Mạch nguồn nghệ thuật vùng than

Nhân dịp Đại hội Hội văn học nghệ thuật tỉnh Quảng Ninh, nhiệm kỳ 2026 - 2031, tác giả Hồng Gai thân gửi tặng các văn, nghệ sĩ tỉnh nhà bài thơ Văn nghệ sĩ Đất mỏ. Báo Giáo dục và Thời đại trân trọng gửi đến độc giả yêu thơ.

Văn nghệ sĩ Đất mỏ

*****
Văn chương thơ phú nhân sinh
Hồn tranh, kiến trúc thắm tình Hạ Long

Lòng nhân, nghệ thuật chờ mong
Nhân tình thế thái, giữ lòng thảnh thơi

Phong ba bão táp cuộc đời
Tâm trong bút sắc, giữa trời thăng hoa

Quảng Ninh rộn rã lời ca
Đất trời rộng mở thiết tha ân tình

Non thiêng Yên Tử chuyển mình
Vàng đen biển bạc lung linh soi hình

Nhân sinh yêu dấu hòa bình
Sống đời nghệ sĩ, thấy mình mộng mơ

Tài hoa gieo những vần thơ
Tô đời đẹp mãi, đón chờ tương lai./.

*****

Bài thơ “Văn nghệ sĩ Đất mỏ” của Hồng Gai là một lời tri ân dành cho những người làm nghệ thuật trên vùng đất Quảng Ninh - nơi vừa có vẻ đẹp kỳ vĩ của thiên nhiên, vừa mang trong mình chiều sâu văn hóa, lịch sử và sức sống của những con người lao động.

Ngay từ những câu mở đầu, tác giả đã gợi ra thế giới của văn chương, hội họa, kiến trúc - những lĩnh vực góp phần làm nên diện mạo tinh thần của một vùng đất: “Văn chương thơ phú nhân sinh / Hồn tranh, kiến trúc thắm tình Hạ Long”. Nghệ thuật trong bài thơ không được nhìn như một sự xa hoa, mà là tiếng nói của đời sống, là nơi gửi gắm tình yêu con người và quê hương.

Hình ảnh người nghệ sĩ hiện lên với hai phẩm chất cốt lõi: lòng nhân ái và sự tỉnh táo trước cuộc đời. “Phong ba bão táp cuộc đời / Tâm trong bút sắc, giữa trời thăng hoa” - đó là quan niệm đẹp về người cầm bút, dù đi qua những biến động vẫn giữ được sự trong sáng của tâm hồn và sự sắc bén trong sáng tạo.

Điểm nhấn của bài thơ nằm ở tình yêu dành cho vùng đất mỏ. Quảng Ninh hiện ra không chỉ với “vàng đen” của than đá, “biển bạc” của đại dương, mà còn là vùng đất của văn hóa, của những giá trị tinh thần được bồi đắp qua năm tháng. Từ Hạ Long đến Yên Tử, từ cảnh sắc thiên nhiên đến chiều sâu tâm linh, tất cả trở thành nguồn cảm hứng để người nghệ sĩ sáng tạo.

Bài thơ có giọng điệu nhẹ nhàng, tha thiết, không cầu kỳ về kỹ thuật nhưng giàu cảm xúc. Đó là tiếng lòng của sự trân trọng đối với những người đang âm thầm làm đẹp cho quê hương bằng con chữ, màu sắc, giai điệu và những tác phẩm nghệ thuật.

Có thể nói, “Văn nghệ sĩ Đất mỏ” không chỉ viết về nghệ sĩ, mà còn viết về mối duyên giữa con người và vùng đất. Bởi một vùng đất muốn sống mãi trong ký ức không chỉ cần những công trình, những mỏ than, những con đường mới mở, mà còn cần những người biết lưu giữ linh hồn của nó bằng nghệ thuật.

Thanh Thủy