Mắc thủy đậu rồi có mắc lại lần hai không?

Sau lần nhiễm thủy đậu đầu tiên, người bệnh hình thành khả năng miễn dịch tự nhiên kéo dài rất lâu, thậm chí được xem là miễn dịch suốt đời. Ảnh: Shutterstock.

Thủy đậu là bệnh truyền nhiễm do virus varicella-zoster gây ra, thường gặp ở trẻ em. Sau khi khỏi bệnh, cơ thể tạo ra đáp ứng miễn dịch giúp bảo vệ trẻ trước nguy cơ mắc lại trong tương lai.

Vì vậy, nhiều người cho rằng chỉ cần mắc thủy đậu một lần là sẽ không bao giờ mắc lại. Điều này nhìn chung là đúng với đa số trường hợp, nhưng không phải tuyệt đối.

Nhóm người có nguy cơ mắc thủy đậu lần 2

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), thông thường sau lần nhiễm thủy đậu đầu tiên, trẻ hình thành khả năng miễn dịch tự nhiên kéo dài rất lâu, thậm chí được xem là miễn dịch suốt đời. Các trường hợp mắc thủy đậu lần thứ hai được ghi nhận là hiếm gặp.

Điều này có nghĩa nếu trẻ từng mắc thủy đậu và đã hồi phục hoàn toàn, nguy cơ mắc lại bệnh thường rất thấp. Đa số trẻ không cần phải trải qua một lần nhiễm thủy đậu nữa để duy trì miễn dịch.

Tuy nhiên, miễn dịch sau nhiễm không phải lúc nào cũng bảo vệ hoàn toàn. Trong một số trường hợp đặc biệt, trẻ vẫn có thể tái nhiễm virus và mắc thủy đậu lần thứ hai.

Mắc thủy đậu lần đầu khi còn quá nhỏ, đặc biệt dưới 6 tháng tuổi.
Lần mắc đầu tiên rất nhẹ, thậm chí chỉ có biểu hiện kín đáo nên đáp ứng miễn dịch có thể không mạnh.
Có vấn đề về hệ miễn dịch, khiến cơ thể khó tạo hoặc duy trì đáp ứng miễn dịch đầy đủ.

Nếu tổng thể khỏe mạnh, bạn có thể không cần lo lắng về việc gặp phải các biến chứng nghiêm trọng nếu mắc bệnh thủy đậu lần thứ hai. Trong trường hợp cần thiết, bác sĩ có thể đánh giá tiền sử bệnh và tình trạng sức khỏe của trẻ để đưa ra khuyến cáo phù hợp về tiêm chủng.

Virus thủy đậu không biến mất hoàn toàn khỏi cơ thể

Một điều nhiều người chưa biết là sau khi khỏi thủy đậu, virus varicella-zoster không hoàn toàn bị loại bỏ khỏi cơ thể. Hệ miễn dịch kiểm soát virus và ngăn không cho virus tiếp tục gây bệnh, nhưng virus có thể tồn tại ở trạng thái tiềm ẩn trong các tế bào thần kinh. Nó có thể nằm im trong cơ thể nhiều năm, thậm chí hàng chục năm.

Đến một thời điểm nào đó, đặc biệt khi tuổi cao hoặc hệ miễn dịch suy yếu, virus có thể tái hoạt động. Tuy nhiên, lúc này bệnh thường không biểu hiện thành thủy đậu lần nữa mà có thể gây ra bệnh zona thần kinh.

Zona thường gây đau, rát và phát ban thành từng dải ở một vùng cơ thể, do virus tái hoạt động tại khu vực dây thần kinh mà nó cư trú.

Vì vậy, cần phân biệt rõ tái nhiễm thủy đậu với virus thủy đậu tái hoạt động gây bệnh zona. Đây là hai tình trạng khác nhau dù đều liên quan đến cùng một loại virus.

Vaccine thủy đậu giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh và các biến chứng liên quan. Việc tiêm chủng theo khuyến cáo cũng góp phần hạn chế sự lây lan của virus trong cộng đồng.

Nếu cha mẹ không chắc trẻ trước đây có thực sự mắc thủy đậu hay không, hoặc trẻ từng mắc bệnh khi dưới 6 tháng tuổi, có thể trao đổi với bác sĩ để được tư vấn về nhu cầu tiêm vaccine.