Ông lớn công nghệ 'săn lùng' học sinh cấp 3

Từ đầu năm 2026, hàng loạt công ty công nghệ lớn tại Trung Quốc và Mỹ bắt đầu tuyển dụng học sinh cấp 3 vào các vị trí nghiên cứu AI trực tiếp, bỏ qua yêu cầu bằng đại học. Tại Mỹ, Palantir mở chương trình thực tập cho học sinh tốt nghiệp cấp 3 với mức lương 5.400 USD mỗi tháng, chuyển chính thức lên 170.000 USD mỗi năm.

Tại Trung Quốc, Tencent mở chương trình thực tập cho thanh thiếu niên 13-18 tuổi toàn cầu, để học sinh làm việc trực tiếp trên các dự án thương mại cốt lõi như tài chính kỹ thuật số và sản phẩm AI WeChat dưới sự hướng dẫn của quản lý. Bytedance tuyển 30 học sinh 16-18 tuổi mỗi năm với tư cách nghiên cứu viên toàn thời gian về mô hình ngôn ngữ lớn. Geely loại bỏ hoàn toàn yêu cầu điểm thi đại học và bằng cấp, tuyển thẳng học sinh cấp 3 vào các bộ phận xe điện và AI cốt lõi.

Xu hướng này có đang nở rộ tại Trung Quốc. Học sinh 14 tuổi Jiang Muran giành chức vô địch cuộc thi ứng dụng AI, đánh bại các nghiên cứu sinh tiến sĩ. Học sinh 17 tuổi Chen Guangyu công bố bài báo khoa học AI với tư cách tác giả chính và nhận lời khen công khai từ Elon Musk. Nhiều dự án mã nguồn mở có điểm cao trên GitHub thuộc về các lập trình viên trẻ ở độ tuổi thiếu niên.

"Hiện nay, một số học sinh cấp 3 có kỹ năng thực hành rất tốt, trong các dự án ngang bằng nghiên cứu sinh tiến sĩ", một giáo sư AI tại trường đại học hàng đầu Trung Quốc nhận định. Lý do nằm ở chỗ các công cụ AI đã hạ thấp đáng kể rào cản gia nhập lĩnh vực kỹ thuật.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng cảnh báo về mặt trái của xu hướng này. Feng Kairui, giảng viên tại Học viện Sáng tạo Thượng Hải, người trực tiếp hướng dẫn nhiều học sinh, cho biết không ít em trong số này có kiến thức nền tảng không hoàn chỉnh và khả năng chịu áp lực kém.

"Chúng ta phải cảnh giác với phong trào tạo thần tượng. Những thiếu niên này có thể xuất sắc trong một số lĩnh vực nhất định, nhưng sự hiểu biết về thế giới, bao gồm giá trị quan và khả năng phán đoán, đều cần thời gian và trải nghiệm", ông cảnh báo.

Báo cáo việc làm AI của Đại học Stanford chỉ ra rằng các kỹ năng xử lý thông tin truyền thống đang mất giá nhanh chóng, trong khi hợp tác giữa người với người và phán đoán đạo đức trở thành năng lực cốt lõi. Nhiều học giả cho rằng xu hướng tuyển dụng sớm là tín hiệu cho thấy bằng đại học đang rút ngắn thời hạn bảo hành, còn năng lực thực tế mới là thứ tích lũy theo thời gian.

"Đại học phải chuyển từ truyền đạt kiến thức sang rèn luyện tư duy, hướng dẫn đạo đức và ươm mầm liên ngành", Feng Kairui kết luận.

Minh Hoàng