Nghịch lý show hẹn hò
Show hẹn hò Hàn Quốc gây chú ý khi để người lạ ghép đôi, sống thử như vợ chồng và thậm chí nhờ cha mẹ lựa chọn bạn đời.

Không chỉ chuyện tình cảm, những mâu thuẫn và bất đồng giữa người chơi cũng trở thành yếu tố thu hút khán giả của các show hẹn hò Hàn Quốc. Ảnh: Netflix.
Các chương trình hẹn hò tại Hàn Quốc đang vượt ra khỏi những cuộc gặp gỡ tìm hiểu thông thường. Người chơi có thể được ghép đôi với người xa lạ, sống chung như vợ chồng hoặc để cha mẹ, anh chị em tham gia lựa chọn bạn đời.
Không chỉ khai thác những khoảnh khắc lãng mạn, các show này ngày càng tập trung vào mâu thuẫn, khác biệt trong quan điểm sống và những áp lực khi bước vào một mối quan hệ. Đáng chú ý, những tình huống vốn thường xuất hiện trong đời sống riêng tư lại trở thành nội dung thu hút khán giả, theo The Korea Times.
Tình yêu trở thành một cuộc thử nghiệm
Marriage of Convenience là một ví dụ cho thấy các chương trình hẹn hò Hàn Quốc đang đi xa hơn những cuộc gặp gỡ thông thường.
Trong show, Sang-cheol, một người đàn ông đã ly hôn, được ghép đôi với Young-sook, bà mẹ đơn thân có hai con. Cả hai chưa từng gặp mặt trước đó. Sau khi được nhà sản xuất lựa chọn dựa trên hình mẫu bạn đời mong muốn, họ bắt đầu sống chung tại nhà riêng của người đàn ông ở Mỹ.
Tuy nhiên, việc bước vào cuộc sống chung khi chưa hiểu rõ đối phương khiến hai người nhanh chóng nảy sinh bất đồng, đặc biệt trong quan điểm về con cái. Những tình huống này trở thành một phần quan trọng của chương trình.
Nam Gyu-hong, nhà sản xuất đứng sau Marriage of Convenience và chương trình I Am Solo, cho biết nếu show hẹn hò thông thường tập trung vào quá trình gặp gỡ, tìm hiểu và lựa chọn người yêu, chương trình mới lại bắt đầu từ cuộc sống hôn nhân.
Người tham gia phải trực tiếp đối mặt với những khác biệt trong sinh hoạt và quan điểm trước khi quyết định có muốn gắn bó lâu dài hay không.
Đây là bước chuyển đáng chú ý của truyền hình thực tế Hàn Quốc. Trước kia, những chương trình như We Got Married chủ yếu để người nổi tiếng đóng vai vợ chồng. Hiện nay, các nhà sản xuất tập trung nhiều hơn vào người bình thường, khai thác trải nghiệm tình cảm và những vấn đề thực tế trong đời sống.
Làn sóng này phát triển mạnh sau thành công của Heart Signal, ra mắt năm 2017. Theo thống kê được bài báo dẫn lại, riêng giai đoạn 2022-2023, có khoảng 26 chương trình hẹn hò được phát sóng trên truyền hình và các nền tảng trực tuyến tại Hàn Quốc.

Các chương trình hẹn hò Hàn Quốc ngày càng khai thác những tình huống phức tạp, từ ghép đôi người lạ đến trải nghiệm cuộc sống hôn nhân. Ảnh: MBC.
Đáng chú ý, trọng tâm của các chương trình không còn chỉ nằm ở việc hai người có nảy sinh tình cảm hay không. Khán giả ngày càng được chứng kiến cách người chơi thể hiện cảm xúc, hiểu lầm đối phương, mắc sai lầm và xử lý những tình huống khó xử.
