, phát triển kinh tế nông thôn, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, môi trường và an ninh.

Trên cơ sở đó, xã đang xây dựng lộ trình cụ thể đối với từng tiêu chí, phân công trách nhiệm cho từng bộ phận và huy động các nguồn lực để hoàn thiện những nội dung còn thiếu. 

Cùng với đầu tư hạ tầng, xã Hội Thịnh tiếp tục chú trọng các tiêu chí về giáo dục, y tế, văn hóa, môi trường, an sinh xã hội và nâng cao chất lượng môi trường sống - những nội dung tác động trực tiếp đến đời sống người dân.

Chị Phan Thị Thu, thôn Đông, xã Hội Thịnh cho rằng, xây dựng nông thôn mới muốn bền vững thì người dân phải thực sự là chủ thể, không chỉ thụ hưởng thành quả. 

"Đường làng, ngõ xóm sạch đẹp, cảnh quan khang trang hay đời sống được nâng lên đều bắt đầu từ sự chung tay của mỗi gia đình. Người dân phải tự giác giữ gìn những gì đã xây dựng, đồng thời chủ động phát triển kinh tế, xây dựng môi trường sống văn minh", chị Thu chia sẻ.

Theo chị Thu, sau sáp nhập, diện mạo quê hương có thêm nhiều thay đổi tích cực, không gian phát triển được mở rộng, việc kết nối giữa các khu vực thuận lợi hơn. 

"Tôi cảm nhận quê hương đang có một sức sống mới. Người dân kỳ vọng sau sáp nhập, những lợi thế về đất đai, hạ tầng, sản xuất và các giá trị văn hóa của từng vùng sẽ được kết nối, phát huy tốt hơn. Quan trọng nhất là người dân cùng đồng lòng, bởi xây dựng quê hương giàu đẹp không thể chỉ trông chờ vào chính quyền", chị Thu nói.

Những hàng cây xanh ven đường được người dân thôn Chấn Yên, xã Hội Thịnh tự nguyện đóng góp kinh phí, ngày công trồng và chăm sóc, góp phần xây dựng quê hương xanh, sạch, đẹp.

Tạo động lực từ vùng khó

Xã Thu Cúc là một xã miền núi còn nhiều khó khăn, xây dựng NTM được gắn với phát huy lợi thế về vị trí địa lý, giao thương, cảnh quan và bản sắc văn hóa. Trong 6 tháng đầu năm 2026, thu từ phát triển kinh tế của xã đạt hơn 5,46 tỷ đồng, bằng 225% kế hoạch; thu ngân sách Nhà nước đạt hơn 10,64 tỷ đồng, bằng 175% kế hoạch. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội ước đạt 66 tỷ đồng, bằng 49% kế hoạch năm.

Đáng chú ý, 139/139 căn nhà tạm, nhà dột nát trên địa bàn đã được xây mới hoặc sửa chữa. Đây là kết quả có ý nghĩa thiết thực, giúp các hộ nghèo, hộ khó khăn ổn định chỗ ở, tạo nền tảng phát triển sinh kế. Xã Thu Cúc đặt mục tiêu tiếp tục củng cố các tiêu chí NTM đã đạt, phấn đấu hoàn thành thêm từ 1 - 2 tiêu chí trong năm 2026 và giảm tỷ lệ hộ nghèo khoảng 1,86%.

Theo ông Thái Việt Anh, Phó chủ tịch UBND xã Thu Cúc, địa phương sẽ tiếp tục phát huy thế mạnh sẵn có, tận dụng chính sách hỗ trợ của tỉnh để thúc đẩy phát triển kinh tế. Trọng tâm là ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, nâng giá trị các sản phẩm nông nghiệp đặc trưng, đồng thời phát triển du lịch cộng đồng, sinh thái và tâm linh.

Với vị trí giáp ranh Sơn La và Lào Cai, xã Thu Cúc có điều kiện phát triển thương mại, dịch vụ, logistics, nhà hàng, điểm dừng chân và du lịch cộng đồng. Trong đó, đầu tư hạ tầng giao thông được xác định là yếu tố quan trọng để mở rộng không gian phát triển, tăng khả năng giao thương và tiêu thụ sản phẩm cho người dân.

Chị Nguyễn Thu Hằng, người dân xã Thu Cúc cho biết, các chương trình hỗ trợ vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã giúp nhiều hộ nghèo, cận nghèo có nhà ở khang trang, ổn định cuộc sống. Khi có điều kiện an cư, người dân có thêm động lực phát triển sinh kế, từng bước thay đổi diện mạo vùng cao.

Hạ tầng giao thông được xã Thu Cúc ưu tiên đầu tư, tạo động lực mở rộng không gian phát triển, thúc đẩy giao thương và tiêu thụ nông sản của người dân.

Hướng tới nông thôn hiện đại, đáng sống

Từ những địa phương có nền tảng nông thôn mới nâng cao, kiểu mẫu như Hội Thịnh, Nguyệt Đức đến những xã miền núi còn nhiều khó khăn như Thu Cúc, mục tiêu xây dựng nông thôn mới của Phú Thọ đang chuyển mạnh từ hoàn thành tiêu chí sang nâng cao chất lượng và hiệu quả thực chất.

Trong đó, hạ tầng giao thông, thủy lợi, điện, thương mại, viễn thông là nền tảng; phát triển sản xuất, nâng thu nhập là động lực; môi trường, giáo dục, y tế, văn hóa và chất lượng cuộc sống là thước đo kết quả.

Để thực hiện mục tiêu năm 2026 có 5 xã đạt chuẩn nông thôn mới theo bộ tiêu chí mới, các địa phương đang tập trung rà soát từng tiêu chí, xác định rõ phần việc, nguồn lực và tiến độ. Cùng với ngân sách Nhà nước, nguồn lực xã hội hóa từ người dân và doanh nghiệp được huy động, ưu tiên cho các công trình thiết yếu phục vụ dân sinh và sản xuất.

Song song với đầu tư hạ tầng, Phú Thọ tiếp tục thúc đẩy nông nghiệp hàng hóa, liên kết sản xuất, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và phát triển sản phẩm OCOP. Qua đó, tạo thêm việc làm, nâng giá trị sản phẩm và tăng thu nhập bền vững cho người dân nông thôn.

Xây dựng NTM giai đoạn 2026 - 2030 vì vậy không đơn thuần là hoàn thành các chỉ tiêu. Đây còn là quá trình khai thác lợi thế từng địa phương, tái cấu trúc không gian nông thôn sau sáp nhập, nâng cao chất lượng hạ tầng và dịch vụ thiết yếu.

Mục tiêu cuối cùng là để người dân trực tiếp thụ hưởng thành quả từ quá trình xây dựng NTM, từng bước hình thành những vùng quê hiện đại, xanh, văn minh, giàu bản sắc và đáng sống, góp phần tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội cho tỉnh Phú Thọ trong giai đoạn mới.