Nơi gìn giữ giá trị văn hóa, lịch sử

Đền Sòng Sơn được quan tâm tu bổ, tôn tạo thu hút du khách đến tham quan, chiêm bái.

Đến với vùng đất Quang Trung, du khách không thể không ghé thăm đền Chín Giếng (còn gọi là đền Cô Chín) - là một trong những ngôi đền nổi tiếng, linh thiêng ở xứ Thanh. Theo tư liệu lưu trữ tại Phòng Văn hóa - Xã hội UBND phường Quang Trung, đền Chín Giếng là nơi thờ Cửu Thiên Huyền Nữ, tức con gái thứ chín của Ngọc Hoàng Thượng Đế (dân gian thường gọi là Cô Chín), trong trận chiến giữa Tiền Quan Thánh và Bà Chúa Liễu Hạnh tại Sòng Sơn, khi lâm nạn, Bà Chúa Liễu Hạnh đã hóa thành rồng ẩn hiện về chín cái giếng thiêng - nơi Cửu Thiên Công chúa đang ngự trị. Tại đây, bà được Cửu Thiên Huyền Nữ hóa phép che chở, cùng Phật Bà Quan Âm ra tay cứu độ nên đã thoát khỏi lưới vây của Tiền Quan Thánh. Để cảm tạ đức từ bi, Bà Chúa Liễu Hạnh quyết định quy y theo Phật và kết nghĩa chị em với Cửu Thiên Huyền Nữ. Nhằm ghi nhớ và tri ân công đức bảo vệ này, Nhân dân địa phương đã lập đền thờ Cô Chín ngay bên cạnh chín cái giếng thiêng. Bởi vậy, hằng năm, vào ngày 26/2 âm lịch, trong khuôn khổ Lễ hội Sòng Sơn - Ba Dội, kiệu Thánh Mẫu sẽ được rước từ đền Sòng Sơn sang đền Chín Giếng. Đến ngày 9/9 âm lịch (ngày giỗ của Cửu Thiên Huyền Nữ), Nhân dân phường Quang Trung lại trang trọng tổ chức dâng hương, lễ vật để tưởng nhớ Cửu Thiên Huyền Nữ.

Thời gian qua, từ sự quan tâm của Nhà nước, Nhân dân và các nhà hảo tâm, đền Chín Giếng được tu bổ, tôn tạo khang trang nhưng vẫn giữ được kiến trúc truyền thống. Hiện nay, đền Chín Giếng gồm các cung: Cung ngoài, cung giữa và cung trong. Từ cổng tam quan, bước lên thềm bậc đá cao, du khách sẽ tiến vào cung ngoài. Đây là tòa nhà bảy gian được trang hoàng lộng lẫy bằng các nghi môn và cửa võng gỗ sơn son thếp vàng. Trong đó, gian chính giữa đặt ban thờ Công đồng, bên trái là ban thờ Hội đồng Thánh Hoàng và bên phải là ban thờ Hội đồng Thánh Cô. Với sự nổi tiếng linh thiêng, đền Chín Giếng luôn thu hút đông đảo Nhân dân và du khách thập phương đến tham quan, vãn cảnh, cầu phúc cầu an. Theo thống kê của Trung tâm Cung ứng Dịch vụ công phường Quang Trung, từ đầu năm 2026 đến nay, di tích đã thu hút gần 200.000 lượt khách.

Hiện nay, trên địa bàn phường Quang Trung có 8 di tích lịch sử - văn hóa được xếp hạng, bao gồm 3 di tích cấp quốc gia và 5 di tích cấp tỉnh. Từ năm 2021 đến nay, được sự quan tâm của Nhà nước, các nhà hảo tâm, nhiều di tích như: đền Từ Thức, đền Sòng Sơn, đền Chín Giếng... được tu bổ, sửa chữa, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tâm linh của Nhân dân. Để tiếp tục phát huy giá trị di tích, UBND phường Quang Trung đã có báo cáo đề xuất danh mục bảo quản, tu bổ, phục hồi và phát huy giá trị di tích trên địa bàn phường, giai đoạn 2026-2030, đề nghị Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch trình UBND tỉnh Thanh Hóa tiếp tục hỗ trợ kinh phí để tu bổ, tôn tạo các di tích trên địa bàn phường.

Bà Hoàng Thị Huế, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội UBND phường Quang Trung, cho biết: Xác định bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa là nhiệm vụ quan trọng, phường Quang Trung sẽ tiếp tục tăng cường công tác quản lý Nhà nước đối với các di tích; huy động các nguồn lực cho công tác tu bổ, tôn tạo; đẩy mạnh tuyên truyền thực hiện nếp sống văn minh tại các điểm di tích và tổ chức hiệu quả các lễ hội truyền thống. Qua đó góp phần gìn giữ những giá trị văn hóa đặc sắc, giáo dục truyền thống lịch sử cho thế hệ trẻ và tạo sức hút mạnh mẽ với du khách, thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa tâm linh trên địa bàn.

Bài và ảnh: Thùy Anh