Nỗ lực đưa các anh trở về đất mẹ

Khu vực Đông Bắc cao điểm 278, xã Hiếu Giang trong những năm 1970-1971 là nơi nhiều cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 27, Mặt trận B5 anh dũng hy sinh trong quá trình chiến đấu tại cao điểm 544 (Đồi Phu-lơ). Sau nhiều năm bị vùi lấp giữa chiến trường ác liệt, những dấu tích về các anh dần chìm sâu trong lòng đất.

Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Sư đoàn 968 tìm thấy 3 hài cốt liệt sĩ tại khu vực Đông Bắc cao điểm 278, xã Hiếu Giang - Ảnh: T.H

Từ nhiều nguồn thông tin thu thập được, Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Sư đoàn 968 đã kiên trì bám địa bàn, tổ chức rà phá, đào tìm tại khu vực Đông Bắc cao điểm 278. Sau nhiều ngày nỗ lực, trong 2 ngày 20-21/4/2026, đơn vị đã tìm thấy 3 hài cốt liệt sĩ nằm trong một hầm chiến đấu cũ ở độ sâu khoảng 0,7m. Các hài cốt nằm sát bên nhau, như khi còn sống các anh vẫn luôn kề vai sát cánh chiến đấu.

Dù thời gian đã bào mòn gần như tất cả, song bên cạnh các hài cốt vẫn còn sót lại nhiều di vật, như: Tăng lót hầm, bát B52, dây điện thông tin, khẩu súng tiểu liên AK hoen gỉ và đặc biệt là một chiếc bình tông có khắc chữ “huynh”.

Chi tiết ấy thu hút sự chú ý của cán bộ, nhân viên đội quy tập. Giữa vô vàn mất mát của chiến tranh, dòng chữ ngắn ngủi khắc trên chiếc bình tông có thể là dấu vết quý giá giúp xác định danh tính của một liệt sĩ sau hơn nửa thế kỷ.

Chiếc bình tông khắc chữ “huynh” được tìm thấy cùng hài cốt liệt sĩ - Ảnh: T.H

Theo nhận định ban đầu, các liệt sĩ có thể thuộc Tiểu đoàn 3, Trung đoàn 27, Mặt trận B5, hy sinh trong khoảng thời gian từ năm 1970-1971 khi tham gia chiến đấu tại khu vực cao điểm 544 (Đồi Phu-lơ).

Trung tá Lê Trường Giang, Chính trị viên Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Sư đoàn 968 cho biết: “Chiếc bình tông khắc chữ "huynh" là một trong những manh mối rất quan trọng để đơn vị tiếp tục đối chiếu thông tin, xác minh danh tính liệt sĩ. Chúng tôi hy vọng từ dấu tích này sẽ sớm tìm được thân nhân, trả lại tên cho các anh sau nhiều năm chưa xác định được danh tính.Không chỉ tập trung mở rộng phạm vi tìm kiếm tại khu vực lân cận, đội quy tập còn phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và Nhân dân để rà soát, đối chiếu các nguồn thông tin liên quan đến đơn vị chiến đấu, danh sách liệt sĩ và đặc điểm di vật còn lưu lại”.

Lễ truy điệu và an táng 3 hài cốt liệt sĩ vừa được tìm thấy tại khu vực Đông Bắc cao điểm 278, xã Hiếu Giang - Ảnh: T.H

Đại tá Nguyễn Chính Triều, Phó Chính ủy Sư đoàn 968 nhấn mạnh: Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Thường vụ Đảng ủy, Chỉ huy Sư đoàn xác định đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng. Vì vậy, sư đoàn đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo đội quy tập chủ động rà soát, khai thác các nguồn thông tin; đồng thời động viên cán bộ, nhân viên nêu cao tinh thần trách nhiệm, vượt mọi khó khăn, quyết tâm tìm kiếm các hài cốt liệt sĩ còn nằm lại trên địa bàn”.

Trung úy Trần Đức Hùng, nhân viên Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Sư đoàn 968 xúc động chia sẻ: “Mỗi lần tìm thấy hài cốt liệt sĩ, chúng tôi đều rất xúc động. Đặc biệt, khi phát hiện những di vật còn ghi lại tên tuổi hoặc ký hiệu liên quan đến liệt sĩ, ai cũng hy vọng có thể giúp các anh sớm được xác định danh tính để trở về với quê hương, gia đình”.

Hành trình tìm kiếm sẽ không dừng lại khi vẫn còn những người lính đang nằm lại nơi chiến trường xưa chưa thể trở về với quê hương, gia đình và đồng đội.

Thanh Hải