Nhà phê bình văn hóa Sung Sang-min nhận xét các chương trình như I Am Solo và Better Late Than Single không chỉ có những người hấp dẫn, giỏi giao tiếp hay giàu kinh nghiệm hẹn hò. Người chơi còn là những người bình thường, đôi khi vụng về trong tình cảm, không hiểu được cảm xúc của đối phương hoặc liên tục bị từ chối.
Theo ông, chính những nhân vật không tìm được tình yêu cũng góp phần tạo nên sức hút của chương trình. Khán giả có thể nhìn thấy trải nghiệm của bản thân trong những người chơi này và cảm nhận niềm vui khi họ tìm được người phù hợp.
Tuy nhiên, việc khai thác những tình huống khó xử cũng khiến ranh giới giữa giải trí và đời tư trở nên mong manh. Nhà phê bình văn hóa đại chúng Kim Gyo-seok cho rằng sự xuất hiện dày đặc của các chương trình có nội dung tương tự khiến khán giả dần mệt mỏi.
Các thí sinh có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội cũng xuất hiện ngày càng nhiều, khiến nhà sản xuất khó tạo khác biệt chỉ bằng ngoại hình hoặc sức hấp dẫn cá nhân.
Vì vậy, các tình huống do ê-kíp sắp đặt và phản ứng của người chơi ngày càng trở thành yếu tố quan trọng. Những cuộc tranh cãi, hiểu lầm và hành động bất ngờ có thể thu hút người xem nhiều hơn chính câu chuyện tình cảm.
Điều này đặt ra vấn đề về trách nhiệm của nhà sản xuất trong việc bảo vệ người tham gia. Trong Marriage of Convenience, một thí sinh nam từng tự lắp camera trong căn nhà chung và bí mật ghi hình người phụ nữ sống cùng suốt hai ngày mà không có sự đồng ý của cô.
Sau khi phát hiện sự việc, người phụ nữ bày tỏ sự khó chịu và người đàn ông đã xóa toàn bộ video. Dù vậy, tình huống vẫn được phát sóng, gây tranh cãi về cách ê-kíp giám sát hành vi của người chơi.
Tại Anh, vấn đề bảo vệ thí sinh cũng trở thành tâm điểm tranh luận. Theo BBC, ngày 5/11, đài truyền hình công cộng Channel 4 thông báo kết thúc chương trình Married at First Sight UK sau khi ba thí sinh nữ cáo buộc bị những người chơi nam có hành vi sai trái về tình dục trong quá trình ghi hình. Đài này đồng thời mở cuộc điều tra độc lập.
Một thí sinh nữ còn cáo buộc người chơi nam đe dọa tấn công cô nếu cô kể lại sự việc với người bên ngoài chương trình. Những người đàn ông bị cáo buộc phủ nhận hành vi sai trái.
Lia Perin, luật sư đại diện cho một thí sinh tố cáo bị tấn công tình dục, nói với The Guardian rằng cách chương trình được tổ chức đã làm gia tăng xung đột, tạo áp lực buộc người chơi phải thân mật và khiến họ phụ thuộc vào ê-kíp sản xuất.
Vì sao người trẻ cần người khác tìm bạn đời?
Một nghịch lý khác trong cơn sốt show hẹn hò Hàn Quốc là con người ngày càng có nhiều tự do lựa chọn người mình yêu, nhưng các chương trình truyền hình lại có xu hướng trao quyền lựa chọn đó cho người khác.
Trong Match to Marry: With Parents, cha mẹ trực tiếp tham gia tìm kiếm bạn đời cho con. Với My Sibling's Romance, anh chị em cùng góp mặt trong chuyện tình cảm của nhau. Còn Marriage of Convenience để nhà sản xuất ghép đôi hai người xa lạ rồi đưa họ vào cuộc sống như vợ chồng.
Xu hướng này phần nào phản ánh những thay đổi trong quan niệm về hôn nhân của người trẻ Hàn Quốc. Khi kinh tế thiếu ổn định và tương lai khó dự đoán, kết hôn không còn đơn thuần là quyết định xuất phát từ tình yêu mà còn đi kèm áp lực tài chính, trách nhiệm và những rủi ro lâu dài.
