Mệnh lệnh từ trái tim

Chính vì lẽ đó, “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” không chỉ là một chương trình hành động quy mô lớn, mà còn là biểu tượng sinh động của đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, là mệnh lệnh từ trái tim đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Được phát động ngày 2/4/2026 tại Thành cổ Quảng Trị, Chiến dịch hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027) nhằm cụ thể hóa quyết tâm chính trị của Đảng, Nhà nước và cả hệ thống chính trị trong việc thực hiện tốt hơn chính sách đối với người có công với cách mạng, đồng thời đáp ứng mong mỏi cháy bỏng của hàng vạn gia đình liệt sĩ trên khắp mọi miền đất nước.

Có những cuộc chiến đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng nỗi đau chia ly vẫn hiện hữu trong mỗi gia đình chưa tìm được người thân. Có những người mẹ, người vợ, người anh, người em đã dành cả cuộc đời đi tìm tung tích người thân mà vẫn chưa có lời đáp. Vì thế, mỗi hài cốt liệt sĩ được tìm thấy không chỉ là một kết quả chuyên môn, mà còn là sự đoàn tụ thiêng liêng giữa quá khứ và hiện tại, giữa người đã khuất với gia đình, quê hương.

Trong nhiều năm qua, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ luôn nhận được sự quan tâm đặc biệt của Đảng và Nhà nước. Đến nay, cả nước đã tìm kiếm, quy tập được trên 1,075 triệu mộ (hài cốt) liệt sĩ; hàng nghìn nghĩa trang, đài tưởng niệm, bia ghi tên liệt sĩ được xây dựng trang nghiêm trên khắp cả nước. Tuy nhiên, phía trước vẫn còn một khối lượng công việc hết sức lớn. Hiện nay vẫn còn khoảng hơn 175.000 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm kiếm, quy tập và gần 300.000 ngôi mộ liệt sĩ trong các nghĩa trang chưa xác định được danh tính. Chính vì vậy, “Chiến dịch 500 ngày đêm” mang ý nghĩa không chỉ ở mục tiêu cụ thể mà còn ở cách tiếp cận mới, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, kết hợp giữa truyền thống và công nghệ hiện đại.

Điều đáng ghi nhận là chỉ sau hơn hai tháng triển khai, Chiến dịch đã đạt được những kết quả bước đầu rất tích cực. Đến đầu tháng 6/2026, đã tìm kiếm, quy tập được 1.109 hài cốt liệt sĩ, trong đó có 242 hài cốt trong nước, 173 hài cốt tại Lào và 694 hài cốt tại Campuchia; phát hiện thêm 2 mộ liệt sĩ tập thể tại Tuyên Quang. Mỗi con số ấy là một hành trình đầy gian nan. Đó là những ngày tháng lặng lẽ của các đội quy tập trên rừng sâu, biên giới, vùng đất từng là chiến trường ác liệt; là sự phối hợp bền bỉ với chính quyền, nhân dân địa phương và các nước bạn; là sự kiên trì lần theo từng thông tin nhỏ nhất để đưa các anh trở về với đất mẹ.

Thủ tướng Lê Minh Hưng dự lễ truy điệu, an táng hài cốt liệt sĩ Quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam tại Nghĩa trang liệt sĩ Quốc gia Đường 9 (Quảng Trị). Ảnh: Dương Giang – TTXVN

Điều làm nên sức lan tỏa đặc biệt của “Chiến dịch 500 ngày đêm” không chỉ nằm ở quy mô hay những mục tiêu cụ thể, mà còn thể hiện qua sự quan tâm sâu sắc, thường xuyên của lãnh đạo Đảng, Nhà nước đối với công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Chiến dịch được phát động từ sự chỉ đạo trực tiếp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về việc tiếp tục thực hiện tốt chính sách đối với người có công với cách mạng, coi đây là trách nhiệm chính trị, đạo lý và tình cảm thiêng liêng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân. Từ những chỉ đạo chiến lược đó, các bộ, ngành, địa phương đã khẩn trương cụ thể hóa thành các chương trình hành động, kế hoạch và nguồn lực để triển khai đồng bộ trên phạm vi cả nước.

