Nâng bước ước mơ nơi miền biên viễn

Trong giáo dục, có những ngôi trường bề thế, trang thiết bị hiện đại. Nhưng có những chính sách lặng thầm gắn với sự thiết thực của cuộc sống từng học sinh. Đó là bộ quần áo, chiếc ba lô, tấm chăn, chiếc phích nước, hay đơn giản chỉ là cuốn vở, cây bút viết.

Quyết định số 81/2026/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa về trang cấp đồ dùng cá nhân và học phẩm cho học sinh các trường phổ thông nội trú tại các xã biên giới đất liền mới ban hành, là một trong số những chính sách như vậy.

Điều đáng nói trước hết của chính sách nằm ở tính nhân văn. Chính từ những điều tưởng như không có gì lớn lao ấy lại là “bà đỡ” nuôi dưỡng những điều lớn lao: Nâng bước hành trình đến trường; tiếp sức chạm tới những ước mơ...

Từng có rất nhiều hành trình đến trường bị đứt đoạn. Nhiều giấc mơ không được gọi tên, vì học sinh vùng cao biên giới thiếu đi những vật dụng như thế. Một chính sách được ban hành ở thời điểm chuẩn bị bước vào năm học mới cho chúng ta thấu hiểu thêm sự quan tâm của tỉnh với học sinh nơi biên viễn còn nhiều khó khăn. Hơn cả việc đem đến chiếc áo, chiếc chăn thông thường, đó là chiều sâu của một chính sách, thể hiện tầm nhìn, sự quan tâm đối với người học. Đằng sau mỗi bộ đồng phục, mỗi chiếc ba lô, cuốn vở hay chiếc chăn là một thông điệp: học sinh vùng biên không bị bỏ lại phía sau trong hành trình tiếp cận giáo dục.

Nhìn vào chi tiết danh mục kèm theo Quyết định số 81/2026/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND tỉnh, chúng ta thấy những vật dụng trang cấp đi sát vào những nhu cầu rất đời thường của học sinh nội trú. Từ chiếc áo mưa cho học sinh khi trời biên giới đổ mưa dầm, chiếc chăn trong những đêm đông băng giá, chiếc phích nước giúp giữ sức khỏe hàng ngày... Tất cả đều hướng vào cuộc sống thực tế của các em khi phải tự lập xa nhà. Đặc biệt, việc phân chia thành hai nhóm: đồ dùng, học phẩm cấp hằng năm và đồ dùng cá nhân cấp một lần trong mỗi cấp học cho thấy chính sách có sự tính toán về nhu cầu và thời gian sử dụng. Những vật dụng tiêu hao, phục vụ trực tiếp cho việc học được cấp hằng năm; những đồ dùng có thời gian sử dụng dài hơn được cấp một lần trong mỗi cấp học. Cách tiếp cận này vừa đáp ứng nhu cầu, vừa giúp việc lập dự toán, mua sắm và quản lý ngân sách có cơ sở rõ ràng.

Một điểm đáng ghi nhận khác là chính sách không chỉ “trao” mà còn thiết lập trách nhiệm thực hiện khá cụ thể. Các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương được giao hướng dẫn, tổ chức thực hiện, theo dõi, kiểm tra, lập dự toán, bố trí kinh phí; các trường căn cứ số lượng học sinh và danh mục được hưởng để tổ chức mua sắm, cấp phát đúng đối tượng, tiêu chuẩn, định mức và công khai theo quy định. Đây là một cơ chế ràng buộc tường minh nhằm tránh thất thoát, lãng phí. Điều đó rất quan trọng. Bởi chính sách chỉ thực sự có ý nghĩa khi từ một quyết định trên giấy trở thành những vật dụng hiện hữu trong phòng ở, trên bàn học và trong cuộc sống hằng ngày của học sinh không bị đội giá, không bị bớt xén...

Giá trị của Quyết định số 81/2026/QĐ-UBND không nằm ở việc tỉnh cấp bao nhiêu chiếc chăn, bao nhiêu cuốn vở hay bao nhiêu bộ quần áo... Giá trị lớn hơn nằm ở cách chính sách nhìn thấy những nhu cầu cụ thể của học sinh vùng biên và tìm cách đáp ứng những nhu cầu ấy bằng trách nhiệm của Nhà nước.

Cùng với những ngôi trường nội trú liên cấp vùng biên khang trang, hiện đại sắp được đưa vào sử dụng, những đồ dùng trang cấp trong năm học này sẽ giúp tương lai việc học của những đứa trẻ nơi biên cương tiếp tục mở ra, sán lạn hơn.