Mỗi ngày trong ta luôn có Bác

Ngày 13/7 vừa qua, Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 07-CT/TW về “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới”. Đây là sự tiếp nối Chỉ thị 05 trước đây và là bước phát triển mới trong tư duy lãnh đạo của Đảng ta đối với công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và nhất là xây dựng văn hóa trong Đảng.

Chỉ thị ra đời vào thời điểm đất nước đang bước vào một chặng đường mới trong kỷ nguyên phát triển dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và khát vọng vươn lên trở thành quốc gia phát triển, giàu mạnh, phồn vinh. Trong một giai đoạn mà mọi lĩnh vực đều phải đổi mới tư duy, đổi mới cách làm, thì việc học tập và thực hành theo Bác cũng không thể dừng lại ở những phương thức cũ.

Học Bác không phải chỉ để thuộc lòng những lời dạy của Người, mà để mỗi ngày sống tốt hơn, làm việc hiệu quả hơn, tự nhiên, gần gũi, như mỗi ngày lòng ta luôn có Bác. Trong những năm qua, việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đã đạt nhiều kết quả quan trọng, tạo chuyển biến tích cực trong đời sống chính trị, xã hội. Điều đáng quý nhất không ở số lượng các hội nghị học tập, các cuộc thi viết, thi kể chuyện về Bác, hay những bản cam kết được ký kết, mà ở chỗ, tư tưởng của Bác đã từng bước đi vào đời sống, để chúng ta luôn thấy Bác bên mình: “Bác Hồ đó là lòng ta yên tĩnh” (Thơ Tố Hữu).

Ở nhiều địa phương, việc học tập và làm theo Bác không còn là những phong trào với những khẩu hiệu chung chung mà đã được cụ thể hóa thành những việc làm có thể nghe thấy, nhìn thấy. Có nơi chọn cải cách hành chính là khâu đột phá; có nơi tập trung giải quyết đơn thư khiếu kiện kéo dài; có nơi ưu tiên xóa nhà tạm, chăm lo người nghèo, xây dựng nông thôn mới, bảo vệ môi trường, chỉnh trang đô thị. Nhiều cơ quan lựa chọn xây dựng văn hóa công sở, nâng cao đạo đức công vụ, siết chặt kỷ luật hành chính. Nhiều doanh nghiệp nhà nước gắn học Bác với nâng cao năng suất lao động, tiết kiệm, chống lãng phí, phát huy sáng kiến cải tiến kỹ thuật. Các doanh nghiệp trong Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) có phương châm hành động thật giản dị: “Chúng tôi nỗ lực làm hết mình”, chúng tôi phấn đấu trở thành “Người lao động Dầu khí tiêu biểu”.

Ở mỗi cán bộ, đảng viên, việc học tập các chuyên đề hằng năm đã góp phần hình thành ý thức “tự giác, tự rèn”, “tự soi, tự sửa”. Không ít người đã xem việc đăng ký làm theo Bác không còn là một thủ tục đầu năm mà là lời hứa với chính mình. Nhiều tập thể, cá nhân tiêu biểu, lặng lẽ cống hiến, tận tụy với công việc, gần dân, trọng dân, đã minh chứng điều đó.

Nhưng cái hôm qua là đúng không nhất thiết sẽ luôn luôn đúng. Lớp trước mở những con đường rồi đến lớp sau sửa đường, mở những con đường mới. Người xưa nói, hành trình dài nhất, chông gai nhất diễn ra ngay trong chính tâm mình. Một đất nước đang chuyển mình mạnh mẽ không thể bằng lòng với những cách làm cũ. Khi nhiệm vụ phát triển ngày càng cao, áp lực cạnh tranh ngày càng lớn, công nghệ thay đổi từng ngày, thì việc học tập và làm theo Bác cũng cần một bước chuyển tương ứng. Đó là lý do Chỉ thị 07, cùng với “tư tưởng”, “đạo đức”, “phong cách”, bổ sung thêm phạm trù “phương pháp”, đồng thời thay cụm từ quen thuộc “học tập và làm theo” bằng “học tập và thực hành”. Đây không đơn thuần là sự thay đổi câu chữ.

Phương pháp Hồ Chí Minh là một hệ thống nguyên tắc và cách thức tư duy, hành động. Bác nói “Dĩ bất biến, ứng vạn biến”, “Lấy thế thắng lực”, đó chính là phương pháp. Còn trước đây ta nói “làm theo” chủ yếu nhấn mạnh sự noi gương. Nay bổ sung “thực hành” là đưa tư tưởng của Bác trở thành cách giải quyết công việc hằng ngày; biến những giá trị đạo đức thành kỹ năng lãnh đạo, kỹ năng quản trị; là vận dụng sáng tạo tư tưởng của Người vào từng quyết định, từng chính sách, từng công việc cụ thể.

