Kiểm soát chặt phát thải mê-tan ngay từ kho cảng nhập khẩu
Khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) đang được xem là một trong những nguồn năng lượng chuyển tiếp quan trọng trong lộ trình giảm phát thải khí nhà kính của nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.
Tuy nhiên, để LNG thực sự trở thành nguồn nhiên liệu "xanh", việc giảm phát thải mê-tan không chỉ dừng lại ở quá trình sử dụng mà phải được kiểm soát xuyên suốt chuỗi cung ứng, đặc biệt tại các kho cảng nhập khẩu và tái hóa khí. Chính vì vậy, các dự án hạ tầng LNG hiện nay đều áp dụng quy trình giám sát phát thải nghiêm ngặt nhằm hạn chế tối đa nguy cơ rò rỉ khí mê-tan trong quá trình vận hành.

Kiểm soát chặt phát thải mê-tan. Ảnh minh họa: TTXVN phát
Khí mê-tan là thành phần chính của khí thiên nhiên và cũng là loại khí nhà kính có khả năng gây nóng lên toàn cầu mạnh hơn nhiều lần so với CO₂ trong khoảng 20 năm đầu sau khi phát thải. Chỉ một lượng nhỏ khí bị thất thoát trong quá trình tiếp nhận, lưu trữ hoặc tái hóa khí cũng có thể làm giảm đáng kể lợi ích môi trường mà LNG mang lại. Vì vậy, kiểm soát phát thải mê-tan đang trở thành một trong những tiêu chí quan trọng đối với các cảng LNG hiện đại trên thế giới.
Tại các kho cảng nhập khẩu LNG, quy trình kiểm soát được triển khai ngay từ khi tàu chở khí cập bến. Toàn bộ hệ thống đường ống, khớp nối, van và thiết bị bơm chuyển đều phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt nhằm hạn chế nguy cơ rò rỉ trong quá trình bơm LNG từ tàu vào bồn chứa. Sau khi hoàn tất việc tiếp nhận, hệ thống sẽ tiếp tục theo dõi áp suất, nhiệt độ và lưu lượng khí để phát hiện sớm những bất thường có thể dẫn đến thất thoát.
Quá trình tái hóa khí cũng được quản lý chặt chẽ. Sau khi LNG được chuyển từ trạng thái lỏng sang khí để đưa vào hệ thống cung cấp cho nhà máy điện hoặc khách hàng công nghiệp, lượng khí bay hơi phát sinh sẽ được thu hồi hoặc tái sử dụng thay vì xả trực tiếp ra môi trường. Đây là giải pháp quan trọng giúp hạn chế thất thoát mê-tan và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.
Theo các chuyên gia năng lượng, khái niệm "LNG xanh" không chỉ được đánh giá dựa trên việc khí thiên nhiên phát thải CO₂ thấp hơn than đá hay dầu khi sử dụng, mà còn phụ thuộc vào toàn bộ chuỗi vận hành. Nếu khí mê-tan bị rò rỉ trong quá trình lưu trữ, vận chuyển và tái hóa khí, lợi ích giảm phát thải của LNG sẽ bị ảnh hưởng đáng kể. Do đó, việc xây dựng các kho cảng đạt tiêu chuẩn quốc tế với quy trình kiểm soát phát thải nghiêm ngặt được xem là điều kiện tiên quyết để phát triển ngành công nghiệp LNG theo hướng bền vững.
Tại Việt Nam, cùng với quá trình chuyển dịch năng lượng, nhiều dự án kho cảng LNG đang được đầu tư nhằm đáp ứng nhu cầu nhiên liệu cho các nhà máy điện và ngành công nghiệp. Các dự án này đều hướng đến việc áp dụng công nghệ hiện đại trong quản lý vận hành, tự động hóa và giám sát phát thải, phù hợp với xu hướng phát triển hạ tầng năng lượng sạch trên thế giới.
Tại Hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc, Việt Nam đã cam kết giảm ít nhất 30% lượng phát thải khí mê-tan vào năm 2030 và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050. Trong bối cảnh đó, việc kiểm soát chặt chẽ phát thải mê-tan tại các kho cảng LNG không chỉ giúp nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng mà còn góp phần thực hiện các cam kết quốc gia về ứng phó với biến đổi khí hậu.
Việc đầu tư hạ tầng LNG hiện đại với quy trình vận hành sạch, minh bạch và đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường quốc tế sẽ là nền tảng quan trọng để phát triển thị trường khí thiên nhiên bền vững, đồng thời hạn chế tối đa lượng khí mê-tan thất thoát ra môi trường.
