Logistics mở không gian tăng trưởng mới cho TP Hồ Chí Minh

Những biến động của kinh tế thế giới, xu hướng chuyển đổi số, phát triển xanh và yêu cầu đa dạng hóa chuỗi cung ứng đang thúc đẩy nhiều quốc gia điều chỉnh chiến lược phát triển logistics. Không còn là lĩnh vực đơn thuần phục vụ vận tải và lưu thông hàng hóa, logistics ngày càng trở thành yếu tố quyết định hiệu quả của chuỗi sản xuất, thương mại và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Đối với Việt Nam, quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu không chỉ đặt ra yêu cầu đổi mới hạ tầng và phương thức quản trị mà còn mở ra cơ hội để các trung tâm kinh tế lớn bứt phá, trở thành mắt xích quan trọng trong mạng lưới logistics khu vực. Với vị trí cửa ngõ giao thương của phía Nam, TP.HCM được kỳ vọng sẽ đóng vai trò hạt nhân trong quá trình đó.

Thông điệp này được nhấn mạnh tại Diễn đàn Logistics kết nối các khu vực với chủ đề "Tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu – Cơ hội mới cho logistics Việt Nam" do Bộ Công Thương tổ chức chiều 24/7 tại TP.HCM.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng phát biểu khai mạc Diễn đàn Logistics kết nối các khu vực với chủ đề "Tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu – Cơ hội mới cho logistics Việt Nam".

Kiến tạo hệ sinh thái logistics hiện đại để nâng sức cạnh tranh

Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Lộc Hà, thành phố đang đứng trước cơ hội lớn để khẳng định vai trò trung tâm logistics của khu vực khi chuỗi cung ứng toàn cầu tiếp tục dịch chuyển. Với lợi thế về vị trí địa lý, hệ thống cảng biển, sân bay, khu công nghiệp, trung tâm tài chính - thương mại cùng cộng đồng doanh nghiệp năng động, TP.HCM có đầy đủ điều kiện để phát triển thành trung tâm dịch vụ logistics mang tầm quốc tế.

Trong định hướng phát triển mới, TP.HCM không chỉ tập trung mở rộng quy mô hạ tầng mà hướng tới xây dựng một hệ sinh thái logistics có tính kết nối cao, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số và đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững. Đây được xem là nền tảng để thành phố nâng cao hiệu quả chuỗi cung ứng, giảm chi phí logistics và gia tăng năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp.

Theo đó, thành phố ưu tiên phát triển hạ tầng logistics đồng bộ, hiện đại, tăng cường khả năng kết nối với các địa phương trong vùng và các đầu mối giao thông chiến lược. Song song với đó là thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý và vận hành chuỗi cung ứng, nâng cao tính minh bạch, khả năng chia sẻ dữ liệu và tối ưu hóa hoạt động logistics.

Một định hướng quan trọng khác là phát triển logistics xanh, tuần hoàn nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế. Cùng với đầu tư hạ tầng và công nghệ, TP.HCM cũng chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và hệ sinh thái dịch vụ logistics có giá trị gia tăng, hướng tới cung cấp các giải pháp toàn diện thay vì chỉ dừng ở dịch vụ vận tải truyền thống.

Lãnh đạo thành phố khẳng định, TP.HCM sẽ tiên phong đồng hành cùng các địa phương và cộng đồng doanh nghiệp trong xây dựng hệ sinh thái logistics hiện đại, thông minh, xanh, tuần hoàn và bền vững, qua đó góp phần nâng cao vị thế của ngành logistics Việt Nam trong chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu.

Liên kết vùng là chìa khóa để giảm chi phí logistics

Một trong những thông điệp xuyên suốt tại diễn đàn là logistics không còn là câu chuyện của riêng một địa phương mà đòi hỏi sự liên kết chặt chẽ giữa các vùng kinh tế, các phương thức vận tải và cộng đồng doanh nghiệp.

Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP.Hồ Chí Minh Nguyễn Lộc Hà chia sẻ định hướng phát triển hệ thống logistics hiện đại.

Theo các chuyên gia, mặc dù Việt Nam khó có thể tác động trực tiếp đến những biến động của cước vận tải quốc tế, song hoàn toàn có thể nâng cao năng lực cạnh tranh bằng cách giảm chi phí logistics trong nước thông qua đầu tư đồng bộ hạ tầng, tăng cường kết nối và nâng cao chất lượng dịch vụ.

Trong bối cảnh đó, việc hình thành các hành lang logistics liên vùng, phát triển hệ thống trung tâm logistics quy mô lớn và khai thác hiệu quả mạng lưới cảng biển, sân bay, đường bộ, đường thủy và đường sắt được xem là giải pháp then chốt. Khi các mắt xích trong chuỗi cung ứng được kết nối hiệu quả, chi phí lưu thông hàng hóa sẽ giảm, thời gian vận chuyển được rút ngắn và sức cạnh tranh của doanh nghiệp sẽ được cải thiện.

Lãnh đạo TP.HCM cũng cho rằng không địa phương nào có thể phát triển logistics theo hướng khép kín. Thành phố mong muốn các bộ, ngành và địa phương tiếp tục hoàn thiện quy hoạch, đầu tư các đầu mối giao thông chiến lược, tăng cường chia sẻ dữ liệu và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả để hình thành mạng lưới logistics thống nhất trên phạm vi cả nước.

Đồng thời, cộng đồng doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy cạnh tranh đơn lẻ sang hợp tác trong chuỗi giá trị, đổi mới mô hình quản trị, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và nâng cao chất lượng dịch vụ để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế.

Tận dụng cơ hội từ tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu

Phát biểu tại diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng nhận định, quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu đang diễn ra mạnh mẽ dưới tác động của nhiều yếu tố như biến động địa chính trị, chuyển đổi số và xu hướng phát triển xanh. Trong bối cảnh đó, logistics ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy xuất nhập khẩu và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Theo Thứ trưởng, Việt Nam đang có nhiều lợi thế để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và quốc tế nhờ vị trí địa lý chiến lược, hệ thống cảng biển được đầu tư ngày càng đồng bộ cùng mạng lưới các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới.

Để tận dụng hiệu quả cơ hội này, cần tiếp tục đầu tư phát triển hạ tầng logistics, xây dựng các trung tâm logistics hiện đại, đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển logistics xanh, cải cách thủ tục hành chính và tăng cường liên kết giữa các địa phương cũng như các phương thức vận tải.

Các ý kiến tại diễn đàn đều thống nhất rằng, cùng với lợi thế về vị trí địa lý và hội nhập quốc tế, việc hình thành hệ thống logistics hiện đại, kết nối và phát triển bền vững sẽ là yếu tố quyết định để Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong đó, TP.HCM với vai trò đầu tàu kinh tế được kỳ vọng sẽ tiếp tục dẫn dắt quá trình đổi mới, tạo động lực lan tỏa cho toàn vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và đóng góp vào mục tiêu đưa logistics trở thành ngành dịch vụ có giá trị gia tăng cao, hỗ trợ hiệu quả cho tăng trưởng kinh tế đất nước.

Thế Dương - Bạch Dương