Người dân bản Pha Phanh mong sớm có nơi ở an toàn

Sông Luồng sạt lở sâu vào nhà người dân bản Pha Phanh, xã Thiên Phủ.

Con đường dẫn vào bản Pha Phanh, một bên là dãy núi Na Phá với những vệt đất đỏ sạt xuống, nhiều đoạn taluy xuất hiện các khe nứt. Bên còn lại là dòng sông Luồng cuộn chảy sau những trận mưa lớn. Đứng giữa con đường ấy, mới cảm nhận hết nỗi bất an mà 25 hộ dân nơi đây phải đối mặt suốt thời gian qua. Những cơn bão số 5 và số 10 năm 2025 đi qua nhưng nỗi ám ảnh vẫn còn hiện hữu. Vết sạt trên sườn núi chưa kịp ổn định thì dưới chân núi, dòng nước lũ lại tiếp tục khoét sâu vào bờ sông Luồng, uy hiếp trực tiếp nhiều ngôi nhà. Người dân bản này vẫn ví nơi mình sống là ở giữa "hai gọng kìm”, phía sau là dòng nước dữ, phía trước là núi có thể sạt xuống bất cứ lúc nào.

Tại bản Pha Phanh, nhiều ngôi nhà nằm sát mép sông Luồng. Một số ngôi nhà bị nước lũ cuốn trôi phần móng, tạo thành những hàm ếch sâu hoắm. Nền đất phía sau nhà được người dân phủ kín bằng bạt để hạn chế nước ngấm và gây sạt lở xuống dòng sông. Trên sườn núi đối diện là những mảng đất đỏ sạt xuống đường. Chỉ cần một trận mưa lớn kéo dài, nguy cơ đất tiếp tục trôi xuống khu dân cư. Chị Lương Thị Tình, bản Pha Phanh, cho biết: “Mùa mưa bão đang đến gần, bà con chúng tôi luôn sống trong lo lắng vì nguy cơ sạt lở đất, lũ ống, lũ quét. Bà con dân bản rất mong Nhà nước sớm triển khai xây dựng khu tái định cư để các hộ dân được chuyển đến nơi ở an toàn, không còn nơm nớp lo thiên tai”.

Theo phương án phòng, chống thiên tai của bản Pha Phanh năm 2026, 25 hộ với 129 nhân khẩu sinh sống sát sông Luồng là khu vực nguy hiểm, sẵn sàng sơ tán khi có thiên tai. Bên cạnh đó, bản đã thành lập tổ xung kích, chuẩn bị phương tiện cứu hộ, bố trí lực lượng trực 24/24 giờ khi có mưa lớn, tổ chức sơ tán người dân đến nhà văn hóa hoặc các khu vực an toàn khi cần thiết.

Về lâu dài, theo UBND xã Thiên Phủ, sau khi đánh giá thực tế mức độ nguy hiểm, địa phương đã đề xuất đầu tư khu tái định cư tập trung nhằm di dời toàn bộ 25 hộ dân đang sinh sống tại khu vực có nguy cơ rất cao xảy ra sạt lở và lũ quét. Ngày 18/6/2026, UBND xã Thiên Phủ có quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư dự án khu tái định cư số 2 bản Lở, nay là bản Pha Phanh. Theo quyết định, khu tái định cư sẽ được xây dựng trên diện tích khoảng 1,77ha với đầy đủ hạ tầng thiết yếu phục vụ cho 25 hộ dân. Tổng mức đầu tư dự kiến hơn 14,06 tỷ đồng từ nguồn ngân sách tỉnh trong Đề án sắp xếp, ổn định dân cư khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất giai đoạn 2026-2030.

Khi chủ trương đầu tư được ban hành, người dân bản Pha Phanh rất mong các cấp, ngành sẽ sớm hoàn tất thủ tục, đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án, để 25 hộ dân không còn phải sống trong cảnh sợ hãi mỗi khi mưa bão về.

Bài và ảnh: Lê Hợi