Lãnh đạo Greenland: 'Chúng tôi không muốn trở thành người Mỹ'

Tối 10/1, lãnh đạo của 5 đảng phái trong cơ quan lập pháp Greenland đã ra tuyên bố chung, không lâu sau khi ông Trump tái khẳng định mong muốn “giành quyền kiểm soát” hòn đảo giàu tài nguyên này, theo Guardian.

“Chúng tôi không muốn là người Mỹ, cũng không muốn là người Đan Mạch. Chúng tôi muốn là người Greenland. Tương lai của Greenland phải do chính người Greenland quyết định”, tuyên bố nhấn mạnh, với sự tham gia của Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen.

Một cuộc biểu tình ở Greenland năm 2025 phản đối những lời đe dọa của Donald Trump về việc kiểm soát lãnh thổ này. Ảnh: Anadolu.

Nhấn mạnh quyền tự quyết của người dân Greenland, các lãnh đạo chính trị tiếp tục khẳng định không quốc gia nào có quyền can thiệp.

“Chúng tôi phải tự quyết định tương lai của mình, không chịu áp lực phải đưa ra quyết định vội vàng, không trì hoãn và không có sự can thiệp từ bên ngoài”, tuyên bố nêu rõ.

Văn kiện được ký bởi ông Nielsen, cựu Thủ hiến Múte B. Egede cùng các lãnh đạo đảng Pele Broberg, Aleqa Hammond và Aqqalu C. Jerimiassen.

Trước đó cùng ngày, phát biểu tại Nhà Trắng trong cuộc gặp với các lãnh đạo ngành dầu khí, Tổng thống Trump cho rằng Greenland có ý nghĩa sống còn đối với an ninh quốc gia Mỹ.

“Chúng tôi sẽ không để Nga hay Trung Quốc chiếm Greenland. Nếu chúng tôi không làm gì, họ sẽ làm. Vì vậy, Mỹ sẽ hành động với Greenland, theo cách nhẹ nhàng hoặc theo cách khó khăn hơn”, ông Trump nói với báo giới.

Nhà Trắng xác nhận ông Trump đang “tích cực” thảo luận với nhóm an ninh quốc gia về khả năng đưa ra đề nghị mua lại Greenland.

Tuy nhiên, người dân Greenland nhiều lần bày tỏ sự phản đối việc trở thành một phần của Mỹ. Một cuộc khảo sát năm 2025 cho thấy 85% dân số Greenland bác bỏ ý tưởng này.

Các cuộc thăm dò tại Mỹ cũng cho thấy chỉ 7% người dân ủng hộ khả năng Washington sử dụng biện pháp quân sự đối với Greenland. Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen cảnh báo kịch bản đó sẽ đồng nghĩa với sự sụp đổ của NATO và trật tự an ninh hậu Thế chiến II.

Bà Frederiksen đã kêu gọi ông Trump chấm dứt các đe dọa, khẳng định Mỹ “không có quyền sáp nhập bất kỳ quốc gia nào trong Vương quốc Đan Mạch”, gồm Đan Mạch, Greenland và quần đảo Faroe.

Đáp lại, ông Trump tuyên bố: “Nếu không có tôi, NATO đã không còn tồn tại”. Khi được hỏi ưu tiên của ông là duy trì liên minh hay giành Greenland, ông từng nói với New York Times rằng: “Có thể đó là một lựa chọn”.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tái khẳng định Mỹ cần Greenland vì an ninh quốc gia trong một cuộc họp tại Nhà Trắng ngày 10/1. Ảnh: Reuters.

Trước những phát biểu này, Tư lệnh tối cao lực lượng NATO tại châu Âu, Tướng Mỹ Alexus Grynkewich, từ chối bình luận về khả năng liên minh tồn tại nếu không có Mỹ, song nhấn mạnh NATO hiện không rơi vào khủng hoảng.

“Chúng tôi sẵn sàng bảo vệ từng tấc lãnh thổ của liên minh”, ông nói.

Mỹ đã duy trì một căn cứ quân sự ở tây bắc Greenland từ thời Thế chiến II, với hơn 100 binh sĩ đồn trú thường trực. Theo các thỏa thuận hiện hành với Đan Mạch, Washington có thể triển khai thêm binh lực tới hòn đảo này.

Tuy vậy, ông Trump cho rằng các thỏa thuận thuê căn cứ là chưa đủ. “Muốn bảo vệ một nơi, anh phải sở hữu nó, chứ không phải chỉ thuê”, ông nói, đồng thời nhấn mạnh Mỹ “sẽ phải bảo vệ Greenland”.

Phương Linh