Không chỉ dừng ở các chủ trương, chính sách, sự quan tâm đó còn được thể hiện bằng những hành động cụ thể, đầy tính nhân văn. Trong thời gian qua, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cùng nhiều đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng đã trực tiếp tham dự các lễ truy điệu, an táng hài cốt liệt sĩ được quy tập trong nước cũng như từ Lào, Campuchia trở về. Mỗi lần những người lính năm xưa được trở về đất mẹ, sự hiện diện của các đồng chí lãnh đạo không chỉ thể hiện sự tri ân sâu sắc đối với các anh hùng liệt sĩ, mà còn là lời khẳng định mạnh mẽ rằng Đảng, Nhà nước và nhân dân luôn ghi nhớ công lao của những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Có thể nói, từ sự quan tâm của người đứng đầu Đảng, Nhà nước đến sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị đã tạo nên sức mạnh và niềm tin cho Chiến dịch. Đó là nguồn động viên lớn đối với các lực lượng đang ngày đêm tìm kiếm đồng đội, đồng thời cũng là niềm an ủi đối với thân nhân liệt sĩ trên khắp mọi miền đất nước, rằng hành trình tìm lại tên tuổi, quê hương cho những người đã ngã xuống sẽ không bao giờ dừng lại. Đó cũng chính là sự kết nối bền chặt giữa ý Đảng với lòng dân. Công tác tri ân không chỉ mang ý nghĩa chính sách mà còn là nền tảng đạo lý, là sức mạnh tinh thần để củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Xa hơn, đây còn là bài học giáo dục truyền thống sinh động cho thế hệ trẻ. Trong thời bình, khi những dấu tích chiến tranh dần lùi xa, việc tìm kiếm và đưa các liệt sĩ trở về là lời nhắc nhở về giá trị của độc lập, tự do và hòa bình. Mỗi hài cốt được quy tập, mỗi danh tính được xác nhận đều là một câu chuyện lịch sử sống động về lòng yêu nước và tinh thần hy sinh vì dân tộc.

Để hoàn thành các mục tiêu đề ra, Chiến dịch cần tiếp tục nhận được sự chung tay của toàn xã hội. Mỗi thông tin do người dân cung cấp, mỗi tư liệu lưu giữ trong gia đình, mỗi ký ức của nhân chứng đều có thể trở thành manh mối quý giá giúp tìm lại một người con của đất nước.

Đơn vị nghiệp vụ triển khai lấy mẫu hài cốt liệt sĩ đối với mộ chưa xác định được thông tin tại nghĩa trang liệt sĩ xã Đức Linh (Lâm Đồng). Ảnh: Nguyễn Thanh - TTXVN

Con đường phía trước còn nhiều khó khăn, nhưng quyết tâm chính trị đã rất rõ ràng. Với sự lãnh đạo của Đảng, sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, sự vào cuộc của các bộ, ngành, địa phương, lực lượng vũ trang cùng sự đồng hành của nhân dân, “Chiến dịch 500 ngày đêm” không chỉ hướng tới hoàn thành những chỉ tiêu cụ thể, mà còn góp phần thực hiện một sứ mệnh thiêng liêng: Đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với tên tuổi, quê hương và vòng tay của gia đình.

Mỗi hài cốt được tìm thấy, mỗi danh tính được xác định là thêm một gia đình vơi đi nỗi đau chờ đợi, thêm một người con của Tổ quốc được trở về với quê hương, nguồn cội. Đó không chỉ là kết quả của một chiến dịch, mà còn là minh chứng sinh động cho truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, cho đạo lý tri ân đã trở thành giá trị bền vững của dân tộc Việt Nam. Và đó cũng là lời khẳng định rằng, đất nước sẽ không bao giờ quên những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì cuộc sống hòa bình của nhân dân hôm nay.

Hoài Nam