Thực hành không cho phép tồn tại khoảng cách giữa lời nói và hành động. Thực hành cũng không chấp nhận bệnh hình thức. Tinh thần ấy cũng được thể hiện rất rõ trong yêu cầu của Chỉ thị: Học tập và thực hành phải gắn với xây dựng văn hóa lãnh đạo, văn hóa công vụ, trách nhiệm thực thi công vụ và văn hóa ứng xử; cốt lõi là vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh để thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm và các đột phá chiến lược của từng địa phương, cơ quan, đơn vị.

Đó chính là điểm mới rất đáng chú ý. Nếu trước đây việc học Bác chủ yếu được nhìn dưới góc độ giáo dục đạo đức thì nay được đặt trong mối quan hệ trực tiếp với năng lực lãnh đạo, hiệu quả quản trị quốc gia và chất lượng thực thi chính sách. Lúc này chúng ta rất cần những người cán bộ dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm, tìm mọi cách tháo gỡ điểm nghẽn trong thể chế và trong thực thi, biết ứng dụng khoa học công nghệ.

Bởi vậy, học Bác hôm nay không chỉ là học sự cần, kiệm, liêm, chính mà còn học ở Người tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược, khả năng nắm bắt thời cơ, nghệ thuật trọng dụng nhân tài, phương pháp nói đi đôi với làm, gần dân để hiểu dân và từ thực tiễn mà tìm ra chân lý.

Một điểm rất mới khác của Chỉ thị 07 là yêu cầu đổi mới mạnh mẽ công tác nghiên cứu, tuyên truyền, giáo dục bằng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo. Đây là một tư duy rất hiện đại. Nếu vẫn giữ cách truyền đạt cũ trong khi thế hệ trẻ đang sống trong môi trường số thì rất khó tạo được sức lan tỏa. Muốn tư tưởng Hồ Chí Minh đến gần hơn với thanh niên, phải đi vào không gian mà thanh niên đang sống. Muốn đồng bào vùng sâu, vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số và kiều bào tiếp cận thuận lợi, phải có học liệu số dễ tra cứu, dễ học, dễ nhớ, dễ thực hiện.

Đặc biệt, Chỉ thị yêu cầu xây dựng hệ thống dữ liệu và học liệu số ngắn gọn, dễ hiểu, dễ kiểm tra, đánh giá. Đó là một yêu cầu rất thực tiễn.

Trong thời đại bùng nổ thông tin, điều người học cần không phải là thêm thật nhiều tài liệu, mà là những tri thức tinh gọn, chính xác, dễ áp dụng. Quan trọng hơn nữa là tăng cường đối thoại, xử lý các tình huống thực tiễn gắn với nhiệm vụ được giao. Nghĩa là học không chỉ để biết, mà để xử lý tốt hơn những vấn đề đang diễn ra trong cuộc sống.

Hơn lúc nào hết, việc học và thực hành theo Bác gắn chặt với sự phát triển của đất nước. Đổi mới sáng tạo cần học Bác ở tinh thần dám nghĩ, dám làm. Chuyển đổi số cần học Bác ở tác phong khoa học, làm việc có kế hoạch. Xây dựng Nhà nước kiến tạo cần học Bác ở tinh thần trọng dân, gần dân, vì dân. Phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực cần học Bác ở sự liêm khiết, chí công vô tư.

Bác Hồ từng nói, một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền. Hôm nay, lời dạy ấy vẫn còn nguyên giá trị.

Chỉ thị 07 là một bước phát triển mới, từ học để hiểu sang học để thực hành, từ vận động phong trào sang kiến tạo giá trị, từ những bài học trên trang giấy sang những đổi thay cụ thể trong cuộc sống. Để rồi, mỗi sáng bắt đầu một ngày làm việc, mỗi cán bộ đều tự nhắc mình làm đúng hơn một việc, làm nhanh hơn một việc, làm tử tế hơn một việc.

Khi hàng triệu con người cùng thực hành như thế, tư tưởng Hồ Chí Minh sẽ không chỉ nằm trong sách, trong hội trường hay trên những băng rôn cổ động, mà sẽ hiện diện trong từng quyết định, từng hành động, từng công trình, từng nụ cười của nhân dân. Và khi đó, “Bác đang cùng chúng cháu hành quân”, không chỉ trong ký ức thiêng liêng của lịch sử, mà trong từng nhịp sống hôm nay, trên mỗi bước đường phát triển của đất nước.

Hải Đường