Nhà ở cho thuê và giấc mơ an sinh

Mô hình này hướng tới việc Nhà nước lo quy hoạch, quỹ đất và cơ chế, còn tư nhân tham gia xây dựng, vận hành nhằm đảm bảo an sinh, nhưng vẫn vận hành theo quy luật thị trường. Trước những chỉ đạo sát sao của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương đã có những bước tiến lớn và đứng trước yêu cầu sớm hoàn thiện chính sách nhà ở cho thuê.

Chính sách ưu đãi phát triển nhà ở cho thuê tại Hà Nội.

Chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về thị trường bất động sản đặt nhà ở trong chiến lược phát triển đô thị quốc gia, quy hoạch nhà ở gắn liền với hạ tầng kỹ thuật và dịch vụ xã hội, thiết chế văn hóa, y tế, giáo dục là đường hướng cho việc thiết kế và thực thi chính sách nhà ở bài bản, hiệu quả, khắc phục những bất cập của thị trường và đảm bảo quyền tiếp cận nhà ở công bằng. Tư duy chiến lược này đang mở đường cho những quyết sách đột phá, để ngày càng nhiều người dân được tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với khả năng chi trả.

Ngày sau chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, trong tháng 6/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã làm việc với UBND TP Hà Nội, các bộ, ngành về phát triển nhà ở cho thuê và Hà Nội đã tiên phong khởi công 3 dự án và được giao khẩn trương rà soát quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch đô thị và nông thôn, quỹ đất, quỹ nhà tài sản công đang sử dụng kém hiệu quả... để có phương án sắp xếp, phát triển mô hình nhà ở cho thuê, báo cáo Chính phủ.

Hà Nội đang hoàn thiện khu nhà ở cho thuê tại Pháp Vân, phường Yên Sở.

Với tinh thần khẩn trương, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cũng đã làm việc với lãnh đạo các tỉnh, thành phố: Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Ninh Bình, Hưng Yên, yêu cầu các địa phương căn cứ quy hoạch chung đã được phê duyệt để xác định vị trí, khu vực phát triển nhà ở cho thuê, sớm triển khai các dự án quy mô lớn trong quý III, IV/2026.

Quán triệt chủ trương, Bộ Xây dựng cũng đã có công điện gửi UBND các tỉnh, thành phố yêu cầu khởi công ít nhất một dự án nhà ở cho thuê; rà soát nhu cầu thuê nhà của từng nhóm đối tượng để xây dựng kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026-2030, với mục tiêu cụ thể từng năm, danh mục dự án, lộ trình triển khai, nguồn lực thực hiện và kiện toàn Quỹ phát triển nhà ở địa phương để đầu tư xây dựng hoặc mua lại quỹ nhà phục vụ cho thuê...

Dư luận xã hội đang đặc biệt quan tâm tới các chỉ đạo, hành động quyết liệt của Đảng, Nhà nước về chính sách phát triển nhà ở cho thuê. Thực tế, nhu cầu về nhà ở đa dạng, với nhóm người lao động muốn sở hữu nhà ở các đô thị, nhưng chưa đủ tài chính, nếu được tiếp cận nhà ở cho thuê giá hợp lý sẽ yên tâm làm việc, có thời gian tích lũy và tiến tới mua, sở hữu nhà. Trong khi cũng không ít người dự tính trở về quê hương sau khi nghỉ hưu, nên chỉ cần có chỗ ở ổn định và nhà ở cho thuê là lựa chọn hợp lý nhất.

Công trình nhà ở cho thuê phường Phố Hiến, Hưng Yên khởi công ngày 28/6.

Mặt khác, dư luận xã hội cũng giám sát nhiệm vụ rà soát quỹ đất, lập quy hoạch, lựa chọn phương án đầu tư, tiến độ triển khai các dự án nhà ở cho thuê… hiện nay cần phải được thực hiện đồng thời, để các dự án đầu tiên khi đã khởi công sẽ về đích đúng hẹn, đảm bảo thống nhất giữa nhà ở cho thuê và các thiết chế văn hóa, giáo dục, y tế, đáp ứng đúng và trúng nhu cầu từng địa phương.

Mặc dù chính sách, chủ trương đã sát thực tiễn, nhưng để hiện thực hóa tầm nhìn đến năm 2030, hệ thống pháp luật và cơ chế đặc thù, cơ chế ưu đãi về chính sách nhà ở cho thuê cần sớm được bổ sung, hoàn thiện các vấn đề cốt lõi như: Áp dụng các gói tín dụng dài hạn với lãi suất thấp từ 0 - 3%/năm để thu hút chủ đầu tư làm nhà ở cho thuê; ban hành cơ chế định giá thuê hợp lý, đảm bảo tỷ suất lợi nhuận để bù đắp chi phí vận hành, bảo trì trong suốt vòng đời dự án, nhằm huy động xã hội hóa, khuyến khích doanh nghiệp tư nhân và các quỹ đầu tư chuyên nghiệp.

Đặc biệt, các địa phương cần điều chỉnh quy hoạch quỹ đất làm nhà ở cho thuê tại những vị trí giao thông thuận lợi, tích hợp gần các tuyến metro, nhà ga, khu công nghiệp, thay vì bố trí ở những khu vực vùng ven thiếu hạ tầng xã hội. Riêng đối với người lao động thu nhập thấp, khó tiếp cận các tiêu chí xét duyệt mua, thuê nhà cần cải cách thủ tục đăng ký, trợ cấp tiền thuê nhà trực tiếp cho các đối tượng đặc thù (công nhân, người mới ra trường, lao động trẻ) để tạo sức cầu ổn định...

Theo chỉ đạo của Chính phủ, trước mắt, các địa phương sẽ được bố trí ngân sách để triển khai các dự án nhà ở cho thuê gắn với các thiết chế đi kèm, nhưng dòng vốn tư nhân được xác định đóng vai trò quan trọng trong mục tiêu hiện thực hóa chính sách nhà ở cho thuê. Để thu hút được nguồn lực từ xã hội, các nhà đầu tư tư nhân cần được hỗ trợ về chính sách đất đai, giải phóng mặt bằng, gỡ bỏ các rào cản pháp lý không cần thiết trong quá trình lập và triển khai dự án. Khi đó, Nhà nước có thể góp vốn vào dự án với vai trò dẫn dắt, để tạo thêm động lực cho nhà đầu tư, còn nhà đầu tư sẽ yên tâm triển khai đúng tiến độ, chất lượng, hiệu quả.

Với cách thức triển khai chính sách nhà ở cho thuê rõ người, rõ việc, rõ thời điểm hoàn thành, chặng đường từ quyết sách tới thực tiễn đang dần được rút ngắn và giấc mơ an sinh đang đến gần hơn với người lao động, người dân các đô thị và những người trẻ mong muốn "an cư lạc nghiệp".

Tiến Hiếu