Khảo sát năm 2024 của Văn phòng Điều phối Chính sách Chính phủ Hàn Quốc, thực hiện với 15.098 người trong độ tuổi 19-34, cho thấy 63,1% người được hỏi có ý định kết hôn. Tỷ lệ này giảm 11,9 điểm phần trăm so với mức 75% của hai năm trước đó.
Jin Soo-hyun, giáo sư nghiên cứu tại Viện Nội dung Đa văn hóa thuộc Đại học Chung-Ang, cho rằng người trẻ ngày nay có xu hướng nhìn nhận hôn nhân là quyết định tiềm ẩn nhiều rủi ro và tốn kém hơn so với các thế hệ trước.
Theo bà, việc nhờ cha mẹ, anh chị em hoặc người khác tham gia lựa chọn bạn đời có thể giúp người trẻ giảm cảm giác bất an. Họ không nhất thiết xem sự tham gia này là sự can thiệp mà có thể coi đó như một mạng lưới hỗ trợ, giúp bản thân tự tin hơn trước quyết định quan trọng.

Các show hẹn hò Hàn Quốc ngày càng thử nghiệm những cách ghép đôi khác lạ, thậm chí để người chơi bắt đầu cuộc sống hôn nhân với người chưa từng gặp mặt. Ảnh: Single's Inferno.
Xu hướng tìm kiếm sự giúp đỡ trong chuyện tình cảm không chỉ xuất hiện trên truyền hình. Ở nước ngoài, ứng dụng hẹn hò Rivet cũng đang thử nghiệm cách kết nối người dùng thông qua sự đánh giá của cộng đồng.
Thay vì tự vuốt qua hàng loạt hồ sơ trên điện thoại, người dùng được thuật toán thu hẹp danh sách ứng viên. Sau đó, những người dùng khác sẽ đánh giá và giới thiệu người mà họ cho là phù hợp. Cách làm này biến việc tìm kiếm bạn đời từ quyết định cá nhân thành một quá trình có sự tham gia của nhiều người.
Taru Kapoor, nhà phát triển ứng dụng, chia sẻ với Los Angeles Times rằng việc giới thiệu người phù hợp cho nhau vốn là cách kết nối đã tồn tại từ lâu. Theo cô, trực giác của con người có những điều mà công nghệ không thể thay thế.
Cô cũng cho rằng các ứng dụng hẹn hò hiện nay khiến việc tìm kiếm tình yêu trở nên quá riêng lẻ, đôi khi tạo cảm giác cô lập.
Hiện tượng này có thể được lý giải một phần bằng khái niệm tâm lý học mang tên nghịch lý lựa chọn (the paradox of choice).
Trong cuốn sách cùng tên, nhà tâm lý học người Mỹ Barry Schwartz cho rằng càng có nhiều lựa chọn, con người càng dễ băn khoăn về những phương án đã bỏ qua và hối tiếc với quyết định của mình. Quá nhiều lựa chọn đôi khi không khiến con người tự tin hơn mà ngược lại làm họ khó hài lòng với điều đã chọn.
Trước đây, gia đình và cộng đồng thường có ảnh hưởng lớn đến việc lựa chọn bạn đời. Khi những quy tắc truyền thống dần suy yếu, trong khi công nghệ mở rộng số lượng người mà mỗi cá nhân có thể tiếp cận, trách nhiệm lựa chọn cũng ngày càng đặt lên vai từng người.
Điều này tạo ra một nghịch lý là con người có thể tự do yêu bất kỳ ai nhưng lại cảm thấy khó khăn khi phải tự mình quyết định nên yêu ai. Sự tham gia của người thân, bạn bè hoặc thậm chí người xa lạ có thể trở thành cách giảm bớt áp lực và trách nhiệm nếu mối quan hệ không đi đến kết quả như mong muốn.
