'Lộc rừng' từ nhựa thông

Gia đình ông Nguyễn Văn Giáp, thôn Nà Van, xã Châu Sơn có 5 ha thông, trong đó có hơn 3 ha đang cho khai thác nhựa. Mỗi năm gia đình thu khoảng 4 tấn nhựa thông. Nếu như những năm trước, giá nhựa thông chỉ dao động quanh mức 20.000 – 25.000 đồng/kg thì năm nay tăng lên 35.000 – 38.000 đồng/kg. Riêng từ đầu năm đến nay, gia đình ông đã thu hoạch được 1 tấn nhựa, giá trị đạt gần 40 triệu đồng. Ước cả vụ năm nay, thu nhập từ nhựa thông đạt khoảng 150 triệu đồng, tăng gần gấp đôi năm trước.

Ông Giáp chia sẻ: Giá nhựa thông năm nay tăng, chúng tôi rất phấn khởi. Thu nhập cao hơn, gia đình sẽ có thêm điều kiện đầu tư chăm sóc rừng và phát triển sản xuất.

Người dân xã Thái Bình khai thác nhựa thông

Không riêng gia đình ông Giáp, nhiều hộ dân trên địa bàn các xã có diện tích thông cũng phấn khởi vì giá nhựa thông tăng. Ông Chu Văn Nắng, thôn Nà Va, xã Ba Sơn cho biết: Nhiều năm nay, gia đình tôi duy trì khai thác nhựa thông trên diện tích 2 ha. Năm nay, giá nhựa thông cao, từ đầu năm 2026 đến nay, tôi đã khai thác được 8 tạ nhựa thông, thu nhập gần 30 triệu đồng. Dự ước cả năm, sản lượng nhựa của gia đình đạt khoảng 4 tấn, giá trị đạt trên 100 triệu đồng.

Theo số liệu của ngành chuyên môn, trên địa bàn tỉnh hiện có trên 156.000 ha thông, tập trung tại các xã: Lộc Bình, Đình Lập, Kiên Mộc, Khuất Xá..., trong đó có hơn 65.000 ha đang cho khai thác nhựa. Những năm gần đây, cùng với giá trị từ gỗ, cây thông còn mang lại nguồn thu cho người dân thông qua hoạt động khai thác nhựa.

Từ đầu năm 2026 đến nay, sản lượng nhựa thông khai thác trên địa bàn tỉnh đạt trên 19.600 tấn, tăng 158,7% so với cùng kỳ năm 2025. Giá nhựa thông cũng duy trì ở mức cao, hiện dao động từ 35.000 – 38.000 đồng/kg, tăng khoảng 10.000 – 15.000 đồng/kg so với cùng kỳ năm trước.

Tại xã Ba Sơn, thông là một trong những loại cây trồng chủ lực của xã. Bên cạnh việc khai thác hiệu quả diện tích hiện có, xã cũng chú trọng công tác bảo vệ và phát triển rừng. Ông Hoàng Văn Điều, Phó Chủ tịch UBND xã Ba Sơn cho biết: Hiện xã có trên 6.900 ha thông. Năm nay, giá nhựa thông tăng so với các năm trước là tín hiệu tích cực, tuy nhiên xã luôn xác định khai thác phải đi đôi với bảo vệ và phát triển rừng, bảo đảm nguồn lợi lâu dài cho người dân. Theo đó, xã đã chỉ đạo phòng chuyên môn tuyên truyền, hướng dẫn người dân thực hiện khai thác nhựa đúng quy trình kỹ thuật, không làm ảnh hưởng đến sinh trưởng, khả năng tái tạo của cây và đẩy mạnh trồng rừng mới.

Mặc dù giá nhựa thông đang ở mức cao, song ngành chuyên môn khuyến cáo người dân không nên khai thác quá mức hoặc thực hiện không đúng quy trình kỹ thuật. Ông Lê Văn Cha, Trưởng phòng Sử dụng và Phát triển rừng, Chi cục Kiểm lâm tỉnh cho biết: Để bảo đảm hiệu quả kinh tế lâu dài, người dân cần thực hiện khai thác nhựa thông theo đúng quy trình kỹ thuật, đúng độ tuổi. Đồng thời, người dân cần tăng cường công tác bảo vệ rừng, phòng chống cháy rừng, nhất là trong thời điểm nắng nóng kéo dài.

Thực tế cho thấy, giá nhựa thông phụ thuộc nhiều vào cung cầu thị trường nên có thể biến động theo từng thời điểm. Vì vậy, cùng với việc mở rộng diện tích và nâng cao năng suất khai thác, ngành chuyên môn, UBND các xã cần chú trọng xây dựng chuỗi liên kết từ sản xuất, thu mua đến chế biến. Khi có sự tham gia của doanh nghiệp trong bao tiêu sản phẩm và phát triển chế biến sâu, người dân sẽ giảm được rủi ro về đầu ra, qua đó nâng cao giá trị kinh tế và tính bền vững trong khai thác nhựa thông.

Giá nhựa thông tăng góp phần nâng cao thu nhập cho người trồng rừng. Tuy nhiên, để nguồn “lộc rừng” này được duy trì bền vững, bên cạnh việc khai thác hiệu quả, mỗi chủ rừng cần nâng cao ý thức bảo vệ, chăm sóc và phát triển rừng thông. Khi khai thác hợp lý gắn với bảo vệ tài nguyên rừng, cây thông sẽ tiếp tục mang lại giá trị kinh tế lâu dài, góp phần phát triển sinh kế và nâng cao đời sống cho người dân.

CÁT TIÊN - HIỂU LAM