Ngành Thuế tăng tốc hiện đại hóa, phấn đấu vượt thu năm 2026

Những con số tạo đà cho chặng đường mới

Cục Thuế cho biết, năm 2025 thu ngân sách đạt trên 2,2 triệu tỷ đồng, vượt trên 30% dự toán Quốc hội giao. Tổng thu ngân sách nhà nước do cơ quan thuế quản lý giai đoạn 2021-2025 ước đạt trên 8,4 triệu tỷ đồng, chiếm 86,1% tổng thu ngân sách nhà nước, gấp 1,5 lần so với giai đoạn 2016-2020, gấp 2,5 lần so giai đoạn 2011-2015; Tốc độ tăng thu bình quân trên 11,5%/năm.

Cả 34/34 địa phương đều hoàn thành vượt mức dự toán được giao. Trong đó, 2 địa phương có số thu cả giai đoạn 2021-2025 đạt trên 2 triệu tỷ đồng là TP.Hà Nội và Tp.HCM; 8 địa phương có số thu cả giai đoạn đạt trên 200 nghìn tỷ đồng là Hải Phòng, Đồng Nai, Hưng Yên, Bắc Ninh, Ninh Bình, Đà Nẵng, Phú Thọ, Quảng Ninh; 9 địa phương có số thu cả giai đoạn từ trên 100 nghìn tỷ đồng đến 200 nghìn tỷ đồng; 8 địa phương có số thu cả giai đoạn từ 50 nghìn tỷ đồng đến 100 nghìn tỷ đồng; 7 địa phương có số thu cả giai đoạn dưới 50 nghìn tỷ đồng.

Cơ cấu thu ngân sách nhà nước chuyển biến theo hướng bền vững. Tỷ trọng đóng góp của thu nội địa trên tổng thu ngân sách nhà nước ngày càng lớn, tăng từ mức 81% của giai đoạn 2011-2015 lên mức 82,1% giai đoạn 2016-2020 và khoảng 86% giai đoạn 2021-2025 (tỷ trọng thu nội địa trong tổng thu ngân sách nhà nước tăng từ mức 82,3% của năm 2021 lên mức 86,6% của năm 2025).

Ông Mai Xuân Thành, Cục trưởng Cục Thuế cho biết, năm 2026 là năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội 14 và Kế hoạch 5 năm 2026-2030. Quốc hội giao nhiệm vụ thu ngân sách rất cao trong bối cảnh kinh tế còn nhiều rủi ro. Dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 được Quốc hội giao 2.242.800, trong đó thu nội địa là 2.199.800 tỷ đồng, thu dầu thô là 43.000 tỷ đồng. Mục tiêu phấn đấu tăng thu tối thiểu 10% so với ước thực hiện năm 2025.

Ông Mai Xuân Thành khẳng định đây là mục tiêu lớn trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, đòi hỏi ngành Thuế phải nỗ lực cao hơn và cách làm linh hoạt hơn.

Siết chặt quản lý, chống thất thu

Trước bối cảnh đó, ngành Thuế sẽ triển khai quyết liệt các Nghị quyết số 01 và 02/NQ-CP của Chính phủ; cụ thể hóa nhiệm vụ thu đến từng đơn vị, từng cán bộ; theo dõi sát tiến độ thu theo ngày, tuần, tháng; phân tích sâu từng sắc thuế, từng khu vực kinh tế để kịp thời nhận diện rủi ro và tham mưu giải pháp điều hành phù hợp.

Song song với đó, ngành Thuế chủ động khai thác dư địa thu thông qua đối chiếu, kết nối dữ liệu liên ngành với cơ quan công an, ngân hàng, tài nguyên và môi trường; đồng thời tăng cường tham mưu cho chính quyền địa phương tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, khơi thông thị trường, nuôi dưỡng nguồn thu bền vững.

Xác định chuyển đổi số là trụ cột xuyên suốt, ngành Thuế tiếp tục đẩy mạnh hiện đại hóa công tác quản lý theo hướng dựa trên dữ liệu lớn (Big Data) và AI. Trọng tâm là xây dựng hệ thống dữ liệu “đúng - đủ - sạch - sống”, phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành theo thời gian thực; đồng thời gắn trách nhiệm của người đứng đầu với kết quả thực hiện nhiệm vụ thu.

Công tác kiểm tra, thanh tra thuế được tổ chức theo hướng trọng tâm, trọng điểm, gắn với quản lý rủi ro; tập trung vào các lĩnh vực, ngành nghề có dư địa thu lớn và nguy cơ thất thu cao. Cùng với đó, ngành Thuế tập trung triển khai đồng bộ các biện pháp quản lý nợ và cưỡng chế thu hồi nợ thuế, phấn đấu thu hồi tối thiểu 80% số nợ có khả năng thu và kiểm soát tỷ lệ nợ thuế đến cuối năm 2026 ở mức dưới 8% so với số thực thu ngân sách nhà nước.

Trong bối cảnh thương mại điện tử và kinh tế số phát triển mạnh mẽ, ngành Thuế xác định đây là lĩnh vực trọng điểm cần tăng cường quản lý. Theo đó, cơ quan thuế sẽ thống nhất quy trình quản lý đối với hộ, cá nhân kinh doanh thương mại điện tử; thiết lập cơ chế đối soát dữ liệu thường xuyên với sàn thương mại điện tử, đơn vị thanh toán và trung gian vận chuyển. Ngành Thuế cũng mở rộng kết nối, chia sẻ dữ liệu với Bộ Công Thương, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch, Ngân hàng Nhà nước và Bộ Công an nhằm truy vết đầy đủ doanh thu, xử lý nghiêm các trường hợp không đăng ký kinh doanh, gian lận thuế, mua bán hóa đơn hoặc tạo giao dịch ảo. Đối với hộ kinh doanh, ngành Thuế tiếp tục triển khai hiệu quả các đề án đổi mới phương pháp quản lý, tiến tới xóa bỏ thuế khoán; đẩy mạnh sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền; xây dựng bộ tiêu chí rủi ro để lựa chọn đối tượng giám sát trọng điểm, vừa chống thất thu, vừa tạo môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch.

Bên cạnh các giải pháp quản lý, ngành Thuế tiếp tục triển khai kịp thời, hiệu quả các chính sách hỗ trợ về thuế cho người dân và doanh nghiệp; đẩy mạnh cải cách hành chính, đơn giản hóa thủ tục, nâng cao chất lượng phục vụ người nộp thuế, góp phần cải thiện uy tín và hình ảnh của cơ quan thuế trong giai đoạn mới. Khẳng định quyết tâm của toàn ngành, ông Mai Xuân Thành nhấn mạnh: “Bước sang năm 2026, với phương châm “Kỷ cương -Trách nhiệm - Đổi mới - Sáng tạo”, ngành Thuế sẽ tận dụng tối đa cơ hội từ dữ liệu số để quản lý thuế minh bạch, công bằng, phấn đấu hoàn thành vượt mức dự toán thu ngân sách nhà nước”.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cũng yêu cầu ngành Thuế tiếp tục siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong điều hành thu; tăng cường phối hợp với các bộ, ngành và địa phương; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, AI và quản lý hóa đơn nhằm xây dựng nền hành chính thuế hiện đại, chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu phát triển của kinh tế số, xã hội số và hội nhập quốc tế.

Bùi Thị Thu Trâm

Tạp chí in số tháng 1+2/2026